Opinie ekspertów i rzeczoznawców

Opinie ekspertów i rzeczoznawców

Treść zapytania

Zwracam się z prośbą o poradę prawną dotyczącą lokalizacji i budowy/instalacji platformy dla niepełnosprawnych, która zlokalizowana ma być przy wejściu do budynku prywatnej przychodni lekarskiej.

Platforma ma powstać w związku z koniecznością zapewnienia dostępu dla niepełnosprawnych  poziom parteru istniejącego budynku jest wyniesiony ponad poziom terenu o ok. 90 cm. Ponadto, przy obiekcie brak jest możliwości budowy pochylni dla niepełnosprawnych w miejscu głównego wejścia. Dla zamierzenia wybrana została platforma typu Kali B przelotowa. Inwestycja będzie zlokalizowana w województwie śląskim.

Zgodnie z ustawą Prawo budowlane, roboty budowlane jako takie podlegają wcześniejszemu uzyskaniu pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 29, zawarty jest katalog robót budowlanych i obiektów, które nie wymagają pozwolenia na budowę jest to katalog zamknięty. W artykule tym nie jest zawarta platforma dla niepełnosprawnych. Ponadto art. 30 ww. ustawy określa roboty budowlane i obiekty, które wymagają zgłoszenia organowi (np. Starostwu). Na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. b można stwierdzić, iż roboty budowlane polegające na instalowaniu urządzeń powyżej 3 m na obiektach budowlanych wymaga co najmniej zgłoszenia organowi. Powyższy typ platformy oraz sama inwestycja nie wymagałaby instalacji tego urządzenia o wysokości większej niż 3 m, jeśli by traktować platformę jako urządzenie. Niestety, ten typ platformy może wymagać wykonania fundamentu, co mieści się jako obiekt budowlany wymagający pozwolenia na budowę.

Reasumując w przypadku budowy platformy na własnym fundamencie, nie połączoną z obiektem istniejącym, bezwzględnie należy wcześniej uzyskać pozwolenie na budowę. W przypadku instalacji takiego urządzenia np. na ścianie istniejącego obiektu (lub kotwiąc do spocznika schodów, albo też instalując ją w inny sposób na obiekcie) roboty budowlane nie wymagają nawet zgłoszenia organowi.

W związku z powyższym, zwracam się z prośbą o poradę prawną w tej nurtującej mnie sprawie.

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane z późniejszymi zmianami.

Art. 3.
Ilekroć w ustawie jest mowa o :

1) obiekcie budowlanym należy przez to rozumieć budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych;

2) budynku należy przez to rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach;

3) budowli należy przez to rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni jądrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową;

9) urządzeniach budowlanych należy przez to rozumieć urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki.

Art. 29.
1. Pozwolenia na budowę nie wymaga budowa:

18) pochylni przeznaczonych dla osób niepełnosprawnych;

Art. 30.
1. Zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej wymaga, z zastrzeżeniem art. 29 ust. 3 i 4:22)

1)23) budowa, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. b-d, pkt 1a-2b, 3, 3a, 9, 11, 12, 14, 16, 19, 19a, 20b oraz 28.

Opinia Zespołu Rzeczoznawców

Definicja zawarta w Art. 3 pkt 1 stanowi, iż przez obiekt budowlany należy rozumieć budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. W definicji tej nie umieszczono urządzeń technicznych i budowlanych, związanych z obiektem budowlanym. Punkt 9 cytowanego artykułu wymienia urządzenia budowlane związane z budynkiem jako zbiór otwarty poprzez zastosowanie zwrotu: „jak” i wyliczenie przykładów tych urządzeń. W związku z tym platformę dla osób niepełnosprawnych należy traktować jako urządzenie techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, nie wymagające bezpośredniego związania z budynkiem. Biorąc pod uwagę fakt, że w celu umożliwienia dostępu dla osób niepełnosprawnych do budynków i przestrzeni publicznych, zwolnione zostały z konieczności uzyskania pozwolenia na budowę, a nawet zgłoszenie organowi administracji architektonicznej, zgodnie z Art. 29. 1 pkt 18) i Art. 30. 1 pkt 1 pochylnie dla osób niepełnosprawnych.

Montaż platformy dla osób niepełnosprawnych należy traktować jako urządzenie nie wymagające uzyskania pozwolenia na budowę a raczej jako urządzenie wymagające zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej. Fakt konieczności wykonania własnego fundamentu nie jest kryterium decydującym, gdyż pozwolenia na budowę obiektów budowlanych z własnym fundamentem nie wymaga szereg obiektów, wyszczególnionych w Art. 29. 1 pkt: 1a,2, 2a, 2b, 2c, 2d, 4, 5, 6, 7, 8, 13.

 
(WD)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 13 marca 2019 r.

opinia

OPINIA nr ZR 112: Poziom podłogi w pomieszczeniach na stały pobyt ludzi

odnośnik do zapisu ustawy:

Treść zapytania

Zwracam się z uprzejmą prośbą o pomoc w interpretacji zapisu warunków technicznych dotyczącego poziomu podłogi w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi.

§ 73. Poziom podłogi.

1. W pomieszczeniach przeznaczonych na stały pobyt ludzi poziom podłogi powinien znajdować się powyżej lub być równy poziomowi terenu przy budynku.

Czy zgodnie z tym zapisem możliwe jest zaprojektowanie budynku przedstawionego na załączonym szkicu? Chodzi o sytuację, w której budynek zlokalizowany jest w terenie o dużym nachyleniu. Część budynku, która nie zawiera pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi wbija się w zbocze, pozostała część z np. pokojami mieszkalnymi pozostaje ponad otaczającym terenem.

Opinia nr ZR 112

Podstawa prawna

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (wraz z późniejszymi aktualizacjami).

§ 3. Ilekroć w Rozporządzeniu jest mowa o:

15) poziomie terenu — należy przez to rozumieć przyjętą w projekcie rzędną terenu w danym miejscu działki budowlanej;

16) kondygnacji — należy przez to rozumieć poziomą część budynku, zawartą pomiędzy powierzchnią posadzki na stropie lub najwyżej położonej warstwy podłogowej na gruncie, a powierzchnią posadzki na stropie lub osłaniającej izolację cieplną stropu, znajdującego się nad tą częścią budynku, przy czym za kondygnację uważa się także poddasze z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi oraz poziomą część budynku stanowiącą przestrzeń na urządzenia techniczne, mającą średnią wysokość w świetle większą niż 2 m; za kondygnację nie uznaje się nadbudówek ponad dachem, takich jak: maszynownia dźwigu, centrala wentylacyjna, centrala klimatyzacyjna, obudowa wyjścia z klatki schodowej, kotłownia lub inne pomieszczenia techniczne;

17) kondygnacji podziemnej — należy przez to rozumieć kondygnację zagłębioną poniżej poziomu przylegającego do niej terenu co najmniej w połowie jej wysokości w świetle, a także każdą usytuowaną pod nią kondygnację;

18) kondygnacji nadziemnej — należy przez to rozumieć każdą kondygnację niebędącą kondygnacją podziemną;

20) suterenie — należy przez to rozumieć kondygnację budynku lub jej część zawierającą pomieszczenia, w której poziom podłogi w części lub całości znajduje się poniżej poziomu projektowanego lub urządzonego terenu, lecz co najmniej od strony jednej ściany z oknami poziom podłogi znajduje się nie więcej niż 0,9 m poniżej poziomu ternu przylegającego do tej strony budynku;

21) piwnicy — należy przez to rozumieć kondygnację podziemną lub najniższą nadziemną, bądź ich część, w których poziom podłogi co najmniej z jednej strony budynku znajduje się poniżej poziomu terenu.

§ 4. Pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi dzielą się na:

1) pomieszczenia przeznaczone na stały pobyt ludzi, w których przebywanie tych samych osób w ciągu doby trwa dłużej niż 4 godziny;

2) pomieszczenia przeznaczone na czasowy pobyt ludzi, w których przebywanie tych samych osób w ciągu doby trwa od 2 do 4 godzin włącznie.

§ 5. Nie uważa się za przeznaczone na pobyt ludzi pomieszczeń, w których:

1) łączny czas przebywania tych samych osób jest krótszy niż 2 godziny w ciągu doby, a wykonywane czynności mają charakter dorywczy bądź też praca polega na krótkotrwałym przebywaniu związanym z dozorem oraz konserwacją maszyn i urządzeń lub utrzymaniem czystości i porządku;

2) mają miejsce procesy technologiczne niepozwalające na zapewnienie warunków przebywania osób stanowiących ich obsługę, bez zastosowania indywidualnych urządzeń ochrony osobistej i zachowania specjalnego reżimu organizacji pracy;

3) jest prowadzona hodowla roślin lub zwierząt, niezależnie od czasu przebywania w nich osób zajmujących się obsługą.

2. przepis ust. 1 nie narusza przepisów dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy.

§ 73.

1. W pomieszczeniach przeznaczonych na stały pobyt ludzi poziom podłogi powinien znajdować się powyżej lub być równy poziomowi terenu przy budynku.

2. Dopuszcza się usytuowanie pomieszczeń produkcyjnych, handlowych, usługowych, gastronomicznych lub obsługi pasażerów, określonych w ust. 1, poniżej poziomu terenu przy budynku pod warunkiem uzyskania zgody państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego wydanej w przypadku pomieszczeń stałej pracy w rozumieniu ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy w porozumieniu z właściwym okręgowym inspektorem pracy.

Opinia

§ 73. warunków technicznych definiuje, że w pomieszczeniach przeznaczonych na stały pobyt ludzi, a nie na całych kondygnacjach, poziom podłogi powinien znajdować się powyżej lub być równy poziomowi terenu przy budynku. Tak więc, wymóg ten dotyczy wyłącznie pomieszczeń, w których zgodnie z paragrafem 4 warunków technicznych przebywanie tych samych osób w ciągu doby trwa dłużej niż 4 godziny.

Niezależnie od zaszeregowania do dowolnej z definicji kondygnacji podanej w warunkach technicznych, jeżeli tylko pomieszczenie przeznaczone na stały pobyt ludzi ze wszystkich stron będzie się znajdowało powyżej lub w poziomie projektowanego terenu (zgodnie z zapisem § 3 pkt 15 warunków technicznych), będzie spełniało wymagania zawarte w paragrafie 73 warunków technicznych.

W przypadku, gdyby fragment podłogi pomieszczenia na stały pobyt ludzi znajdował się poniżej projektowanego poziomu terenu, zgodnie z obowiązującymi aktualnie zapisami w warunkach technicznych, nie spełniałby ich wymagań, pomimo że rozwiązanie takie w terenach górskich byłoby logicznie uzasadnione i praktyczne.

(WD)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 25 lutego 2019 r.

Treść zapytania

1. Czy można projektując budynek usługowy z racji że inwestor nie wie jakie usługi uda mu się do tego budynku „ściągnąć”, projektować jako „skorupę” czyli wygląd zewnętrzny a środek zostawić tzw. białą plamę?

2. Jeżeli tak to czy uzgodnienie dokładniej funkcji w kolejnym etapie odbywać ma się przez zgłoszenie czy zmianę decyzji? i co wtedy z uzgodnieniem p.poż?

Podstawa prawna

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (stan na 01.01.2018 r.).

§ 29.

1. Pozwolenia na budowę nie wymaga budowa:

27) instalacji elektroenergetycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych, cieplnych, klimatyzacyjnych i telekomunikacyjnych wewnątrz użytkowanego budynku;

2. Pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na:

1) remoncie obiektów budowlanych;

1a) przebudowie obiektów, o których mowa w ust. 1;

§ 30.

1. Zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej wymaga, z zastrzeżeniem art. 29 ust. 3 i 4,

2 b) wykonywanie przebudowy obiektów, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. b–d oraz pkt 2b, 3, 3a, 11, 12, 14, 16, 19, 19a, 20b i 28;

Opinia

W zakresie pozwolenia na budowę nie jest możliwe zaprojektowanie samej „skorupy”, gdyż zawsze trzeba przewidzieć przeznaczenie obiektu.

Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 27 w powiązaniu z art. 30 ust. 1 pkt 2b przebudowa wewnątrz użytkowanego budynku nie podlega zgłoszeniu, oczywiście jeżeli nie jest on objęty ochroną konserwatorską.

Odebrany obiekt może być przebudowywany do momentu, gdy przebudowa nie wypełni znamion zmiany sposobu jego użytkowania.

Jeżeli przez uzgodnienie „dokładnej” funkcji należy rozumieć jej zmianę względem pozwolenia na użytkowanie to należy przeprowadzić procedurę zmiany sposobu użytkowania. A jeżeli jest to zmiana niektórych parametrów użytkowania np. obciążenia ogniowego, lub ilości osób przebywających w zakładzie, należy zweryfikować, czy nie wiąże się to ze zmianą istotnych parametrów obiektu w taki sposób, że budynek ich nie będzie spełniał, czyli będzie wymagał zmiany sposobu użytkowania, lub takiej przebudowy, która jest objęta wymogiem uzyskania pozwolenia na budowę (np. instalacja gazowa).

Zmiana treści decyzji może nastąpić tylko w przypadku pozostawania jej w obiegu prawnym. Budowa, która jest odebrana wypełnia treść decyzji i ją konsumuje, więc nie jest możliwym zmiana treści takiej decyzji.

(JcW)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 04 lutego 2019 r.

Treść zapytania

Zwracam się z prośbą o możliwość udzielenia porady prawnej przez Zespół Rzeczoznawców MPOIA RP w zakresie interpretacji Warunków Technicznych.

Pytanie dotyczy sytuacji projektowania budynku hotelowego / pensjonatowego tj. budynku zamieszkania zbiorowego, świadczącego usługi zakwaterowania krótkoterminowego / turystycznego. W ramach projektowanego zespołu, mają znaleźć się dwa typy pokoi:

Typ 1) Pokoje dwupoziomowe z antresolą (traktowane jako jedna kondygnacja), składające się na parterze z pokoju dziennego z aneksem kuchennym, łazienką oraz otwartej antresoli przeznaczonej na część sypialną,

Typ 2) Pokoje dwukondygnacyjne”, które na dolnym poziomie mają pokój dzienny z aneksem kuchennym i łazienką, a na piętrze dwie odrębne wydzielone sypialnie i łazienkę.

W obu przypadkach dostęp do górnego poziomu, odbywa się przez indywidualny bieg schodowy, wewnątrz pokoju dziennego.

Problem polega na właściwym dobrze szerokości biegu schodowego obsługującego komunikację pionową w ramach obu typu pokoi. Inwestor nalega na realizację schodów o szerokości użytkowej biegu/spocznika 0,8m (zgodnie z par. 68 WT jak dla mieszkań dwupoziomowych).

Pytanie 1) Prośba o interpretację, czy pokój w budynku zamieszkania zbiorowego, można traktować jako mieszkanie dwupoziomowe dające możliwość stosowania schodów o szerokości biegu/spocznika 0,8m biorąc pod uwagę definicje:

WT par. 3 pkt. 10) pomieszczenie mieszkalne należy przez to rozumieć pokoje w mieszkaniach, a także sypialnie i pomieszczenia do dziennego pobytu ludzi w budynku zamieszkania zbiorowego, w połączeniu z definicją WT par. 3 pkt. 9) mieszkaniu należy przez to rozumieć zespół pomieszczeń mieszkalnych i pomocniczych, mający odrębne wejście, wydzielony stałymi przegrodami budowlanymi, umożliwiający stały pobyt ludzi i prowadzenie samodzielnego gospodarstwa domowego.

Pytanie 2) Czy poprawnym jest traktowanie schodów w pokoju Typ 1  łączących dwa poziomy (dolny i antresoli) w tym samym pomieszczeniu, nie jako klatki schodowej z wymaganiami określonymi w par. 68, ale jako przejścia ewakuacyjnego w pomieszczeniu, o szerokości przejścia min. 0,8m (ewakuacja do 3 osób).

Podstawa prawna

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (wraz z późniejszymi aktualizacjami).

§ 3.
Ilekroć w Rozporządzeniu jest mowa o:

4) budynku mieszkalnym należy przez to rozumieć:

a) budynek mieszkalny wielorodzinny,

b) budynek mieszkalny jednorodzinny;

5) budynku zamieszkania zbiorowego należy przez to rozumieć budynek przeznaczony do okresowego pobytu ludzi, w szczególności hotel, motel, pensjonat, dom wypoczynkowy, dom wycieczkowy, schronisko młodzieżowe, schronisko, internat, dom studencki, budynek koszarowy, budynek zakwaterowania na terenie zakładu karnego, aresztu śledczego, zakładu poprawczego, schroniska dla nieletnich, a także budynek do stałego pobytu ludzi, w szczególności dom dziecka, dom rencistów i dom zakonny;

9) mieszkaniu należy przez to rozumieć zespół pomieszczeń mieszkalnych i pomocniczych, mający odrębne wejście, wydzielony stałymi przegrodami budowlanymi, umożliwiający stały pobyt ludzi i prowadzenie samodzielnego gospodarstwa domowego;

10) pomieszczeniu mieszkalnym należy przez to rozumieć pokoje w mieszkaniu, a także sypialnie i pomieszczenia do dziennego pobytu ludzi w budynku zamieszkania zbiorowego;

11) pomieszczeniu pomocniczym  należy przez to rozumieć pomieszczenie znajdujące się w obrębie mieszkania lub lokalu użytkowego służące do celów komunikacji wewnętrznej, higieniczno-sanitarnych, przygotowania posiłków, z wyjątkiem kuchni zakładów żywienia zbiorowego, a także do przechowywania ubrań, przedmiotów oraz żywności;

§ 68.
1. Graniczne wymiary schodów stałych w budynkach o różnym przeznaczeniu określa tabela:

OPINIA nr ZR 110

Opinia Zespołu Rzeczoznawców

Paragraf 3 warunków technicznych w punkcie 9 podaje definicję mieszkania jako zespołu pomieszczeń mieszkalnych i pomocniczych, mających odrębne wejście, wydzielonego stałymi przegrodami budowlanymi, umożliwiającego stały pobyt ludzi i prowadzenie samodzielnego gospodarstwa domowego. Nie określa, ani nie ogranicza definicji do budynków mieszkalnych wielorodzinnych.

Punkt 10 powyższego paragrafu definiuje pojęcie pomieszczenia mieszkalnego, jako zarówno pokoi w mieszkaniu, jak i sypialni i pomieszczeń do dziennego pobytu ludzi w budynku zamieszkania zbiorowego.

Tak więc w przypadku, gdy lokal w budynku zamieszkania zbiorowego posiada odrębne wejście, jest wyodrębniony stałymi przegrodami budowlanymi i tworzy zespół pomieszczeń mieszkalnych i pomocniczych, należy traktować jako mieszkania przeznaczone na okresowy lub stały pobyt ludzi, w zależności od jego funkcji.

Dlatego też zarówno w przypadku lokalu z pokojami dwupoziomowymi z antresolą (traktowaną jako kondygnacja), składającego się na parterze z pokoju dziennego z aneksem kuchennym, łazienką oraz otwartą antresolą przeznaczoną na część sypialną, jak i w przypadku lokali z pokojami dwukondygnacyjnymi, które na dolnym poziomie mają pokój dzienny z aneksem kuchennym i łazienką, a na piętrze dwie odrębne, wydzielone sypialnie i łazienkę, prawidłowym będzie stosowanie schodów stałych o szerokości biegu i spocznika minimum 80 cm oraz wysokości stopni maksimum 19 cm. Różnica będzie polegać na tym, że w pierwszym przypadku lokal będzie lokalem o jednej kondygnacji z antresolą, a w drugim będzie lokalem o dwóch kondygnacjach.

 
(WD)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 04 lutego 2019 r.

Treść zapytania

Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie Dział VII. Bezpieczeństwo użytkowania § 292 „1. Wejścia do budynku o wysokości powyżej dwóch kondygnacji nadziemnych, mającego pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi, należy ochraniać daszkiem lub podcieniem ochronnym o szerokości większej co najmniej o 1 m od szerokości drzwi oraz o wysięgu lub głębokości nie mniejszej niż 1 m w budynkach niskich (N) i 1,5 m w budynkach wyższych.”

Czy powyższy zapis dotyczy tylko głównego wejścia czy również innych np. do części podziemnej budynku, w której znajduje się garaż lub wyjść ewakuacyjnych, z których korzysta się tylko w sytuacji stanowiących zagrożenie zdrowia i życia ? Czy w przypadku niespełnienia innych zapisów WT — dotyczących np. odległości od granicy działki (wynikających z wtórnego podziału działek) — można zmniejszyć wymiary zadaszenia — bez uzyskania odstępstwa od właściwego ministra?

Konkretny przykład dotyczy budynku średniowysokiego, zamieszkania zbiorowego — domu studenckiego — z oknami nad wyjściem ewakuacyjnym. Odległość od granicy działki, na której urządzono chodnik i drogę oraz którą zabudowano garażami wynosi 2,3 m. Zaproponowane rozwiązanie projektowe — zachowanie odległości krawędzi zadaszenia do granicy działki — powoduje, że wymiary zadaszenia są niezgodne z WT — a to będzie kwestionowane podczas przeglądów okresowych budynku.

Wg mnie należy uzyskać odstępstwo dotyczące odległości zadaszenia od granicy działki 3 wzdłuż które urządzono chodnik i drogę wewnętrzną (działka nie jest drogowa) lub w ostateczności odstępstwo od wymiarów zadaszenia. Chyba, że § 292 WT nie dotyczy wyjść ewakuacyjnych.

Do zapytania dołączono rysunek:

Opinia nr ZR 108

Podstawa prawna

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12 kwietnia 2002 r. stanowi:


§ 1. Rozporządzenie ustala warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i związane z nimi urządzenia, ich usytuowanie na działce budowlanej oraz zagospodarowanie działek przeznaczonych pod zabudowę, zapewniające spełnienie wymagań art. 5 i 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane.

§ 2 ust. 2 Przy nadbudowie, rozbudowie, przebudowie i zmianie sposobu użytkowania:
[…] wymagania, o których mowa w § 1, mogą być spełnione w sposób inny niż określony w rozporządzeniu, stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej lub państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy.

§ 2 ust. 3a. Przy nadbudowie, rozbudowie, przebudowie i zmianie sposobu użytkowania budynków istniejących o powierzchni użytkowej przekraczającej 1.000 metrów kwadratowych wymagania, o których mowa w § 1, z wyłączeniem wymagań charakterystyki energetycznej, mogą być spełnione w sposób inny niż określony w rozporządzeniu, stosownie do wskazań, o których mowa w ust. 2, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej lub państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy.

§ 12. 6. Odległość od granicy działki budowlanej nie może być mniejsza niż:

1) 1,5 m do okapu lub gzymsu zwróconego w stronę tej granicy, a także do balkonu, daszku nad wejściem, galerii, tarasu, schodów zewnętrznych, rampy lub pochylni — z wyjątkiem pochylni przeznaczonych dla osób niepełnosprawnych;

§ 292.

1. Wejścia do budynku o wysokości powyżej dwóch kondygnacji nadziemnych, mającego pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi, należy ochraniać daszkiem lub podcieniem ochronnym o szerokości większej co najmniej o 1 m od szerokości drzwi oraz o wysięgu lub głębokości nie mniejszej niż 1 m w budynkach niskich (N) i 1,5 m w budynkach wyższych.

2. Daszek, o którym mowa w ust. 1 powinien mieć konstrukcję umożliwiającą przeniesienie ewentualnych obciążeń, jakie w prawdopodobnym zakresie może spowodować upadek okładzin elewacyjnych, skrzydeł okiennych lub szyb.

Opinia

Zgodnie z przepisem rozporządzenia każde wejście do budynku o wysokości powyżej dwóch kondygnacji nadziemnych z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi należy chronić poprzez wykonanie nad nim zadaszenia lub poprzez podcień ochronny. Szerokość zadaszenia lub podcienia powinna być szersza o co najmniej 1m od szerokości drzwi, a jego wysięg (w przypadku zadaszenia) lub głębokość (w przypadku podcienia) powinna wynosić co najmniej 1m dla budynków niskich (do 12 m wysokości lub max 4 kondygnacyjnych mieszkalnych) i 1,5 m dla pozostałych (średniowysokich, wysokich i wysokościowych).

Daszek nad wejściem musi, poza cytowanymi powyżej wymaganiami gabarytowymi, mieć określoną wytrzymałość, aby zabezpieczyć osoby korzystające z wejścia przed uderzeniem fragmentami okładzin elewacyjnych, skrzydeł okiennych lub szyb.

Dom studencki, jako budynek zamieszkania zbiorowego posiadający pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi, niewątpliwie należy do obiektów, których wejścia należy w opisany powyżej sposób zabezpieczać. Nie ma jednak powodu, aby rozszerzać wymaganie to na inne, niż pełniące rolę wejścia do budynku, drzwi lub bramy służące jako wyjścia z obiektu. Zabezpieczenie takiego otworu drzwiowego nie jest jednak wymagane wtedy, gdy spełnia ono tylko i wyłącznie funkcje wyjścia (ewakuacyjnego czy technicznego) i nie można z niego korzystać jednocześnie jako wejścia do budynku.

Jednocześnie należy zwrócić należy uwagę, że wymaganie § 292 ust. 1 dotyczy każdego wejścia do budynku nie tylko wejścia głównego.

Zagadnienie odległości zadaszenia od granicy działki reguluje inny przepis cytowanego powyżej rozporządzenia.

Odległość daszku nad wejściem od granicy działki budowlanej powinna wynosić nie mniej niż 1,5 m. Należy jednakże zauważyć, że wymaganie to dotyczy tylko i wyłącznie sąsiedniej działki budowlanej. Przez działkę budowlaną, zgodnie z art. 2 pkt 12) Ustawy z dnia 27 marca o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym rozumieć należy nieruchomość gruntową lub działkę gruntu, której wielkość, cechy geometryczne, dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej spełniają wymogi realizacji obiektów budowlanych wynikające z przepisów odrębnych i aktów prawa miejscowego.

W rozpatrywanym przypadku nie ma powodu do traktowania sąsiedniej działki ewidencyjnej jako działki budowlanej, ponieważ nieruchomość ta pełni funkcję komunikacyjną (droga i chodnik).

Odpowiadając na trzecią część pytania, tj. o konieczności uzyskania odstępstwa ministerialnego bądź braku tej konieczności należy zwrócić uwagę, że zgodnie z fragmentem cytowanego rozporządzenia Ministra Infrastruktury w przypadku przebudowy, nadbudowy istniejącego obiektu można wymagania ustawowe spełnić w sposób inny niż wskazany w rozporządzeniu bez konieczności uzyskania odstępstwa, o którym mowa w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 Prawo budowlane.

W wymienionych wyżej przypadkach inwestycji spełnienie wymagań ustawowych określone może być w ekspertyzie technicznej sporządzonej przez właściwą jednostkę badawczo- rozwojową lub rzeczoznawcę budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń p.poż.

Lista rzeczoznawców budowlanych do projektowania w zakresie architektury znajduje się na stronie internetowej Izby Architektów pod adresem: https://rzeczoznawca.iarp.pl/rzeczoznawca, lista rzeczoznawców ds. zabezpieczeń ppoż. na stronie internetowej Komendy Głównej Państwowej Straży Pożarnej pod adresem: https://kgpsp.bip.gov.pl/rzeczoznawcy-do-spraw-zabezpieczen-przeciwpożarowych/, a lista rzeczoznawców do spraw sanitarno- higienicznych na stronie internetowej Głównego Inspektora Sanitarnego pod adresem: https://gis.gov.pl/dzialalnosc-gospodarcza/rzeczoznawca-do-spraw-sanitarno-higienicznych/.

Ekspertyza ta musi być uzgodniona z małopolskim komendantem wojewódzkim Państwowej Straży pożarnej lub małopolskim wojewódzkim inspektorem sanitarnym.

Na podstawie takiej ekspertyzy należy sporządzić projekt budowlany i uzyskać pozwolenie na budowę.

 

(JrW)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 30 stycznia 2019 r.

Treść zapytania

Nawiązując do artykułu na stronie internetowej Ministerstwa Przedsiębiorczości i Technologii na temat przygotowania projektu budowlanego zamiennego, chciałbym uzyskać informację czy zgodnie z artykułem 36a Ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz. U. Nr 89, poz. 414) dopuszcza się kwalifikację jako nieistotne odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego zmiany polegające na zmianie elementów wpływających na ochronę pożarową budynku, m. in.:

1. Rodzaju materiału, sposobu oddzielenia i gabarytów elementów stanowiących elementy oddzielenia pożarowego;

2. Powierzchni elementów napowietrzających i oddymiających;

3. Rozwiązań systemowych, tras prowadzenia przewodów, lokalizacji elementów systemowych dla dźwiękowego systemu ostrzegawczego, systemu sygnalizacji pożarowej,

w sytuacji, kiedy projektowane zmiany nie pogarszają warunków ochrony pożarowej budynku, a także posiadają uzgodnienie z uprawnionym rzeczoznawcą do spraw ochrony pożarowej?

Uprzejmie proszę o odniesienie się do informacji publicznej przedstawionej na stronie portalu Ministerstwa Przedsiębiorczości i Technologii (data dostępu: 19.01.2019, godz. 12:00, adres łącza: https://www.biznes.gov.pl/pl/publikacje/2777-przygotowanie-projektu-budowlanego-zamiennego zgodnie, z którą cytuję:

[…] Dopuszczalne jest odstąpienie od projektowanych warunków ochrony przeciwpożarowej  ale pod warunkiem, że zostało ono uzgodnione z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych.

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. PRAWO BUDOWLANE (Dz. U. z 2018 r. poz. 1202 z późn. zm.):

Art. 36a.
1. Istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę wydanej przez organ administracji architektoniczno-budowlanej.

[...]
5. Istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę stanowi odstąpienie w zakresie:

1) projektu zagospodarowania działki lub terenu, z wyjątkiem urządzeń budowlanych oraz obiektów małej architektury;

2) charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji obiektu budowlanego, z zastrzeżeniem ust. 5a;

3) zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z obiektu budowlanego przez osoby niepełnosprawne, o których mowa w art. 1 Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych, sporządzonej w Nowym Jorku dnia 13 grudnia 2006 r., w tym osoby starsze;

4) zmiany zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części;

5) ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, innych aktów prawa miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu;

6) wymagającym uzyskania lub zmiany uzgodnień lub pozwoleń, które są wymagane do uzyskania pozwolenia na budowę lub dokonania zgłoszenia:

a) budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, lub

b) przebudowy, o której mowa w art. 29 ust. 2 pkt 1b.

5a. Nie jest istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę zmiana wysokości, szerokości lub długości obiektu budowlanego niebędącego obiektem liniowym, jeżeli odstąpienie łącznie spełnia następujące warunki:

1) nie przekracza 2% wysokości, szerokości lub długości obiektu budowlanego określonych w projekcie budowlanym;

2) nie zwiększa obszaru oddziaływania obiektu;

3) nie mieści się w zakresie odstępstw, o których mowa w ust. 5 pkt 3–6, z wyjątkiem odstępstwa od projektowanych warunków ochrony przeciwpożarowej, jeżeli odstępstwo zostało uzgodnione z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych;

4) nie narusza przepisów techniczno-budowlanych.

6. Projektant dokonuje kwalifikacji zamierzonego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę, a w przypadku uznania, że jest ono nieistotne, obowiązany jest zamieścić w projekcie budowlanym odpowiednie informacje (rysunek i opis) dotyczące tego odstąpienia. Nieistotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę nie wymaga uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę.

Opinia Zespołu Rzeczoznawców

Zmiany dotyczące projektowanych warunków ochrony przeciwpożarowej nie są istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu budowlanego jeżeli zostaną uzgodnienie z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych.

Dotyczy to nie tylko zmian użytych materiałów, technicznych rozwiązań sposobu oddzielenia stref pożarowych i dymowych, powierzchni elementów napowietrzających i oddymiających, przyjętych konkretnych rozwiązań systemowych, tras prowadzenia przewodów oraz lokalizacji elementów dla dźwiękowego systemu ostrzegawczego i systemu sygnalizacji pożarowej (o ile spełniają warunki techniczne jakim powinny odpowiadać budynki), ale także modyfikacji, które wiążą się z takimi zagadnieniami jak np. podział na strefy pożarowe, sposób ewakuacji, wyposażenie w zasadnicze urządzenia i pomieszczenia związane z ochroną pożarową (np. zbiorniki z wodą ppoż. i pompownią, dźwigi ratownicze, systemy napowietrzania i oddymiania, itp.).

Uzgodnienie z rzeczoznawcą ds. ppoż. jest potwierdzeniem prawidłowości przyjętych rozwiązań, analogicznie jak uzyskanie takiego uzgodnienia na etapie powstawania projektu budowlanego.

Do decyzji projektanta należy kwalifikacja wprowadzonych zmian w stosunku do zapisów prawa budowlanego i ocena konieczności uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę.

 
(WD, PC, MB)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 28 stycznia 2019 r.

opinia

Opinia ZR nr 107: Droga pożarowa jako powierzchnia biologicznie czynna

odnośnik do zapisu ustawy:

Treść zapytania

Zwracam się z prośbą o wydanie opinii potwierdzającej prawidłowość przyjętego rozwiązania dotyczącego ujęcia powierzchni zielonej drogi pożarowej stanowiącej powierzchnię biologicznie czynną w bilansie powierzchni biologicznie czynnej zgodnie z w zakresie objętym decyzją WZ.

Przedmiotowe zapytanie dotyczy projektowanego budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym projekt został opracowany na podstawie decyzji WZ określającej minimalny wymagany udział powierzchni biologicznie czynnej dla terenu inwestycji.

Z uwagi na wysokość budynku (6 kondygnacji nadziemnych) do prawidłowej obsługi budynku należy zapewnić dostęp drogi pożarowej.

W ramach projektu przewidziano rozwiązanie polegające na poprowadzeniu przebiegu drogi pożarowej przez nawierzchnię trawiastą posiadającą odpowiednie parametry techniczne jakie winny spełniać drogi pożarowe poprzez zastosowanie systemowego, dedykowanego rozwiązania technologicznego.

Przedmiotowa zielona droga pożarowa nie pokrywa się z dojściami i dojazdami do budynku, ani też nie będzie pełnić innych dodatkowych funkcji w codziennym użytkowaniu stanowić będzie zieloną, trawiastą nawierzchnię przy budynku.

Nawierzchnia planowana w miejscu drogi pożarowej będzie terenem urządzonym w sposób zapewniający naturalną wegetację roślin i retencję wód opadowych, tak więc stanowić będzie powierzchnię biologicznie czynną (w przedmiotowym przypadku zielona droga pożarowa przebiega na stropodachu ponad garażem podziemnym, wobec czego teren biologicznie czynny obliczono jako 50% fizycznej powierzchni).

Definicja terenu biologicznie czynnego określona zgodnie z § 3 pkt 22 obowiązującego Rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie nie uzależnia biologicznie czynnych właściwości nawierzchni od funkcji jaką będzie ona pełnić.

Również decyzja WZ nie wprowadza żadnych ograniczeń w sposobie wykorzystania terenu biologicznie czynnego.

W związku z powyższymi informacjami, projektowany w ten sposób teren biologicznie czynny uwzględniono w bilansie terenu powierzchnia wchodzi w zakres terenu biologicznie czynnego, który należy wykonać zgodnie z wymogami decyzji WZ. Wyłączenie powierzchni z obliczeń spowoduje nie zapewnienie minimalnego udziału powierzchni biologicznie czynnej w terenie inwestycji i tym samym nie spełnienie wymogów decyzji WZ.

Na etapie zatwierdzania projektu budowlanego i uzyskiwania decyzji o pozwoleniu na budowę Urząd (Wydziału Architektury i Urbanistyki Urzędu Miasta Krakowa) zakwestionował przyjęte rozwiązanie, tłumacząc iż funkcja drogi pożarowej uniemożliwia uwzględnienie jej powierzchni w bilansie powierzchni biologicznie czynnej terenu inwestycji, niezależnie od spełnianych przez tą nawierzchnię parametrów dot. możliwości wegetacji roślin oraz retencji wody opadowej.

Podstawa prawna

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12 kwietnia 2002 r. stanowi:

§3

22) Ilekroć w Rozporządzeniu jest mowa o […] terenie biologicznie czynnym należy przez to rozumieć teren o nawierzchni urządzonej w sposób zapewniający naturalną wegetację roślin i retencję wód opadowych, a także 50% powierzchni tarasów i stropodachów z taką nawierzchnią oraz innych powierzchni zapewniających, nie mniejszej niż 10 m² oraz wodę powierzchniowa na tym terenie.

Opinia Zespołu Rzeczoznawców

Przepis §3 pkt 22 warunków technicznych uprawnia do zaliczenia powierzchni terenu urządzonego jako trawnik do powierzchni biologicznie czynnej, jeżeli został spełniony podany w nim warunek to znaczy nawierzchnia ziemna została urządzona w sposób zapewniający naturalną wegetację. W szczególności nie podaje się w nim innych warunków, od których spełnienia mogłoby być uzależnione zaliczenie powierzchni terenu z nawierzchnią ziemną, do powierzchni terenu biologicznie czynnego, np. sposobu użytkowania tej powierzchni.

Cytowany przepis, będący prawem powszechnie obowiązującym, nie powinien być stosowany rozszerzająco, lecz literalnie.

Treść tego przepisu jest podstawą do dokonania oceny jedynie w takim zakresie, czy powierzchnia, którą zaliczono do powierzchni biologicznie czynnej została urządzona w sposób zapewniający naturalną wegetację roślin. Przepis ten nie upoważnia do formułowania dodatkowych warunków, np. sposobu użytkowania terenu. Zatem sprawdzeniu, zgodnie z §3 pkt 22 warunków technicznych, wymaga sposób urządzenia nawierzchni ziemnej, a nie rodzaj jej użytkowania.

Istnieje wiele systemów rozwiązania nawierzchni biologicznie czynnej, służącej również do celów innych, w tym różnego rodzaju nawierzchni dal celów komunikacyjnych. Najczęściej stosowane są rozwiązania oparte o geokraty, wzmacniane nawierzchnie trawiaste i nawierzchnie mineralne. Przykładami takich rozwiązań są między innymi systemy nawierzchni:

  • Citysoil Road;
  • Natural Grey Road +;
  • Netturf Advanced Grass.

Zasadę działania tych systemów ilustruje poniższy przykład.

Opinia ZR nr 107

Zgodnie z kartą techniczną oraz „Analizą funkcjonalno-użytkową stosowania wzmacnianych nawierzchni trawiastych City Soll Road i Natturf Advanced Grass oraz nawierzchni mineralnej Natural Grey Road + jako warstwy wierzchniej dróg pożarowych” opracowanej przez Szkołę Główną Służby Pożarniczej w Warszawie wymieniony wyżej system nawierzchni Natturf Advanced Grass może pełnić między innymi funkcje:

  • Awaryjnych i technicznych dróg dojazdowych dla samochodów osobowych oraz ciężarowych, w szczególności drogi pożarowe;
  • Strefy dla pieszych, ścieżek rowerowych;
  • Nawierzchni sportowych: boiska, pola golfowe, tory wyścigów konnych;
  • Nawierzchni dla organizacji imprez masowych;
  • Parkingów okazjonalnych, w tym stanowiska postojowe i drogi manewrowe;
  • Pasów startowych oraz lądowisk dla helikopterów;
  • Możliwość zastosowania zarówno na gruncie rodzimym, jak i dachach lub stropach garaży podziemnych.

Jednocześnie system ten posiada następujące właściwości:

  • Produkt stanowi powierzchnię w 100% biologicznie czynną;
  • Nawierzchnia wodoprzepuszczalna;
  • Produkt całkowicie neutralny dla środowiska, bezpieczny dla ludzi i zwierząt (atest PZH);
  • Zwiększona nośność nawierzchni w każdych warunkach pogodowych;
  • Właściwości potwierdzone przez Instytut Badawczy Państwowy Instytut Geologiczny.

Tak więc od zastosowanego systemu oraz jego aprobat zależy, czy dane rozwiązanie spełnia wymagania stawiane powierzchni biologicznie czynnej, jak w wymienionym wyżej jednym z wielu możliwych rozwiązań.

Pogląd, iż zastosowanie takich rozwiązań dla funkcji drogi pożarowej powoduje, że teren nie może być wliczony do powierzchni biologicznie czynnej, stanowi próbę rozszerzającej interpretacji cytowanego przepisu z warunków technicznych i nie znajduje żadnej podstawy prawnej.

 
(WD)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 25 stycznia 2019 r.

Treść zapytania

Jestem członkiem Izby. Borykam się z pewnym zagadnieniem. Poszukuję interpretacji zapisu definicji z WT:

22) terenie biologicznie czynnym — należy przez to rozumieć teren o nawierzchni urządzonej w sposób zapewniający naturalną wegetację roślin i retencję wód opadowych, a także 50% powierzchni tarasów i stropodachów z taką nawierzchnią oraz innych powierzchni zapewniających naturalną wegetację roślin, o powierzchni nie mniejszej niż 10 m2, oraz wodę powierzchniową na tym terenie; Oczywiście projektując taką powierzchnię poza estetyką elewacji konieczna jest też kontrola budżetu. Bardzo proszę o pomoc w określeniu które poniższe rozwiązania mieszczą się ww definicji?

Podstawa prawna

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie wraz z późniejszymi zmianami.

Opinia

W świetle obowiązujących przepisów Rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w Dziale I Przepisy ogólne § 3 p. 22 cyt. „powierzchni terenu biologicznie czynnej — rozumie się przez to grunt rodzimy pokryty roślinnością oraz wodę powierzchniową na działce budowlanej, a także 50% sumy nawierzchni tarasów i stropodachów, urządzonych jako stałe trawniki lub kwietniki na podłożu zapewniającym ich naturalną wegetację, o powierzchni nie mniejszej niż 10 metrów kwadratowych”. Można uznać rozwiązanie umieszczenia powierzchni biologicznie czynnej na pionowych ścianach pod warunkiem zastosowania technologii zapewniającej systemowe rozwiązanie nawadniania ścian a powierzchnia minimalna takiego rozwiązania nie może być mniejsza niż 10 metrów kwadratowych.
np.

Do tych rozwiązań nie można wliczyć pnącza (np. winorośli) umieszczonego na pionowej ścianie wskazanego na poniższych zdjęciach.

np.

(EK)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 21 stycznia 2019 r.

Treść zapytania

Projektuję budynek wielorodzinny 6-cio kondygnacyjny, ilość mieszkań w całym budynku wynosi 24. W § 193. Ust. 2 jest napisane, że przynajmniej jeden dźwig, w takim budynku powinien być przystosowany do przewozu między innymi chorych na noszach. Według mojej interpretacji kabina o wymiarach 1,1 na 1,4 m (przystosowana do przewozu osób niepełnosprawnych) nie spełnia wymogu kabiny przystosowanej do przewozu chorych na noszach. Wywiązał się spór między inwestorami a mną o min. wymiary windy w budynku wielorodzinnym. Przytoczyli wiele przykładów z naszej okolicy takich budynków wielorodzinnych z windami o wymiarach 1,1 na 1,4 m. Proszę o odpowiedź czy takie wymiary wg przepisów są wystarczające.

Podstawa prawna

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (stan na 01.01.2018 r.).

Opinia

§ 54.

1. Budynek użyteczności publicznej, budynek mieszkalny wielorodzinny, budynek zamieszkania zbiorowego, z wyłączeniem budynków zamieszkania zbiorowego na terenach zamkniętych, oraz każdy inny budynek mający najwyższą kondygnację z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt więcej niż 50 osób, w których różnica poziomów posadzek pomiędzy pierwszą a najwyższą kondygnacją nadziemną, niestanowiącą drugiego poziomu w mieszkaniu dwupoziomowym, przekracza 9,5 m, a także mający dwie lub więcej kondygnacji nadziemnych budynek opieki zdrowotnej i budynek opieki społecznej, należy wyposażyć w dźwig osobowy.

2. W budynku mieszkalnym wielorodzinnym, budynku zamieszkania zbiorowego oraz budynku użyteczności publicznej, wyposażonym w dźwig, należy zapewnić dojazd z poziomu terenu i dostęp na wszystkie kondygnacje użytkowe osobom niepełnosprawnym.

§ 193.

1. W budynkach, o których mowa w § 54 ust. 1 i 2, liczbę i parametry techniczno–użytkowe dźwigów należy ustalać z uwzględnieniem przeznaczenia budynku, jego wysokości oraz liczby i rodzaju użytkowników.

2. Co najmniej jeden z dźwigów służących komunikacji ogólnej w budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi, a także w każdej wydzielonej w pionie, odrębnej części (segmencie) takiego budynku, powinien być przystosowany do przewozu mebli, chorych na noszach i osób niepełnosprawnych.

2 a. Kabina dźwigu osobowego dostępna dla osób niepełnosprawnych powinna mieć szerokość co najmniej 1,1 m i długość 1,4 m, poręcz na wysokości 0,9 m oraz tablicę przyzywową na wysokości od 0,8 m do 1,2 m w odległości nie mniejszej niż 0,5 m od naroża kabiny z dodatkowym oznakowaniem dla osób niewidomych i informacją głosową.

Zgodnie z § 54 ust. 1 i 2 warunków technicznych budynek mieszkalny wielorodzinny 6-cio kondygnacyjny, a więc posiadający większą niż 9,5 m różnicę poziomów posadzek pomiędzy pierwszą a najwyższą kondygnacją nadziemną, należy wyposażyć w dźwig osobowy zapewniający dostęp do wszystkich kondygnacji osobom niepełnosprawnym. Paragraf 193 ust. 2 stanowi z kolei, że przynajmniej jeden dźwig w każdej odrębnej części takiego budynku powinien być przystosowany do przewozu mebli, chorych na noszach i osób niepełnosprawnych. Tak więc, przynajmniej jeden dźwig w projektowanym budynku mieszkalnym wielorodzinnym winien spełniać te wymagania. Oznacza to, że minimalne wymiary wewnętrzne kabiny powinny wynosić 110 na 210 cm, a wyposażenie takiego dźwigu powinno być zgodne z zapisami § 193 ust. 2a.

(WD)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 16 stycznia 2019 roku

Treść zapytania

W związku z trwającym postępowaniem o uzyskanie pozwolenia na budowę dla budowy budynku wielorodzinnego Urząd przekazał informacje dotyczące definicji szerokości elewacji. W związku z powyższym proszę o zajęcie stanowiska w tym konkretnym przypadku jak również w odniesieniu do podobnych wątpliwości związanych z szerokością elewacji. Te różnice wynikają z braku definicji szerokości elewacji zarówno w warunkach technicznych, jak i w innych dokumentach. Jedynym odniesieniem jest SJP.

Urząd do szerokości elewacji (dla ułatwienia nazwijmy ją wschodniej) zalicza:

  1. zarówno balkony, które są elementami mocowanymi do elewacji południowej i są od elewacji wschodniej cofnięte;
  2. zadaszenie budynku, którego obrys wystaje poza obrys kondygnacji i jest częścią płyty stropodachu przekrywającego budynek.

W związku z powyższym załączam rys. ilustrujące omówione zagadnienia i proszę o informacje.

Opinia ZR nr 104-A

Opinia ZR nr 104-B

Podstawa prawna

Polska Norma PN-ISO 9836: 2015-12 Właściwości użytkowe w budownictwie — Określenia i obliczanie wskaźników powierzchniowych i kubaturowych.

5. Metody obliczeń według pomiarów w licu przegród budowlanych i wykaz wskaźników dotyczących przestrzennego kształtowania budynku.

5.1.2. Powierzchnia zabudowy

5.1.2.1 Przez powierzchnię zabudowy rozumie się powierzchnię terenu zajętą przez budynek w stanie wykończonym.

5.1.2.2 Powierzchnia zabudowy jest wyznaczona przez rzut wymiarów zewnętrznych budynku na powierzchnię terenu.

Do powierzchni zabudowy nie zalicza się powierzchni:

  • Elementów budynku ani ich części nie wystających ponad powierzchnię terenu;
  • Elementów drugorzędnych budynku, np. schodów zewnętrznych, ramp i pochylni zewnętrznych, daszków, markiz, okapów dachowych, oświetlenia zewnętrznego;
  • Zewnętrznych obiektów pomocniczych, np. szklarni i przybudówek.


Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (stan na 01.01.2018 r.).

§ 12.
1. Jeżeli z przepisów § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować od granicy tej działki w odległości nie mniejszej niż:

1) 4 m w przypadku budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy;

2) 3 m w przypadku budynku zwróconego ścianą bez okien i drzwi w stronę tej granicy.

6. Odległość od granicy działki budowlanej nie może być mniejsza niż:

1) 1,5 m do okapu lub gzymsu zwróconego w stronę tej granicy, a także do balkonu, daszku nad wejściem, galerii, tarasu, schodów zewnętrznych, rampy lub pochylni  z wyjątkiem pochylni przeznaczonych dla osób niepełnosprawnych;

2) 4 m do okna umieszczonego w dachu zwróconego w stronę tej granicy.

Opinia Zespołu Rzeczoznawców

Ze względu na brak definicji dotyczących określania długości i szerokości budynku należy oprzeć się na cytowanych wyżej definicjach zawartych w Polskiej Normie i Warunkach Technicznych.

Biorąc pod uwagę, że powierzchnia zabudowy to iloczyn długości i szerokości budynku lub suma iloczynów długości i szerokości poszczególnych jego części, należy zauważyć że zgodnie z pkt 5.1.2.2 Polskiej Normy PN-ISO 9836 do powierzchni zabudowy nie zalicza się powierzchni elementów drugorzędnych budynku, np. schodów zewnętrznych, ramp i pochylni zewnętrznych, daszków, markiz, okapów dachowych, oświetlenia zewnętrznego, a także obiektów pomocniczych np. szklarni i przybudówek.

Potwierdzają to też ustalenia zawarte w § 12 Warunków Technicznych, które określając wymagane minimalne odległości od granic działki ścian zewnętrznych budynków w ust. 6 tego paragrafu wymieniają elementy, które mogą znaleźć się bliżej tych granic, a w związku z tym nie są traktowane jako elementy stanowiące podstawę do określenia gabarytów zewnętrznych obiektu. Elementami tymi są: okapy, balkony, daszki nad wejściami, galerie, tarasy, schody zewnętrzne, rampy i pochylnie.

Z obu cytowanych wyżej zapisów wynika, że długość i szerokość budynku należy określać na podstawie odległości pomiędzy skrajnymi ścianami zewnętrznymi budynku z pominięciem elementów drugorzędnych, jak wymienione między innymi balkony i okapy.

 
(W.D.)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 08 stycznia 2019 r.

Treść zapytania

Jak należy kwalifikować „zadaszoną osłonę miejsca z pojemnikami na odpady stałe”, opisaną w § 22 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia warunki techniczne — jako budynek, obiekt budowlany (rodzaj wiaty) czy budowlę? Czy taka zadaszona osłona musi respektować obowiązującą bądź nieprzekraczalną linię zabudowy wyznaczoną w decyzjach WZ i Planach Miejscowych, jeśli ich zapisy nie zawierają szczegółowych wytycznych?

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane wraz z późniejszymi zmianami (stan na dzień 20.09.2018 r.)

Art. 3. Ilekroć w ustawie jest mowa o:

1). Obiekcie budowlanym — należy przez to rozumieć budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych.

4). Obiekcie małej architektury — należy przez to rozumieć niewielkie obiekty, a w szczególności:

kultu religijnego jak: kapliczki, krzyże przydrożne, figury;
posągi, wodotryski i inne obiekty architektury ogrodowej;
użytkowe służące rekreacji codziennej i utrzymania porządku jak: piaskownice, huśtawki, drabinki, śmietniki.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie wraz z późniejszymi zmianami (stan na 01.01.2018 r.)

§ 22.1. Na działkach należy przewidzieć miejsca na pojemniki służące do czasowego gromadzenia odpadów stałych, z uwzględnieniem możliwości ich segregacji.

Miejscami, o których mowa w ust. 1 mogą być:
1. zadaszone osłony lub pomieszczenia ze ścianami pełnymi bądź ażurowymi.
2. utwardzone place do ustawienia kontenerów z zamykanymi otworami wrzutowymi...

Opinia Zespołu Rzeczoznawców

Zgodnie z cytowanymi wyżej definicjami zawartymi w prawie budowlanym zadaszona osłona z miejscami na odpadki stałe jest obiektem budowlanym zaszeregowanym do kategorii: obiekty małej architektury służące utrzymaniu porządku.

Linie zabudowy, zarówno obowiązujące, jak i nieprzekraczalne dotyczą z definicji tylko budynków, a nie budowli i obiektów małej architektury. Tak więc zadaszona osłona, o ile szczegółowe zapisy decyzji warunków zabudowy lub planu miejscowego nie stanowią inaczej, nie podlega ograniczeniu liniami zabudowy. Wątpliwości mogą dopiero powstać w przypadku zadaszonej osłony ze ścianami pełnymi, gdyż wtedy obiekt taki zaczyna spełniać zapisy Prawa budowlanego zawarte w Art. 3. Ilekroć w ustawie jest mowa o:

2. Budynku — należy przez to rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem,
wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach.

W takim przypadku, pomimo że śmietnik jest obiektem małej architektury, jest również budynkiem i w takim przypadku lokalizacja jego winna uwzględniać obowiązujące i nieprzekraczalne linie zabudowy.

(W.D.)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 03 stycznie 2019 r.

opinia

OPINIA nr ZR 102: Odległość miejsc postojowych w zabudowie jednorodzinnej

odnośnik do zapisu ustawy:

Treść zapytania

Pytanie 1

Zwracam się z prośbą o wydanie opinii potwierdzającej prawidłowość przyjętego rozwiązania dotyczącego odległości miejsc postojowych od okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi w zabudowie mieszkalnej jednorodzinnej oraz zgodności rozwiązań z Rozporządzeniem w sprawie Warunków Technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (§19 ust. 5).

Przyjęte w projekcie rozwiązanie jest zgodne z wydanym przez Małopolską Okręgową Izbę Architektów RP materiałem szkoleniowym dotyczącym zmiany rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, opublikowanym na witrynie internetowej MPOIA (www.mpoia.pl) dnia 6.02.2018 r. Dodatkowo rozwiązanie jest zbieżne z opinią Zespołu Rzeczoznawców przy Radzie Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP nr. ZR 84 z dnia 20.05.2018 r.

Pytanie 2

Zwracam się z uprzejmą prośbą o pomoc w interpretacji zapisu warunków technicznych: 

- §19 ust.5. Zachowanie odległości, o których mowa w ust.1 pkt 1 lit. a, nie jest wymagane w przypadku parkingów niezadaszonych składających się z jednego albo dwóch stanowisk postojowych dla samochodów osobowych przypadających na jeden lokal mieszkalny w budynku mieszkalnym jednorodzinnym, zlokalizowanych przy tym budynku.

W kwestii lokalizacji stanowisk postojowych wypowiedzieli się Państwo w opinii nr 84. Mam jednak prośbę o dodatkową informację.

Moją wątpliwość budzi ostatnia część tego ustępu, to znaczy, że dotyczy on miejsc postojowych zlokalizowanych przy tym budynku. Do tej pory interpretowałem ten zapis tak, że można zlokalizować stanowiska postojowe przy oknach do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi bez ograniczeń w odległości, ale tylko dla tego budynku, dla którego te miejsca są przeznaczone (budynek A). Jednak jeżeli w odległości 7 metrów mamy okno innego budynku (B), to nie ma dla niego zwolnienia, ponieważ są to miejsca zlokalizowane przy innym budynku (A).

Innymi słowy, proszę Państwa o opinię czy zapis ten zwalnia od konieczności zachowania odległości między oknem a stanowiskiem postojowym tylko ten budynek dla którego są przeznaczone te stanowiska, czy także wszystkie okna innych budynki, których te miejsca nie obsługują. Czyli np. w przypadku zabudowy bliźniaczej lub szeregowej w zasadzie nie miałby ten zapis zastosowania. 

Podstawa prawna

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

§3. [Definicje legalne] Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o:

2) zabudowie jednorodzinnej – należy przez to rozumieć jeden budynek mieszkalny jednorodzinny lub zespół takich budynków, wraz z budynkami garażowymi i gospodarczymi;

3) zabudowie zagrodowej – należy przez to rozumieć w szczególności budynki mieszkalne, budynki gospodarcze lub inwentarskie w rodzinnych gospodarstwach rolnych, hodowlanych lub ogrodniczych oraz w gospodarstwach leśnych.

§19. [Odległości miejsc postojowych od okien budynków oraz od granicy działki budowlanej]

Zachowanie odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a, nie jest wymagane w przypadku parkingów niezadaszonych składających się z jednego albo dwóch stanowisk postojowych dla samochodów osobowych przypadających na jeden lokal mieszkalny w budynku mieszkalnym jednorodzinnym, zlokalizowanych przy tym budynku.

6. Zachowanie odległości, o których mowa w ust. 2 pkt 1 lit. a, nie jest wymagane w przypadku niezadaszonych parkingów składających się z jednego albo dwóch stanowisk postojowych dla samochodów osobowych w zabudowie jednorodzinnej oraz w zabudowie zagrodowej, jeżeli stykają się one z niezadaszonymi parkingami dla samochodów osobowych na sąsiedniej działce.

Opinia Zespołu Rzeczoznawców

Zgodnie z legalną definicją, zamieszczoną w § 3 pkt 2 WT, przez zabudowę jednorodzinną należy rozumieć zarówno jeden budynek mieszkalny jednorodzinny, jak i zespół takich budynków wraz z budynkami garażowymi i gospodarczymi, a więc także zabudowę bliźniaczą i szeregową. W § 19 pkt 5 WT użyto sformułowania budynek mieszkalny jednorodzinny, tak więc w intencji zapis ten dotyczy zarówno zabudowy jednorodzinnej wolnostojącej, jak i bliźniaczej i szeregowej. Przepisy zwalniające z konieczności zachowania odległości miejsc parkingowych od okien i granic działki w zabudowie jednorodzinnej zostały wprowadzone między innymi dzięki wieloletnim postulatom środowiska architektów, w tym władz Krajowej Izby Architektów, w celu racjonalnego wykorzystania przestrzeni na stosunkowo niewielkich działkach budowlanych w przypadku zabudowy jednorodzinnej.

Poniżej rysunek Ministerstwa Infrastruktury i Budownictwa ilustrujący ideę wprowadzonych zmian w Warunkach Technicznych.

W § 19 pkt 6 WT umożliwiającym lokalizowanie miejsc postojowych bez zachowania odległości od granicy sąsiedzkiej działki w przypadku, jeżeli stykają się one z miejscami postojowymi na sąsiedzkiej działce, nie użyto sformułowania:

„pod warunkiem zachowania odległości od okien sąsiedniego budynku zgodnie z § 19 pkt 1.1.”

W związku z powyższym zwolnienie z zachowania odległości od okien i od granicy działki należy rozpatrywać łącznie, czyli zarówno w przypadku zabudowy jednorodzinnej wolnostojącej, jak i bliźniaczej.
i szeregowej, lokalizacja miejsc postojowych pokazana na rysunku w opinii nr ZR 84 jest poprawna.

Poniżej ilustracje różnych prawidłowych lokalizacji zgodnie z aktualnymi warunkami technicznymi. Wszystkie poniższe przykłady dotyczą braku wymogu zachowania odległości miejsc postojowych od ścian z oknami.


(W.D.)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 03 grudnia 2018 r.

opinia

OPINIA nr ZR 101: Przejście ewakuacyjne – dojście ewakuacyjne

odnośnik do zapisu ustawy:

Treść zapytania

Podczas wizji odbiorowej przedstawicieli Komendy Miejskiej PSP zakwestionowano rozwiązanie, w którym ewakuację z pomieszczeń pracy indywidualnej odbywa się poprzez pomieszczenie przeznaczone do rekreacji i spotkań z rodzicami. Układ pomieszczeń stanowi optymalne rozwiązanie programu użytkowego, w którym z kilku pokojów pracy wychodzi się na przestrzeń wspólną, ogrzewaną, klimatyzowaną, oświetloną oknami połaciowymi w przepisowych proporcjach i przewidzianą do zaaranżowania meblami rekreacyjnymi przeznaczonymi do spotkań grup młodzieży lub z rodzicami odwiedzającymi dzieci mieszkające w internacie. Sytuację komplikuje przeznaczenie szkoły dla niedosłyszących, którzy przez rzeczoznawców traktowani są jako „osoby o ograniczonej zdolności poruszania się” czyli ZL II. Problem jak się wydaje dotyczy kategorii ZL I i ZL II, bo tam jednostronne dojście wynosi 10m co przy porównaniu z 40m przejścia w pomieszczeniach ZL wywołuje u strażaków automatyczny sprzeciw niezależnie od faktycznego przeznaczenia pomieszczenia przechodniego. Ponieważ, rzecz jest fundamentalna z punktu widzenia konstruowania programu użytkowego i projektu powstaje pytanie:

W jakiej sytuacji należy stosować § 237 WT. [Przejścia ewakuacyjne] a w jakiej a w jakiej § 256 WT. [Dojście ewakuacyjne] wziąwszy pod uwagę powiązania funkcjonalne pomieszczeń oraz konieczność zapewnienia bezpiecznej ewakuacji?

Podstawa prawna

1) Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r.w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (T.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 1422; zm.: Dz. U. z 2017 r. poz. 2285.)

§ 237. [Przejścia ewakuacyjne]
1. W pomieszczeniach, od najdalszego miejsca, w którym może przebywać człowiek, do wyjścia ewakuacyjnego na drogę ewakuacyjną lub do innej strefy pożarowej albo na zewnątrz budynku, powinno być zapewnione przejście, zwane dalej „przejściem ewakuacyjnym”, o długości nieprzekraczającej:

1) w strefach pożarowych ZL 40 m;

2) w strefach pożarowych PM o gęstości obciążenia ogniowego przekraczającej 500 MJ/m² w budynku o więcej niż jednej kondygnacji nadziemnej 75 m;

3) w strefach pożarowych PM, o obciążeniu ogniowym nieprzekraczającym 500 MJ/m², w budynku o więcej niż jednej kondygnacji nadziemnej oraz w strefach pożarowych PM w budynku o jednej kondygnacji nadziemnej bez względu na wielkość obciążenia ogniowego 100 m.

2. W pomieszczeniu zagrożonym wybuchem długość przejścia ewakuacyjnego, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, nie powinna przekraczać 40 m.

3. Dopuszcza się prowadzenie przez pomieszczenie zagrożone wybuchem przejścia ewakuacyjnego z innego pomieszczenia, jeżeli pomieszczenia te są powiązane funkcjonalnie.

4. Jeżeli z przewidywanego przeznaczenia pomieszczenia nie wynika jednoznacznie sposób jego zagospodarowania, projektowa długość przejścia ewakuacyjnego nie może być większa niż 80% długości określonej w ust. 1 i 2.

5. W pomieszczeniach o wysokości przekraczającej 5 m długość przejść, o których mowa w ust. 1 i 2, może być powiększona o 25%.

6. Długości przejść, o których mowa w ust. 1 i 2, mogą być powiększone pod warunkiem zastosowania:

1) stałych samoczynnych urządzeń gaśniczych wodnych o 50%;

2) samoczynnych urządzeń oddymiających uruchamianych za pomocą systemu wykrywania dymu o 50%.

7. Powiększenia, o których mowa w ust. 5 i 6 pkt 1 i 2, podlegają sumowaniu.

8. Przejście, o którym mowa w ust. 1, nie powinno prowadzić łącznie przez więcej niż trzy pomieszczenia.

9. Ścianek działowych oddzielających od siebie pomieszczenia, dla których określa się łącznie długość przejścia ewakuacyjnego, nie dotyczą wymagania określone w § 216 ust. 1.

10. Szerokość przejścia ewakuacyjnego w pomieszczeniu przeznaczonym na pobyt ludzi, z zastrzeżeniem § 261, należy obliczać proporcjonalnie do liczby osób, do których ewakuacji ono służy, przyjmując co najmniej 0,6 m na 100 osób, lecz nie mniej niż 0,9 m, a w przypadku przejścia służącego do ewakuacji do 3 osób  nie mniej niż 0,8 m.

2) PN-ISO 6707-1:2008 Budynku i budowle. Terminologia. Część 1: Terminy ogólne

(pkt 4.13) „pomieszczenie” jest definiowane jako zamknięta przestrzeń w obrębie kondygnacji inna niż przestrzeń ruchu,

(pkt 4.4.1) „przestrzeń ruchu” to przestrzeń służąca do przemieszczania się ludzi, transportu towarów i ruchu pojazdów. (pkt 4.4.3), „korytarza” (pkt 4.4.3), który stanowi wąską, zamkniętą przestrzeń ruchu, która umożliwia dojście do pomieszczeń lub innych przestrzeni.

Opinia Zespołu Rzeczoznawców

Zgodnie z § 236 WT z pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi powinna być zapewniona możliwość ewakuacji w bezpieczne miejsce na zewnątrz budynku lub do sąsiedniej strefy pożarowej, bezpośrednio albo drogami komunikacji ogólnej, zwanymi dalej „drogami ewakuacyjnymi”.
Zgodnie z § 237.1 WT w pomieszczeniach, od najdalszego miejsca, w którym może przebywać człowiek, do wyjścia ewakuacyjnego na drogę ewakuacyjną lub do innej strefy pożarowej albo na zewnątrz budynku, powinno być zapewnione przejście, zwane dalej „przejściem ewakuacyjnym” […].
9. Przejście, o którym mowa w ust. 1, nie powinno prowadzić łącznie przez więcej niż trzy pomieszczenia.

Przepisy nie precyzują dodatkowych wymagań dotyczących wspomnianych wyżej trzech pomieszczeń wprowadzają natomiast rozróżnienie pomiędzy „pomieszczeniem” a „drogą komunikacji ogólnej”.

Zgodnie z PN-ISO 6707-1:2008 Budynku i budowle. Terminologia. Część 1: Terminy ogólne:

„pomieszczenie” jest definiowane w z pkt 4.13 jako zamknięta przestrzeń w obrębie kondygnacji inna niż przestrzeń ruchu.

„przestrzeń ruchu” jest definiowana w pkt 4.4.1 jako przestrzeń służąca do przemieszczania się ludzi, transportu towarów i ruchu pojazdów.

Zgodnie z definicjami normy kryterium odróżniającym „przestrzeń ruchu” od „pomieszczenia” jest przeznaczenie i dostosowanie do funkcji podstawowej. Można zatem stwierdzić, że:

Wydzielona przestrzeń stanowi „przestrzeń ruchu”, kiedy większa część analizowanej powierzchni służy tylko celom przemieszczania ludzi, pojazdów i towarów, a dodatkowo początek i cel tego przemieszczania się leżą poza nią.

Wydzieloną przestrzeń można uznać za „pomieszczenie” w przypadku, kiedy w przeważającej części pełni również inne poza komunikacją funkcje użytkowe i istnieją realne przesłanki aby taką rolę wykazać np. poprzez zapewnienie odpowiedniego dla pobytu ludzi oświetlenia, temperatury, wentylacji.

Proporcje pomieszczenia nie mogą być tutaj rozstrzygające a jedynie fakt zapewnienia poza wymaganą szerokością ewakuacyjną prawidłowej powierzchni i warunków do pełnienia poza komunikacyjnej funkcji.

 
(W.D.)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 29 listopada 2018 r.

Treść zapytania

Pytanie 1. Czy prawidłowo przyjęto normę PN-ISO 9836:1997 jako podstawę obliczenia powierzchni użytkowej lokali mieszkalnych i usługowych w ramach postępowania o pozwolenie na budowę oraz w ramach postępowania zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania części lokali mieszkalnych?

Pytanie 2. Czy sposób zestawienia powierzchni, zgodnie z załącznikiem graficznym, jest prawidłowy?

Pytanie 3. Czy powierzchnię wiatrołapu, śmietnika, korytarza należy doliczyć do powierzchni użytkowych lokali mieszkalnych i lokali usługowych?

Opinia

Odpowiedź na pytanie 1.

Odpowiedź na pytanie pierwsze zawarta jest w cytowanej poniżej opinii zespołu rzeczoznawców MPOIA nr 30 dotyczącej ww. zagadnień, która została zamieszczona na stronie MPOIA w dniu 22.06.2016r.

Treść zapytania

Czy nadal obowiązuje norma: PN-ISO 9836:1997 oraz rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego?

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 12 września 2002 r. o normalizacji (Dz.U. z 2002 r. Nr 169, poz. 1386)

Rozdział 3
Polskie Normy i inne dokumenty normalizacyjne

Art. 5.
1. Polska Norma jest normą krajową, przyjętą w drodze konsensu i zatwierdzoną przez krajową jednostkę normalizacyjną, powszechnie dostępną, oznaczoną na zasadzie wyłączności symbolem PN.

2. Polska Norma może być wprowadzeniem normy europejskiej lub międzynarodowej. Wprowadzenie to może nastąpić w języku oryginału.

3. Stosowanie Polskich Norm jest dobrowolne.

4. Polskie Normy mogą być powoływane w przepisach prawnych po ich opublikowaniu w języku polskim.

5. Polskie Normy korzystają z ochrony jak utwory literackie, a autorskie prawa majątkowe do nich przysługują krajowej jednostce normalizacyjnej.

6. Przepis ust. 5 stosuje się odpowiednio do norm europejskich i międzynarodowych, z zachowaniem porozumień międzynarodowych.

7. Ochrony Polskich Norm, o której mowa w ust. 5, nie narusza ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2001 r. Nr 112, poz. 1198 oraz z 2002 r. Nr 153, poz. 1271).

Opinia

1. Dobrowolność stosowania Polskich Norm wynika z art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o normalizacji. Zgodnie z obowiązującym prawem zasada wyrażona w art. 5 ust. 3 ustawy o normalizacji może zostać wyjątkowo uchylona poprzez określenie obowiązku stosowania konkretnych norm w przepisie rangi ustawowej. Ustawa Prawo budowlane nie wskazuje w żadnym miejscu na bezwzględny obowiązek stosowania Polskich Norm, co pozwala na przyjęcie, że odesłania do konkretnych norm zawarte w rozporządzeniach do tej ustawy nie mają charakteru obligatoryjnego.

2. Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, Dz.U.2012.462. z późniejszymi zmianami, w załączniku zawiera wykaz Polskich Norm powołanych w Rozporządzeniu. Załącznik odsyła do normy PN-ISO 9836:1997. Norma ta w grudniu 2015 r. została zastąpiona Polską Normą PN-ISO 9836:2015-12.

Brak ustawowego obowiązku stosowania Polskich Norm nie oznacza, że nie mają one praktycznego znaczenia jako aktualny stan wiedzy technicznej w danym zakresie, a zatem celowe jest  choć pozostaje do decyzji projektanta  stosowanie Norm w wydaniu najaktualniejszym. Takie działanie jako Zespół Rzeczoznawców przy MPOIA rekomendujemy.

Odpowiedź na pytanie 2.

Sposób zestawienia powierzchni należy dostosować do wybranej przez projektanta Polskiej Normy. W przedstawionych rysunkach prawidłowo podano odrębnie powierzchnie mieszkalne i odrębnie powierzchnie wiatrołapu, śmietnika, korytarza i usług z zaznaczeniem tych pomieszczeń innymi kolorami.

Odpowiedź na pytanie 3.

Wiatrołap, śmietnik i korytarz należą pow. ruchu lub pow. usługowej. Zarówno Polska Norma PN-ISO 9836:1997 jak i Polska Norma PN-ISO 9836:2015 nie zaliczają pow. ruchu czy pow. usługowej do powierzchni użytkowej traktując je jako odrębne powierzchnie. W PN-ISO 9836:2015 zamieszczono nawet, potwierdzający to bardzo czytelny schemat podziału powierzchni:

Wobec tego powierzchnie te należy podawać osobno.

(K.S.)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 29 listopada 2018 r.

Treść zapytania

Czy miejsca postojowe o wymiarach 5,0 m x 2,3 m w garażu podziemnym nowo projektowanego budynku wielorodzinnego, zlokalizowane pod rampą wjazdową, mające liniowo malejącą na swej długości wysokość, od 2,35 m w najwyższym, do 1,3 m w najniższym miejscu, powinny być brane pod uwagę przy weryfikacji zapewnienia minimalnej ilości miejsc postojowych wymaganych dla danej inwestycji przez miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego?

Opinia ZR nr 98

Podstawa prawna

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z późniejszymi zmianami (tekst jednolity) 2018.01.01.

§ 21.
1. Stanowiska postojowe dla samochodów powinny mieć wymiary wynoszące co najmniej:

1) szerokość 2,5 m i długość 5 m w przypadku samochodów osobowych;

§ 102.
Garaż do przechowywania i bieżącej, niezawodnej obsługi samochodów osobowych, stanowiący samodzielny obiekt budowlany lub część innego obiektu, będący garażem zamkniętym z pełną obudową zewnętrzną i zamykanymi otworami, bądź garażem otwartym bez ścian zewnętrznych albo ze ścianami niepełnymi lub ażurowymi, powinien mieć:

szerokość w świetle konstrukcji co najmniej 2,2 m i do spodu przewodów i urządzeń instalacyjnych 2 m.

Opinia Zespołu Rzeczoznawców

Zgodnie z cytowanymi wyżej zapisami Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie wysokość w świetle konstrukcji garaży, w tym miejsc postojowych winna wynosić minimum 2,2 m z możliwością lokalnych obniżeń w przypadku spodu przewodów i urządzeń instalacyjnych do 2,0 m. Stanowiska nie spełniające tych wymagań nie mogą być brane pod uwagę do wykazywania ich w projekcie budowlanym w ogólnej ilości miejsc postojowych.

Jednocześnie zwracamy uwagę, że w zależności od terminu składania projektu do uzyskania pozwolenia na budowę, konieczne jest uwzględnienie nowych wymogów dotyczących szerokości stanowisk oraz ich odległości od ścian i słupów, zgodnie z § 21 warunków technicznych.

(WD)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 31 października 2018 r.

Treść zapytania

W jaki sposób należy podczas opracowywania projektów architektoniczno-budowlanych określać poszczególne części składowe powierzchni netto tj. powierzchnię ruchu i pow. usługowo-techniczną w budynkach mieszkalnych jednorodzinnych i lokalach mieszkalnych oraz powierzchnię użytkową, ruchu i usługowo-techniczną w pozostałych budynkach w pomieszczeniach z pochyłym stropem (pom. na poddaszu).

Pytanie 1. Pytanie dotyczy obliczania pow. ruchu i pow. usługowo-technicznej w budynku mieszkalnym jednorodzinnym lub lokalu mieszkalnym – czy przy obliczaniu pow. ruchu lub pow. usługowo-technicznej w pomieszczeniu z pochyłym stropem należy wziąć pod uwagę zapisy §11 ust. 2 pkt 2) ppkt b) rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, czy dotyczy to tylko obliczania powierzchni użytkowej?

Pytanie 2. Pytanie dotyczy obliczania powierzchni użytkowej, ruchu i usługowo-technicznej w pozostałych budynkach – czy przy obliczaniu w/w powierzchni uwzględnia się zapisy WT §72 ust.1 i przy sumowaniu powierzchni użytkowej, ruchu i usługowo-technicznej odejmuje się lub osobno uwzględnia powierzchnie pomieszczeń o wysokości poniżej 1,9 m?

Pytanie 3. W przypadku budynków z lokalami mieszkalnymi w których pow. użytkową oblicza się z uwzględnieniem §11 ust. 2 pkt 2) ppkt b) rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, powierzchnie poza lokalami mieszkalnymi takie jak pow. ruchu lub pow. innych lokali niemieszkalnych w tym samym budynku należy obliczać pomijając zapisy §11 ust. 2 pkt 2) ppkt b) rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego tj. obliczać w całości zgodnie z powierzchnią podłogi wg normy PN-ISO 9836:1997.

Pytanie 4. Według jakiej normy obliczać wskaźniki powierzchniowe, czy według normy PN-ISO 9836:2015, która zastąpiła normę ISO 9836:1997 czy normy ISO 9836:1997 ?

Podstawa prawna

[1] Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1422 - tekst jednolity).
[2] Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 roku w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. z 2012 r. poz. 462 z późniejszymi zmianami).
[3] Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku (Dz.U. z 1997 r. nr 78 poz. 483 z późniejszymi zmianami).
[4] Ustawa z dnia 16 września 2011 r. o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego Dz.U. 2011 Nr 232 poz. 1377 (Dz.U. z 2017 r. poz. 1468 - tekst jednolity)
[5] Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 roku o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 1610 - tekst jednolity).
[6] Ustawa o normalizacji z dnia 3 kwietnia 1993 r. (Dz.U. Nr 55, poz. 251 z późn. zm. – uchylona 01.01.2003r)
[7] Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 4 marca 1999 roku w sprawie wprowadzenia obowiązku stosowania niektórych Polskich Norm (Dz.U. z 1999 r. nr 22 poz. 209 - uchylony).
[8] Ustawa z dnia 12 września 2002 roku o normalizacji (Dz.U. z 2002 r. Nr 169, poz. 1386 z późn. zm.)
[9] Stanowisko Polskiego Komitetu Normalizacyjnego w kwestii dobrowolności stosowania Norm,
[10] Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409, z późn. zm.)
[11] Pismo Ministra Infrastruktury i Rozwoju nr DM.III.054.5.2015.PK z dnia 2 marca 2015 r. (w załączeniu)
[12] Pismo Departamentu Rynku Budowlanego i Techniki, nr BRIp-024-8/10 z dnia 20 kwietnia 2010 


Opinia Zespołu Rzeczoznawców

Pytanie 1.

Pytanie dotyczy obliczania pow. ruchu i pow. usługowo-technicznej w budynku mieszkalnym jednorodzinnym lub lokalu mieszkalnym – czy przy obliczaniu pow. ruchu lub pow. usługowo-technicznej w pomieszczeniu z pochyłym stropem należy wziąć pod uwagę zapisy §11 ust. 2 pkt 2) ppkt b) rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, czy dotyczy to tylko obliczania powierzchni użytkowej?
W Rozporządzeniu [2] Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (tekst ujednolicony Dz. U. z 2015r., poz. 1554) jest następujące przywołanie zasad normy PN-ISO 9836:1997:

§ 11.
Ust. 1. Projekt architektoniczno-budowlany obiektu budowlanego powinien zawierać zwięzły opis techniczny oraz część rysunkową.
Ust 2. Opis techniczny, o którym mowa w ust. 1, [...], powinien określać:
[...]

2) w stosunku do budynku mieszkalnego jednorodzinnego i lokali mieszkalnych - zestawienie powierzchni użytkowych obliczanych według Polskiej Normy, PN-ISO 9836:1997, z uwzględnieniem następujących zasad:
[...]

b) powierzchnię pomieszczeń lub ich części o wysokości w świetle równej lub większej od 2,20 m należy zaliczać do obliczeń w 100%, o wysokości równej lub większej od 1,40 m, lecz mniejszej od 2,20 m - w 50%, natomiast o wysokości mniejszej od 1,40 m pomija się całkowicie;”

Odpowiedź na pytanie 1

W Rozporządzeniu [2] mowa jest o powierzchniach użytkowych, a Polska Norma, PN-ISO 9836:1997 nie zalicza pow. ruchu czy pow. usługowej do powierzchni użytkowej traktując je jako odrębne powierzchnie.
Wobec powyższego zapisy §11 ust. 2 pkt 2) ppkt b) Rozporządzenia [2] dotyczą tylko obliczania powierzchni użytkowej.
Należy równocześnie mieć na uwadze, że zgodnie z zapisem:

§ 14 Rozporządzenia [2] mogą być one stosowane wyłącznie w przypadku budynków mieszkalnych jednorodzinnych i lokali mieszkalnych, objętych pozwoleniem na budowę wydanym na podstawie wniosku złożonego po wejściu w życie
Rozporządzenia [2].

§ 15 Rozporządzenia [2] powyższych zasad nie stosuje się podczas obliczania powierzchni użytkowej, w związku z realizacją procesów nadbudowy, rozbudowy, przebudowy i zmiany sposobu użytkowania budynków mieszkalnych jednorodzinnych i lokali mieszkalnych, jeżeli zasady te nie były stosowane w tych budynkach i lokalach oddanych do użytkowania przed dniem wejścia w życie rozporządzenia [2].

Pytanie 2
Pytanie dotyczy obliczania powierzchni użytkowej, ruchu i usługowo-technicznej w pozostałych budynkach – czy przy obliczaniu w/w powierzchni uwzględnia się zapisy WT §72 ust.1 i przy sumowaniu powierzchni użytkowej, ruchu i usługowo-technicznej odejmuje się lub osobno uwzględnia powierzchnie pomieszczeń o wysokości poniżej 1,9 m?

Rozporządzenie [1] Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1422 - tekst jednolity).
§ 72.

1. Wysokość pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi powinna odpowiadać wymaganiom określonym w poniższej tabeli, jeżeli przepisy odrębne, w tym dotyczące pomieszczeń pracy i pomieszczeń służby zdrowia, nie określają innych wymagań:

Rodzaj pomieszczenia (sposób użytkowania) minimalna wysokość w świetle [m]
[...]

Pokoje w bud. mieszk. oraz sypialnie 1-4 osobowe w bud. zamieszkani zbiorowego 2,5*

Pokoje na poddaszu w bud. jednorodz. i mieszkalnych zagrodowych oraz w budynkach rekreacji indywidualnej 2,2*
[...]

Przy stropach pochyłych jest to wysokość średnia liczona między największą a najmniejszą wysokością pomieszczenia, lecz nie mniejszą niż 1,9m. Przestrzeni o wysokości poniżej 1.9m nie zalicza się do odpowiadającej przeznaczeniu danego pomieszczenia.

Odpowiedź na pytanie 2

Odpowiedź na powyższe pytanie częściowo została udzielona w opinii nr ZR 57 Zespołu Rzeczoznawców przy Radzie Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP z dnia 2.11.2017 r. Brzmi ona następująco:

„Przepisy dotyczące określania minimalnych wysokości pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi zawarte w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynku i ich usytuowanie podają ogólne ich zasady. Nie dotyczą one zasad obliczania powierzchni, a w cytowanym par.72.1 wyraźnie zaznaczono: „…jeżeli przepisy odrębne [...] nie określają innych wymagań…”

Zawarte w Rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego zasady obliczania powierzchni użytkowych w budynkach mieszkalnych i lokalach użytkowych należy traktować jako przepisy odrębne. Zasady zawarte w pierwszym z cytowanych rozporządzeń dotyczą ustalenia wysokości pokoi w budynkach mieszkalnych wielorodzinnych, zamieszkania zbiorowego, jednorodzinnych, mieszkalnych zagrodowych i rekreacji indywidualnej, natomiast określone w drugim cytowanym rozporządzeniu służą do określenia sposobu obliczania powierzchni użytkowej lokali mieszkalnych. Tak więc przy obliczaniu powierzchni „do sprzedaży” lokali mieszkalnych w budynkach jednorodzinnych i wielorodzinnych należy się kierować ustaleniami zawartymi w rozporządzeniu w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego.”

Zgodnie z § 72.1 Rozporządzenia [1] przestrzeni o wysokości poniżej 1,9 m nie należy zaliczać do powierzchni odpowiadającej przeznaczeniu danego pomieszczenia. Przepisy Rozporządzenia [2], w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, przewidują korzystanie z normy PN-ISO 9836:1997 jedynie w zakresie obliczania powierzchni użytkowych budynków jednorodzinnych oraz lokali mieszkalnych. Natomiast w pozostałych przypadkach, występuje dowolność stosowania norm do obliczania powierzchni, ponieważ brak jest szczegółowych regulacji prawnych odnośnie stosowania konkretnej PN. Sposób sumowania należy dostosować do wybranej normy.

Pytanie 3

W przypadku budynków z lokalami mieszkalnymi w których pow. użytkową oblicza się z uwzględnieniem §11:

2)

b) rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, powierzchnie poza lokalami mieszkalnymi takie jak pow. ruchu lub pow. innych lokali niemieszkalnych w tym samym budynku należy obliczać pomijając zapisy §11 ust. 2 pkt 2) ppkt b) rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego tj. obliczać w całości zgodnie z powierzchnią podłogi wg normy PN-ISO 9836:1997.

Odpowiedź na pytanie 3

Przytoczony powyżej zapis §11 Rozporządzenia [2] odnosi się jedynie do powierzchni użytkowych budynku mieszkalnego jednorodzinnego i lokali mieszkalnych (innych budynków), które powinny być obliczane według Polskiej Normy PN-ISO 9836:1997. Wobec powyższego nie dotyczy on obliczania innych rodzajów powierzchni i pozostałych budynków. 

Pytanie 4

Według jakiej normy obliczać wskaźniki powierzchniowe, czy według normy PN-ISO 9836:2015, która zastąpiła normę ISO 9836:1997 czy normy ISO 9836:1997 ?

Odpowiedź na pytanie 4

W obecnej chwili sytuacja prawna dotycząca stosowania Polskich Norm nie jest jednoznacznie rozstrzygnięta.

Zgodnie z regułami wykładni prawa - akt prawny wyższego rzędu, jakim jest ustawa, wyłącza akt prawny niższego rzędu (lex superior derogat legi inferiori). Stosując tę wykładnię prawną, Polskie Normy mają jedynie charakter zaleceń i pozbawione są obligatoryjności. Dobrowolność stosowania Polskich Norm wynika z Ustawy [8] o normalizacji (Art. 5. ust. 3.), tezę tę potwierdza stanowisko PKN [11].

Z drugiej strony funkcjonuje teza, że jeżeli PN jest „powoływana w przepisach” wg Ustawy [8] o normalizacji (Art. 5. ust. 4.), to staje się integralną częścią tego przepisu i jest obowiązująca tak, jak ten przepis. Przykładem jest tutaj rozporządzenie [2] Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. poz. 462, z późn. zm.), które zostało wydane na podstawie upoważnienia ustawowego zawartego w art. 34 ust. 6 pkt 1 Ustawy [10] z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409, z późn. zm., Dz.U. z 2016r poz. 290 tekst jednolity z dnia 2016.03.08) - w brzmieniu zmienionym przez art. 35 ust. 1 Ustawy [4] z dnia 16 września 2011 r. o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego (Dz. U. Nr 232, poz. 1377) i zawiera w przepisach rozporządzenia [2] powołanie Polskiej Normy PN-ISO 8836:1997 Właściwości użytkowe w budownictwie. Określanie i obliczanie wskaźników powierzchniowych i kubaturowych, które zobowiązuje projektanta do projektowania w sposób zgodny z jej postanowieniami przy określaniu i obliczaniu wskaźników powierzchniowych i kubaturowych dla budynków. Pismo [11] Ministra Infrastruktury i Rozwoju nr DM.III.054.5.2015.PK z dnia 2 marca 2015 r. (w załączeniu) potwierdza tę tezę.

Z kolei w piśmie [12] Departamentu Rynku Budowlanego i Techniki, nr BRIp-024-8/10 z dnia 20 kwietnia 2010 r. adresowanym do Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa wskazano, że Polskie Normy wycofane mogą być stosowane na równi z normami aktualnymi.

Pismo [11] zawiera także informację, że „Ustawa [8] z 24 września 2002 r. o normalizacji (Dz.U. nr 169/02, poz. 1386 z późn. zm.) stanowi w art. 5 ust. 3, że stosowanie Polskich Norm jest dobrowolne, ale jednocześnie w ust. 4 pozwala na powoływanie Polskich Norm w przepisach prawnych, co czyni te normy, w całości lub w stosownym zakresie powołania, integralną częścią tego przepisu.”

[...]

Rozporządzenie jest obowiązujące niezależnie od aktualnego statusu powołanych w nim Polskich Norm. Tak długo jak rozporządzenie nie zostanie zmienione w zakresie powołanych Polskich Norm, to zarówno normy aktualne (Eurokody), jak i wycofane (PN-B) mogą być - w zależności od decyzji projektanta - podstawą wykonania projektu budowlanego budynku.”

Uzasadnienie odpowiedzi w kontekście obecnego stanu prawnego:

[3] Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku (Dz.U. z 1997 r. nr 78 poz. 483 z późniejszymi zmianami).

Zgodnie z Konstytucją Rzeczpospolitej Polskiej [3] Polskie Normy nie mogą być uznane za samo­dzielne źródła prawa powszechnie obowiązującego.

[4] USTAWA z dnia 16 września 2011 r. o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego Dz.U. 2011 Nr 232 poz. 1377 (tekst jednolity Dz.U. z 2017 r. poz. 1468.)

Zgodnie z ustawą [4] z dnia 16 września 2011 r. o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego (tzw. ustawa deweloperska), każda umowa deweloperska musi określać sposób pomiaru powierzchni lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego. Strony powinny więc powołać się w podpisywanej umowie na jedną z Polskich Norm, według których dokonywany będzie obmiar lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego. W Ustawie [4] nie została wskazana konkretna PN, według której należałoby przyjmować zasady obmiaru.

[5] USTAWA z dnia 21 czerwca 2001 roku o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 1610 - tekst jednolity).

Ustawa [5] z 21 czerwca 2001r – o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego ustala podstawowe zasady przeprowadzania obmiaru budynków i ich części. Zapisy zawarte w Ustawie [5], dotyczące powierzchni użytkowej, są wiążące również z punktu widzenia katastru nieruchomości, co wynika z Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2016 r. poz. 1034 - tekst jednolity). 

Zgodnie z definicją powierzchni użytkowej lokalu zawartą Ustawie [5], obejmuje ona wszystkie pomieszczenia znajdujące się w lokalu, a w szczególności pokoje, kuchnie, spiżarnie, przedpokoje, alkowy, hole, korytarze, łazienki oraz inne pomieszczenia służące mieszkalnym i gospodarczym potrzebom lokatora. Za powierzchnię użytkową lokalu nie uważa się natomiast powierzchni balkonów, tarasów i loggii, antresoli, szaf i schowków w ścianach, pralni, suszarni, wózkowni, strychów, piwnic i komórek przeznaczonych do przechowywania opału.

Zgodnie z Ustawą [5], obmiaru powierzchni użytkowej lokalu dokonuje się w świetle wyprawionych ścian. Pomieszczenia lub ich części o wysokości w świetle równej lub większej od 2,2 m należy zaliczać do obliczeń w 100 %. Pomieszczenia lub ich części o wysokości równiej lub większej od 1,4 m lecz mniejszej od 2,2 m należy uwzględniać w 50 %. Pomieszczenia o wysokości mniejszej od 1,4 m pomija się całkowicie. Metodologia obmiaru: w świetle wyprawionych ścian.

Pozostałe zasady obliczania powierzchni wg Ustawy [5] należy przyjmować zgodnie z Polską Normą odpowiednią do określania i obliczania wskaźników powierzchniowych i kubaturowych w budownictwie. W Ustawie [5] nie została wskazana konkretna PN, według której należałoby przyjmować zasady obmiaru.

[6] Ustawa z dnia 3 kwietnia 1993 r. o normalizacji (Dz.U. Nr 55, poz. 251 z późn. zm. – uchylony 01.01.2003r)

Ustawa [6] z dnia 3 kwietnia 1993 r. o normalizacji (Dz.U. Nr 55, poz. 251 z późn. zm.) w art. 19 ust. 1 zawiera zasadę dobrowolności stosowania Polskich Norm. Ustawa [6] w ust. 2 i ust. 3 art. 19 uprawnia ministrów do nakładania obowiązku stosowania Polskich Norm w sprawach dotyczących w szczególności ochrony życia, zdrowia, mienia, bezpieczeństwa pracy i użytkowania, ochrony środowiska, wyrobów zamawianych przez organy państwowe w drodze rozporządzenia oraz w postanowieniach innej ustawy.

Uchylenie Ustawy [6] w dniu 01.01.2003r i wprowadzenie Aktu uchylającego w postaci Ustawy [7] z dnia 12 września 2002 r. o normalizacji (Dz.U. z 2002 r. Nr 169, poz. 1386 z późn. zm.) i konsekwencje z tego wynikające generalnie nie zostały zauważone. W świadomości wielu osób będących uczestnikami procesu budowlanego, administracji państwowej i samorządowej, funkcjonuje mylne przekonanie, że zapisy art. 19 ust. 2 i ust. 3 Ustawy [6] nadal są obowiązujące.

[7] Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 4 marca 1999 roku w sprawie wprowadzenia obowiązku stosowania niektórych Polskich Norm (Dz.U. z 1999 r. nr 22 poz. 209 – uchylony 17.05.2001r).

Zostało także uchylonych lub uznanych za uchylone ok. 42 Rozporządzeń dot. obowiązku stosowania niektórych Polskich Norm - w tym np. Rozporządzenie [7] Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 4 marca 1999 roku w sprawie wprowadzenia obowiązku stosowania niektórych Polskich Norm Dz.U. z 1999 r. nr 22 poz. 209 – (Status uchylony 2001-05-17) oraz Dz.U. 2002 nr 18 poz. 182 Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 15 lutego 2002 r. w sprawie wprowadzenia obowiązku stosowania Polskich Norm dotyczących ochrony przeciwpożarowej. (Status uznany za uchylony 2002-03-21).

[8] Ustawa z dnia 12 września 2002 roku o normalizacji (Dz.U. z 2002 r. Nr 169, poz. 1386 z późn. zm.) – obowiązująca

Zgodnie z Ustawą [8] z dnia 12 września 2002 roku o normalizacji (Dz.U. z 2015 r. poz. 1483 - tekst jednolity) wg:

[...]

Art. 5. 3. Stosowanie Polskich Norm jest dobrowolne.

Art. 5. 4. Polskie Normy mogą być powoływane w przepisach prawnych po ich opublikowaniu w języku polskim.

[...]

Art. 7. 1. Wyroby spełniające wymagania Polskich Norm oznaczane są na zasadzie dobrowolności znakiem zgodności z Polską Normą pod warunkiem uzyskania certyfikatu zgodności upoważniającego do takiego oznaczenia.

Art. 7. 6. Producent lub osoba wprowadzająca wyroby do obrotu może zadeklarować ich zgodność z Polskimi Normami deklaracją zgodności wydaną na własną odpowiedzialność, przy czym wymagania stawiane takiej deklaracji określają Polskie Normy. (podkreślenia własne autora opinii)

[...]

Ustawa [8] potwierdza dobrowolność stosowania Polskich Norm, z równoczesnym dopuszczeniem wydawania upoważnień ustawowych na podstawie Art. 5 ust. 4, na podstawie którego Polskie Normy mogą być powoływane w przepisach prawnych.

Ponadto Ustawa [8] z dnia 12 września 2002 roku o normalizacji zastąpiła:

- Ustawę z dnia 13 października 2000 r. o zmianie ustawy o normalizacji. Dz.U. 2000 nr 110 poz. 1166 (Status uchylony 2003-01-01)

- Ustawę z dnia 8 czerwca 1995 r. o zmianie ustawy o normalizacji. Dz.U. 1995 nr 95 poz. 471 (Status uchylony 2003-01-01)

- Ustawę z dnia 3 kwietnia 1993 r. o normalizacji. Dz.U. 1993 nr 55 poz. 251 (Status uchylony 2003-01-01)                              

[9] Stanowisko Polskiego Komitetu Normalizacyjnego w kwestii dobrowolności stosowania Norm,

[Wersja Online]

W ogłoszonym, oficjalnym stanowisku PKN [9] zawarto również informację o dobro­wolności stosowania norm. Stanowisko Polskiego Komitetu Nor­malizacyjnego jest następujące:

Stosowanie Polskich Norm (PN) jest dobrowolne.
Powołanie się na PN w przepisie prawnym nie zmienia jej dobrowol­nego statusu, chyba że ustawodaw­ca świadomie chce ten status zmie­nić, co jest możliwe przez wyraźne wskazanie tylko w postanowieniach innej ustawy.

Informacja zamieszczona 09.02.2016r na stronie MPOIA o opublikowaniu nowej normy PN-ISO 9836:2015-12 zastępującej normę PN-ISO 9836:1997;

[wersja online]

W dniu 09.02.2016r na stronie MPOIA została zamieszczona informacja o opublikowaniu nowej normy PN-ISO 9836:2015-12 zastępującej normę PN-ISO 9836:1997 – Właściwości użytkowe w budownictwie – Określanie i obliczanie wskaźników powierzchniowych i kubaturowych. W informacji tej wskazano, że pomimo wydania przez Polski Komitet Normalizacyjny nowej normy PN­-ISO 9836:2015-12, i zamieszczenia w niej zapisu mówiącego, że zastępuje PN z 1997 roku, nowa norma nie została jak dotąd umocowana prawnie w żadnym z obo­wiązujących uregulowań legislacyjnych.

(KS)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 03 listopada 2018 r.

Treść zapytania

Jakie informacje powinna zawierać „nazwa obiektu budowlanego”, używana w projekcie budowlanym. Zdarza się, że organy administracji architektoniczno budowlanej oczekują, że nazwa zawierać będzie informacje o zastosowanych rozwiązaniach projektowych w tym instalacjach czy zakresie inwestycji.

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r. poz. 1202; zm.: Dz. U. z 2018 r. poz. 1276 i poz. 1496.)

Art. 3. [Definicje]

Ilekroć w ustawie jest mowa o:

1) obiekcie budowlanym - należy przez to rozumieć budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych;

Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 Kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. 2018 poz. 1935)

§ 3. 1. Na stronie tytułowej projektu budowlanego należy zamieścić:

1) nazwę, adres i kategorię obiektu budowlanego oraz jednostkę ewidencyjną, obręb i numery działek ewidencyjnych, na których obiekt jest usytuowany;

§ 4. 1. Na rysunkach wchodzących w skład projektu budowlanego należy umieścić metrykę projektu zawierającą: 1) nazwę i adres obiektu budowlanego;

§ 7. 2. Z projektu budowlanego zawierającego obiekty budowlane lub ich części niejawne, służące obronności i bezpieczeństwu państwa, powinny być wyłączone części projektu zawierające układy funkcjonalne, technologiczne, parametry techniczne, dane o wyposażeniu oraz inne mogące ujawnić charakter, przeznaczenie i nazwę obiektu budowlanego. Zakres wyłączenia określa inwestor zgodnie z odrębnymi przepisami dotyczącymi ochrony informacji niejawnych oraz umowami i porozumieniami międzynarodowymi.


Opinia Zespołu Rzeczoznawców

Zapisy Rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego nie zawierają żadnych wytycznych dotyczących metodologii nadawania nazwy obiektowi budowlanemu i nie zobowiązują projektanta, aby nazwa obiektu budowlanego używana w projekcie budowlanym zawierała jakiekolwiek szczegółowe informacje.

Nadanie nazwy jest więc kompetencją projektanta i należy do jego wyłącznej decyzji. Do ewentualnego pomysłu wzbogacania nazwy o informacje na temat rozwiązań projektowych, instalacji, czy zakresu inwestycji, należy podchodzić z dużą ostrożnością. Pamiętać należy bowiem, że szereg rozwiązań może być zmienianych, zgodnie z przepisami prawa budowlanego, kwalifikując modyfikacje jako nieistotne odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego.

Zgodnie z definicją obiektu budowlanego określoną w Prawie budowlanym, pojęcie obiektu budowlanego obejmuje komplet składowych, w tym także instalacje. Jedynymi kryteriami konstytuującymi obiekt jako taki jest jego wzniesienie z użyciem wyrobów budowlanych oraz wyposażenie zapewniające możliwość użytkowania zgodnie z przeznaczeniem. Zadaniem nazwy jest zatem wyłącznie nadanie miana określającego charakteru obiektu, a nie szczegółowy zapis rozwiązań i elementów składowych zastępujących sam projekt.

Na marginesie:

Podkreślić należy, że zakres sprawdzenia projektu budowlanego wg. Art. 35 ust 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409, z późn. zm.) nie obejmuje sprawdzenia nazwy.

Art. 35.

1) Przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza:

zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;

zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;

kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;

wykonanie — w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu — przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu — lub jego sprawdzenia — zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7;

spełnienie wymagań określonych w art. 60 ust. 1 pkt 1–3 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. o Krajowym Zasobie Nieruchomości (Dz. U. poz. 1529 i 2161 oraz z 2018 r. poz. 756) — w przypadku inwestycji na nieruchomości

wchodzącej w skład Zasobu Nieruchomości, o którym mowa w tej ustawie, oddanej w użytkowanie wieczyste lub sprzedanej w trybie określonym w art. 53 ust. 1 lub 2 tej ustawy, przeznaczonej na wynajem o czynszu najmu określonym zgodnie z przepisami rozdziału 7 tej ustawy, zwanej dalej „inwestycją KZN”.

Poza brakiem podstawy prawnej nie dostrzegamy także praktycznego uzasadnienia dla rozbudowywania nazwy obiektu, gdyż nawet monstrualnie rozbudowane określenia nie opiszą wyczerpująco skomplikowanych systemów i robót budowlanych tworzących współczesne obiekty.

Informacja dodatkowa

Wymagany zakres i forma projektu budowlanego, zostały omówione przy okazji formułowania Komunikatu nr MP 03 Rady Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP (20160303_MP 03_projekt budowlany) dotyczącego: zakresu projektu budowlanego — podlegającego zatwierdzeniu, w kontekście Ustawy Prawo budowlane oraz Rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego.

Opracowanie przygotowane przez: Radę Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów wraz z Zespołami: Rzeczoznawców, Warunków Wykonywania Zawodu oraz Zespołem ds. Legislacji, przy współpracy z Małopolską Okręgową Izbą Inżynierów oraz Wydziałem Infrastruktury Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego zostało opublikowane 3 marca 2016 r.

link do komunikatu

(PC, GL)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 15 października 2018 r.

Treść zapytania

Od momentu wejścia w życie (od dn. 01.01.2018 r.) Rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 14 listopada 2017 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w którym do § 271 dodano ust. 8A, pojawiają się nieustannie problemy interpretacyjne dotyczące lokalizacji budynków względem lasu.

Niniejsza opinia analizuje ten przepis i rozpatruje przypadki kiedy i jakie odległości należy stosować w tym zakresie.

Podstawa prawna

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (stan prawny na 1 stycznia 2018 r.:

§213.
Wymagania dotyczące klasy odporności ogniowej elementów budynków rozprzestrzeniania ognia przez te elementy określone w §216, z zastrzeżeniem §271 ust. 8a, nie dotyczą:

1) Do trzech kondygnacji nadziemnych włącznie;

a) mieszkalnych: jednorodzinnych, zagrodowych i rekreacji indywidualnej, z zastrzeżeniem §217 ust. 2;

b) mieszkalnych i administracyjnych w gospodarstwach leśnych.

2) Wolnostojących do dwóch kondygnacji nadziemnych włącznie:

a) o kubaturze brutto do 1500 m³ przeznaczonych do celów turystyki i wypoczynku;

b) gospodarczych w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej oraz w gospodarstwach leśnych;

c) o kubaturze brutto do 1000 m³ przeznaczonych do wykonywania zawodu lub działalności usługowej i handlowej, także z częścią mieszkalną.

3) Wolnostojących garaży o liczbie stanowisk postojowych nie większej niż 2;

4) Inwentarskich o kubaturze brutto do 1500 m³

§271
ust. 8. Najmniejszą odległość budynków ZL, PM, IN od granicy (konturu) lasu rozumianego jako grunt leśny (Ls) określony na mapie ewidencyjnej lub teren przeznaczony w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jako leśny przyjmuje się jako odległość tych ścian od ściany budynku ZL z przekryciem dachu rozprzestrzeniającym ogień.

§271
ust. 8a. Najmniejsza odległość budynków wymienionych w §213 wykonanych z elementów nierozprzestrzeniających ognia, niezawierających pomieszczeń zagrożonych wybuchem oraz posiadających klasę odporności pożarowej wyższą niż wymagana zgodnie z §212, od granicy (konturu) lasu zlokalizowanej na:

1) Sąsiedniej działce wynosi 4m;

2) Działce, na której sytuuje się budynek nie określa się

jeżeli teren, na którym znajduje się granica (kontur) lasu, przeznaczony jest w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod zabudowę niezwiązaną z produkcją leśną, a w przypadku braku planu miejscowego grunty leśne są objęte zgodą na zmianę przeznaczenia na cele nieleśne uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, które utraciły moc na podstawie art. 1 lit. a ustawy z dnia 21 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. poz. 1804) oraz art. 87 ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1073).

Opinia Zespołu Rzeczoznawców

Z cytowanych powyżej zapisów Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. (z późn. zm.) w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie wynika:

Budynki wymienione w §213, wykonane z elementów nie rozprzestrzeniających ognia, niezawierających pomieszczeń zagrożonych wybuchem oraz posiadających klasę odporności pożarowej wyższa niż wymagana zgodnie z §212 można lokalizować:

  • w odległości 4 m od granicy (konturu) lasu rozumianego jako grunt leśny (Ls) oznaczony na mapie ewidencyjnej jeżeli teren, na którym znajduje się granica (kontur) lasu położony jest na sąsiedniej działce i jest przeznaczony w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod zabudowę niezwiązaną z produkcją leśną;
  • w odległości 4 m od granicy (konturu) lasu położonego na sąsiedniej działce, rozumianego jako grunt leśny (Ls) oznaczony na mapie ewidencyjnej, w przypadku braku planu miejscowego i wydanej decyzji o warunkach zabudowy uwzględniającej fakt, że ww. grunty leśne są objęte zgodą na zmianę przeznaczenia na cele nieleśne uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, które utraciły moc na podstawie art. 1 lit. a ustawy z dnia 21 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2001 poz. 1804) oraz art. 87 ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1703).;

Opinia_nr_ZR_94-1       Opinia_nr_ZR_94-2

  • Bez określenia odległości do granicy (konturu) lasu, położonego na działce, na której sytuuje się budynek pod warunkiem, że teren leśny przeznaczony jest w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod zabudowę niezwiązaną z produkcją leśną,
  • Bez określenia odległości do granicy (konturu) lasu, położonego na działce, na której sytuuje się budynek w przypadku gdy na ten teren wydano decyzję o warunkach zabudowy uwzględniającą fakt, że grunty leśne są objęte zgodą na zmianę przeznaczenie na cele nieleśne uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, które utraciły moc na podstawie art. 1 lit. a ustawy z dnia 21 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2001 r. poz. 1804) oraz art. 87 ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1073 i 1566).

Opinia_nr_ZR_94-3       Opinia_nr_ZR_94-4

Traktowanie użytków leśnych oznaczonych na mapach ewidencyjnych przeznaczonych w planach zagospodarowania terenu na cele budowlane jako grunt leśny (Ls) nie znajduje uzasadnienia prawnego.

 

(WD, KS, GJ)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 26 września 2018 r.

Treść zapytania

Zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie informacji jak należy zakwalifikować szlabany projektowane na obszarze istniejących parkingów oraz jak należy zakwalifikować szlabany projektowane na obszarze działek drogowych, stanowiących drogi gminne, widniejące w wykazie dróg publicznych.

Podstawa prawna

Ustawa Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. wraz z późniejszymi zmianami:

§ 29.1 Pozwolenia na budowę nie wymaga budowa:

11. c) urządzenia instalowane w pasie drogowym dróg publicznych, wraz z fundamentami, konstrukcjami wsporczymi oraz przynależnymi elementami wyposażenia:

a) służących do zarządzania drogami, w tym do wdrażania inteligentnych systemów transportowych,
b) służących do zarządzania ruchem drogowym, w tym urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego.

23) ogrodzeń.


Opinia

Z cytowanych artykułów Prawa budowlanego należy wnioskować, że bez względu na zakwalifikowanie szlabanów jako elementów ogrodzenia lub urządzenia służącego do zarządzania drogami, nie jest wymagane uzyskanie pozwolenia na budowę. Obie grupy budów nie są też wymienione w § 30, stanowiącym jakie rodzaje budów wymagają zgłoszenia organowi administracji arcitektoniczno-budowlanej.

W przypadku realizacji na obszarze nie będącym własnością Inwestora należy uzyskać zgodę jego zarządcy lub właściciela.

(WD)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 14 września 2018 r. 

 

Treść zapytania

Zwracam się z prośbą o wydanie opinii potwierdzającej prawidłowość przyjętego rozwiązania dotyczącego kwalifikacji kondygnacji podziemnej i poziomu wejścia do budynku oraz zgodności rozwiąząń z Rozporządzeniem w sprawie Warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Do pytania dołączono szkic pokazujący usytuowanie budynku na terenie o spadku ok. 15%

Ilustracja do Opinii nr ZR 91

Podstawa prawna

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12 kwietnia 2002 r. stanowi:

§3

17) Poprzez kondygnację podziemną rozumieć należy kondygnację zagłębioną poniżej przylegającego do niej terenu co najmniej w połowie jej wysokości w świetle, a także każdą usytuowaną pod nią kondygnację.

§6
Wysokość budynku, służącą do przyporządkowaniu temu budynkowi odpowiednich wymagań rozporządzenia, mierzy się od poziomu terenu przy najniżej położonym wejściu do budynku lub jego części, znajdującym się na pierwszej kondygnacji nadziemnej budynku, do górnej powierzchni najwyżej położonego stropu, łącznie z grubością izolacji cieplnej i warstwy ją osłaniającej, bez uwzględnienia wyniesionych ponad tę płaszczyznę maszynowni dźwigów i innych pomieszczeń technicznych, bądź do najwyżej położonego punku stropodachu lub konstrukcji przekrycia budynku znajdującego się bezpośrednio nad pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi.

Opinia

Nie ulega wątpliwości, że pokazana na szkicu pierwsza, najniższa kondygnacja budynku jest kondygnacją podziemną. Jest ona zagłębiona poniżej poziomu terenu w przeważającej części; tylko od strony jednej ściany z wjazdami do garażów poziom terenu przylegającego jest równy bądź nieznacznie niższy od poziomu posadzki w budynku. Jest to typowa sytuacja w przypadku zastosowania garażów wbudowanych, usytuowanych na kondygnacji podziemnej.

Wysokość budynku w takim, jak pokazano na szkicu przypadku, mierzyć należy od poziomu terenu przy znajdującym się na pierwszej kondygnacji nadziemnej wejściu do budynku. Schody terenowe usytuowane są poza obszarem terenu „przy wejściu do budynku” więc nie ma podstaw do tego, aby przy pomiarze wysokości budynku uwzględniać jeszcze schody terenowe.

Należy na końcu zaznaczyć, że opinia niniejsza wykonana została na podstawie przepisów w/w rozporządzenia Ministra Infrastruktury i nie przesądza o zgodności rozwiązania projektowego z zapisami decyzji ustalającej warunki zabudowy terenu lub miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Często bowiem tak w planie miejscowym, jak i w decyzji WZ znajdują się odmienne definicje niż te w rozporządzeniu MI, zwłaszcza jeśli chodzi o sposób ustalania wysokości obiektów.

 
(JW)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 6 sierpnia 2018 r. 

Treść zapytania

Chciałbym prosić o pomoc w pomiarach miejsca postojowego. W poprzek miejsca postojowego przy jego tylnej ścianie znajduje się rura kanalizacyjna. Wysokość do rury kanalizacyjnej to około 190 centymetrów od poziomu posadzki. Długość miejsca postojowego to — licząc od tylnej ściany do osi przedniej linii — 495cm. Czy według normy PN 70 powierzchnia rury powinna być odliczona w 50%. Czy tym samym zmienia się długość miejsca postojowego czy spełnia ono warunki techniczne?

Podstawa prawna

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tj. Dz. U. 2015.1422 z późniejszymi zmianami), zgodnie z którym:

Rozdział 10. Garaże dla samochodów osobowych

§ 102.
Garaż do przechowywania i bieżącej, niezawodowej obsługi samochodów osobowych, stanowiący samodzielny obiekt budowlany lub część innego obiektu, będący garażem zamkniętym — z pełną obudową zewnętrzną i zamykanymi otworami, bądź garażem otwartym — bez ścian zewnętrznych albo ze ścianami niepełnymi lub ażurowymi, powinien mieć:

1) wysokość w świetle konstrukcji co najmniej 2,2 m i do spodu przewodów i urządzeń instalacyjnych 2 m;

[…]

Opinia

Minimalna wysokość garażu została określona w § 102. Ust 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie i wynosi ona: „w świetle konstrukcji co najmniej 2,2 m i do spodu przewodów i urządzeń instalacyjnych 2 m”.

W garażu posiadającym powyższe wysokości powierzchnię należy zaliczać w 100%.

W przypadku wykonania nad stanowiskiem postojowym instalacji na wysokości 190cm — przestrzeń w zakresie tego obniżenia nie może być zaliczona do powierzchni garażu. Takie stanowisko postojowe nie spełnia wymogów ww. Warunków Technicznych zarówno przez niedopuszczalną wysokość instalacji nad posadzką, jak i z powodu niewłaściwej długości stanowiska postojowego (poprzez konieczność wyłączenia fragmentu powierzchni), które zgodnie z ww. Warunkami Technicznymi powinno mieć w przypadku samochodów osobowych 5 m długości.

 

(KS)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 16 lipca 2018 roku

opinia

Opinia ZR nr 89: Linijka słońca dla sąsiadujących budynków jednorodzinnych

odnośnik do zapisu ustawy:

Treść zapytania

Zwracam się z prośbą o pomoc w rozstrzygnięciu wątpliwości związanych z § 60 w związku z projektowanym przeze mnie zespołem dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych.

Projektowane budynki wielorodzinne mają wysokość 16,50 m (wymóg MPZP : 15.00-20.00m), usytuowane są w odległości 14,20-15,00 m od domów jednorodzinnych, odległość jest zgodna z §13 (nie występuje przesłanianie).

Czy jako projektant mam obowiązek wykonać linijkę słońca dla domów jednorodzinnych ?

Interpretując § 13, 57 i 60 WT uważam, że ponieważ domy jednorodzinne są wystarczająco nasłonecznione od strony wschodniej i południowej, częściowe zacienienie od strony zachodniej przez projektowane budynki jest dopuszczalne.

Czy to właściwa interpretacja ?

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. (z późniejszymi zmianami) Prawo Budowlane

Art. 3. Ilekroć w ustawie jest mowa o:

20) obszarze oddziaływania obiektu — należy przez to rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu.

Art. 20. 1. Do podstawowych obowiązków projektanta należy:
[…]

1c) określenie obszaru oddziaływania obiektu;

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (stan prawny na 1 stycznia 2018 r.).

§ 60. Minimalny czas nasłonecznienia pomieszczeń

1. Pomieszczenia przeznaczone do zbiorowego przebywania dzieci w żłobku, klubie dziecięcym, przedszkolu, innych formach opieki przedszkolnej oraz szkole, z wyjątkiem pracowni chemicznej,
fizycznej i plastycznej, powinny mieć zapewniony czas nasłonecznienia wynoszący co najmniej 3 godziny w dniach równonocy w godzinach 8,00—16,00, natomiast pokoje mieszkalne — w godzinach 7:00—17:00.

2. W mieszkaniach wielopokojowych wymagania ust. 1 powinny być spełnione przynajmniej dla jednego pokoju.

Opinia

Zgodnie z Ustawą Prawo Budowlane projektant powinien określić obszar oddziaływania projektowanej inwestycji, a to czy zacienia ona zarówno sąsiednie działki, jak i sąsiednie, położone na nich budynki, jest jedną z przesłanek do uznania ich właścicieli za strony w postępowaniu. Obowiązek określenia obszaru oddziaływania spoczywa na projektancie również w przypadku, kiedy inwestycja sąsiaduje z domami jednorodzinnymi.

Dom jednorodzinny należy traktować jako mieszkanie wielopokojowe (jedno lub dwa). Zgodnie z przytoczonym paragrafem 60 warunków technicznych należy zapewnić co najmniej jednemu pokojowi w mieszkaniu wielopokojowym minimum trzygodzinny czas nasłonecznienia w dniach równonocy, w godzinach 7.00 do 17.00.

W praktyce: jeśli jesteśmy w stanie rozpoznać i z całą pewnością wykazać, że sąsiadujący z inwestycją dom jednorodzinny posiada prawidłowo naświetlony pokój od strony przeciwległej do tej na którą oddziałujemy, należy sporządzając linijkę słońca pokazać w jaki sposób zacieniamy działkę jaki i ściany z oknami sąsiadującego domu, stwierdzając równocześnie, że od strony, na którą nasza inwestycja nie oddziałuje, pokój w sąsiadującym budynku ma naświetlenie właściwe. Jeśli nie mamy możliwości rozpoznania rzutów budynków sąsiadujących z inwestycją, należy zapewnić właściwe godziny nasłonecznienia oknom, na które cień rzuca nasza inwestycja.


(MB)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 14 lipca 2018 r.

Treść zapytania

Proszę o zajęcie stanowiska czy w świetle § 6, określającego sposób mierzenia wysokości budynku —bramę garażową (stanowiącą wjazd do garażu w budynku wielorodzinnym) można uznać za wejście do budynku.

Podstawa prawna

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (stan prawny na 1 stycznia 2018 r.).

§ 6. [Sposób mierzenia wysokości budynku]

Wysokość budynku, służącą do przyporządkowania terenu budynkowi odpowiednich wymagań rozporządzenia, mierzy się od poziomu terenu przy najniżej położonym wejściu do budynku lub jego części, znajdującym się na pierwszej kondygnacji nadziemnej budynku, do górnej powierzchni najwyżej położonego stropu, łącznie z grubością izolacji cieplnej i warstwy ją osłaniającej, bez uwzględnienia wyniesionych ponad tę płaszczyznę maszynowni dźwigów i innych pomieszczeń technicznych, bądź do najwyżej położonego punktu stropodachu lub konstrukcji przekrycia budynku znajdującego się bezpośrednio nad powierzchniami przeznaczonymi na pobyt ludzi.

§ 61. [Warunki położenia drzwi wejściowych]

Położenie drzwi wejściowych do budynku oraz kształt i wymiary pomieszczeń wejściowych powinny umożliwiać dogodne warunki ruchu, w tym również osobom niepełnosprawnym. Wymaganie przystosowania wejść dla osób niepełnosprawnych nie dotyczy budynków mieszkalnych w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej, oraz budynków rekreacji indywidualnej oraz budynków na terenach zamkniętych z wyłączeniem budynków użyteczności publicznej.

§ 62. [Warunki techniczne wejść]

Drzwi wejściowe do budynku i ogólnodostępnych pomieszczeń użytkowych oraz do mieszkań powinny mieć w świetle ościeżnicy co najmniej: szerokość 0,9 m i wysokość 2 m. W przypadku zastosowania drzwi zewnętrznych dwuskrzydłowych szerokość skrzydła głównego nie może być mniejsza niż 0,9 m. W wejściach do budynku i ogólnodostępnych pomieszczeń użytkowych mogą być zastosowane drzwi obrotowe lub wahadłowe, pod warunkiem usytuowania przy nich drzwi rozwieranych lub rozsuwanych, przystosowanych do ruchu osób niepełnosprawnych, oraz spełnienia wymagań § 240.

§ 240. [Drzwi wieloskrzydłowe, wahadłowe i rozsuwane; zakaz stosowania drzwi obrotowych i podnoszonych]

Zabrania się stosowania do celów ewakuacji drzwi obrotowych i podnoszonych.

Opinia

Przedstawiona w § 6 definicja jest definicją umocowaną prawnie, służącą do jednoznacznego ustalania wysokości budynku. W definicji tej określono, że wysokość budynku należy mierzyć od poziomu terenu przy najniżej położonym wejściu do budynku lub jego części, zaś w świetle obowiązujących przepisów, brama garażowa stanowi wjazd, a nie wejście do budynku. Wjazd do garażu nie może być uznany za wejście do budynku, gdyż nie spełnia wymagań określonych w § 61, a dotyczących umożliwienia dogodnych warunków ruchu osobom niepełnosprawnym. Nie spełnia również wymagań, określonych w § 62 pkt. 2, precyzujących jaki rodzaj drzwi może być użyty w wejściu do budynku.

Ponadto, § 62 pkt. 2 narzuca konieczność spełnienia wymagań określonych w § 240 rozporządzenia, a zakazującym, między innymi, stosowania drzwi podnoszonych na drodze ewakuacyjnej.

 

(ZW)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 18 czerwca 2018 roku

Treść zapytania

Zwracam się o wydanie interpretacji definicji kondygnacji podziemnej zawartej w paragrafie 3 pkt 17 przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690, z późn. zm.) Tekst ujednolicony — uwzględniający zmiany wprowadzone Dz. U. z 8 grudnia 2017 r. poz. 2285.

Paragraf 3 pkt 17:
§ 3 Definicje
Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o:
[…]

17. kondygnacji podziemnej – należy przez to rozumieć kondygnację zagłębioną poniżej poziomu przylegającego do niej terenu co najmniej w połowie jej wysokości w świetle, a także każdą usytuowaną pod nią kondygnację;

Zgodnie z wprowadzonymi zmianami usunięto zapis odnośnie zakresu, w którym kondygnacja powinna być zagłębiona poniżej terenu. Definicja kondygnacji podziemnej przed nowelizacją:

17. kondygnacji podziemnej – należy przez to rozumieć kondygnację zagłębioną ze wszystkich stron budynku, co najmniej w połowie jej wysokości w świetle poniżej poziomu przylegającego do niej terenu, a także każdą usytuowaną pod nią kondygnację;

Według uzasadnienia zmiana definicji miała uwzględniać specyficzne warunki projektowania (np. na terenach górskich oraz garaży „zagłębionych” posiadających z jednej strony wjazd).

Opinia 86 - interpretacja definicji kondygnacji podziemnej Prawa budowlanego

W obu przypadkach definicji kondygnacji podziemnej (przed zmianą i po zmianie) pojawiały się różne nadinterpretacje i niejednoznaczności. Przykładowo:

— wg starej definicji występowanie w obiekcie bramy wjazdowej do garażu lub wejścia z zewnątrz do piwnic (wymagających rampy zjazdowej lub schodów) uznawano za niedopuszczalny w kondygnacjach podziemnych — brak ich zagłębienia ze wszystkich stron, co najmniej do połowy wysokości w świetle.

— lokalizacja budynku na stoku — stara definicja wymuszała zaliczenie najniższej kondygnacji jako nadziemnej, jeżeli od strony podnóża wzniesienia nie była ona zagłębiona co najmniej do połowy jej wysokości. Powszechnie stosowanym rozwiązaniem było obsypanie odsłoniętej ściany, wykonanie skarpy i wyrównanie nachylonego stoku (tak, aby krajobraz dostosować do budynku, skoro odwrotnie było trudniej).

Przed nowelizacją warunkiem koniecznym było zagłębienie ze wszystkich stron budynku. Obecnie w myśl wprowadzonych zmian wystarczające jest zagłębienie co najmniej w połowie wysokości jedynie części kondygnacji, aby uznać kondygnację za podziemną. Obie definicje w swojej prostocie nie przystają do złożoności i różnorodności wielu rozwiązań projektowych, których stosowanie jest często konieczne i uzasadnione.

Czy zgodnie z nową definicją wystarczy zagłębienie co najmniej w połowie wysokości na fragmencie kondygnacji, aby uznać kondygnację jako podziemną? Czy wystarczy, aby tylko niewielki odcinek (np. narożnik budynku) był zagłębiony w połowie, aby uznać kondygnację za podziemną? Czy wręcz przeciwnie definicja dotyczy kondygnacji jako całości, a nie tylko jej poszczególnych fragmentów?

Proszę o określenie, jak należy interpretować zapis definicji kondygnacji podziemnej i jaki warunek musi zostać spełniony, aby uznać / nie uznać kondygnacji za kondygnację podziemną.

Podstawa prawna

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (stan prawny na 1 stycznia 2018 r.).

§3.
Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o:

17) kondygnacji podziemnej – należy przez to rozumieć kondygnację zagłębioną poniżej poziomu przylegającego do niej terenu co najmniej w połowie jej wysokości w świetle, a także każdą usytuowaną pod nią kondygnację;

18) kondygnacji nadziemnej – należy przez to rozumieć każdą kondygnację niebędącą kondygnacją podziemną.

§6.
Wysokość budynku, służącą do przyporządkowania terenu budynkowi odpowiednich wymagań rozporządzenia, mierzy się od poziomu terenu przy najniżej położonym wejściu do budynku lub jego części, znajdującym się na pierwszej kondygnacji nadziemnej budynku, do górnej powierzchni najwyżej położonego stropu, łącznie z grubością izolacji cieplnej i warstwy ją osłaniającej, bez uwzględnienia wyniesionych ponad tę płaszczyznę maszynowni dźwigów i innych pomieszczeń technicznych, bądź do najwyżej położonego punktu stropodachu lub konstrukcji przekrycia budynku znajdującego się bezpośrednio nad powierzchniami przeznaczonymi na pobyt ludzi.

§73.
1. W pomieszczeniach na stały pobyt ludzi poziom podłogi powinien znajdować się powyżej lub być równy poziomowi terenu przy budynku.

Opinia

Zmieniona definicja kondygnacji podziemnej pominęła określenie „zagłębioną ze wszystkich stron budynku”, pozostawiając jednak zapis „kondygnację”, a nie np. „fragment kondygnacji”. Nie uwzględniony został, składany przez środowisko architektów postulat „średniej wysokości” dla zagłębienia, który pozwalałby na rozsądne interpretacje kondygnacji podziemnej oraz możliwości lokalizowania w nich pomieszczeń na pobyt ludzi w terenach górskich i innych nietypowych rozwiązaniach. W aktualnym brzmieniu nadal zagłębienie dotyczy całości kondygnacji, a nie jej fragmentu, choć już nie określono, że jest to wymagane w co najmniej połowie jej wysokości z każdej strony.

W związku z tym interpretacja jest zależna od konkretnej sytuacji. Pomimo braku jednoznacznego sprecyzowania, jeżeli kondygnacja jest w znacznej części zagłębiona co najmniej w połowie wysokości, a na części to zagłębienie jest mniejsze, to nadal zgodnie z logiczną interpretacją zapisu, będzie to kondygnacja podziemna.

Pomocna przy interpretacji definicji kondygnacji podziemnej może być definicja wysokości budynku (§6 warunków technicznych), mówiąca o mierzeniu jej od poziomu terenu przy najniżej położonym wejściu do budynku lub jego części, znajdującym się na pierwszej kondygnacji nadziemnej budynku. Istotne jest tu określenie „poziom terenu przy najniżej położonym wejściu”. Oznacza to, że nie jest ważny poziom samego wejścia, a tym bardziej wjazdu do garażu, ale terenu przy nim położonego. Tak więc, bez względu na to, czy wejście jest po schodach do drzwi lub wjazd rampą do bramy, a także czy zejście jest po schodach, a zjazd rampą do bramy, to istotny jest poziom terenu położonego przy wejściu lub wjeździe, a nie w miejscu wejścia lub wjazdu. Ani schody ze spocznikiem, ani rampa wjazdowa nie są wyznacznikami poziomu terenu i nie mogą być wyznacznikiem do kwalifikacji, czy jest to kondygnacja podziemna, czy nadziemna.

Zespół Rzeczoznawców wraz z Zespołem ds. Legislacji przy radzie MPOIA zauważają problemy związane z brakiem jednoznaczności i spójności definicji w zapisach w warunkach technicznych i opracowały we współpracy z Komisją ds. Legislacji KRIA propozycje ich zmian.


Załącznik

Propozycja korekty wybranych przepisów obowiązującego rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Opracowanie: Zespół ds. legislacji MPOIA oraz KL KRIA z dnia 13.03.2018 r.

 

(WD)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 25 maja 2018 r.

Treść zapytania

Proszę o pomoc w wyjaśnieniu przepisów prawa budowlanego i interpretację MPOIA w poniższych kwestiach:

  • Czy zgodnie z prawem budowlanym przebudowa niskiego budynku żłobka samorządowego w zakresie elementów konstrukcyjnych tj. ściany nośnej poprzecznej i podłużnej wymaga uzyskania dla całego budynku pozwalanie na użytkowanie po zakończeniu budowy?
  • Czy zgodnie z prawem budowlanym przebudowa niskiego budynku żłobka samorządowego w zakresie elementów konstrukcyjnych tj. ściany nośnej poprzecznej i podłużnej wymaga uzgodnienia projektu takiej przebudowy przez:
    • Państwową Inspekcję Sanitarną
    • Państwową Straż Pożarną

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 4 lutego 2011 r. O opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (Dz. U. z 2018 r. poz. 603, 650);

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (jednolity tekst Dz. U. 2017.1332 z późn. zmianami):

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie wymagań lokalowych i sanitarnych jakie musi spełniać lokal, w którym ma być prowadzony żłobek lub klub dziecięcy (dz. U. z 2014 r. poz. 925)

Opinia

Z informacji zawartych we wniosku wynika, że przedsięwzięciem objęto część pomieszczeń funkcjonującego żłobka samorządowego, w którym z izolatki i gabinetu pielęgniarskiego proponuje się wydzielić salę rehabilitacyjną. Przedłożony zastany układ pomieszczeń pozwala stwierdzić, iż obiekt był dostosowany do nieaktualnego już rozporządzenia Ministra Zdrowia, z dnia 2 lutego 2011 r. w sprawie wymagań jakim powinny odpowiadać pod względem fachowym i sanitarnym pomieszczenia i urządzenia zakładu opieki zdrowotnej, kiedy to żłobki były włączone w przepisy regulujące wymagania dla obiektów służby zdrowia.

Obowiązujące obecnie przepisy prawa dotyczące wymagań dla żłobka to: Ustawa z dnia 4 lutego 2011 r. O opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (Dz. U. z 2018 r. poz. 603, 650) oraz rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie wymagań lokalowych i sanitarnych jakie musi spełniać lokal, w którym ma być prowadzony żłobek lub klub dziecięcy (dz. U. z 2014 r. poz. 925).

Projektant w swoim wniosku nie określił celowości wydzielenia pomieszczenia sali rehabilitacyjnej oraz przewidywanych jej użytkowników (czy wydziela się ją dla innego podmiotu, czy będzie stanowić uzupełnienie funkcji dla dzieci). Zważywszy, że ww. akty prawne nie wymagają sali rehabilitacyjnej dla dzieci oraz stanowią równocześnie o bezwzględnym utrzymaniu samodzielności lokalu żłobka (bez wprowadzania innych funkcji), rozwiązanie przedstawione może być podstawą do wymagania uzgodnienia takiej przebudowy pod względem przepisów sanitarno-higienicznych i przeciwpożarowych.

Ponadto zgodnie z art.5 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 poz. 1332 z późn. zm.) „obiekt budowlany jako całość oraz jego poszczególne części, wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając wymagania […] bezpieczeństwa pożarowego, wymagania higieny, zdrowia i środowiska”.

Wskazane we wniosku pytanie dotyczące uzyskania decyzji pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego jest konsekwencją procedowania decyzji pozwolenia na budowę, która to decyzja, biorąc pod uwagę zapisy ww. Prawa budowlanego w rzeczonym przypadku może okazać się niezbędna.

(KR)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 23 maja 2018 r.

Treść zapytania

W związku z faktem przygotowywania inwestycji polegającej na budowie domów jednorodzinnych w zabudowie szeregowej oraz bliźniaczej, budynków jedno i dwulokalowych oraz w związku z wprowadzeniem nowelizacji Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zwracam się o pomoc w interpretacji par.19 ust.5 w związku z par.19 ust.1 pkt 1 lit. a powyższego rozporządzenia.

Podstawa prawna

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie:

§19
ust.5. Zachowanie odległości, o których mowa w ust.1 pkt 1 lit. a, nie jest wymagane w przypadku parkingów niezadaszonych składających się z jednego albo dwóch stanowisk postojowych dla samochodów osobowych przypadających na jeden lokal mieszkalny w budynku mieszkalnym jednorodzinnym, zlokalizowanych przy tym budynku.

§19
ust.6. Zachowanie odległości, o których mowa w ust.2 pkt 1 lit. a, nie jest wymagane w przypadku niezadaszonych parkingów składających się z jednego albo dwóch stanowisk postojowych dla samochodów osobowych w zabudowie jednorodzinnej oraz w zabudowie zagrodowej, jeżeli stykają się one z niezadaszonymi parkingami dla samochodów osobowych na sąsiedniej działce.

Opinia

Z treści cytowanych zapisów §19 ust.5 i ust.6 wynika, że:

możliwe jest lokalizowanie do dwóch stanowisk postojowych na jednej działce z budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym jednolokalowym,

możliwe jest lokalizowanie do czterech stanowisk postojowych na jednej działce z budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym dwulokalowym,

możliwe jest zbliżenie do granicy działki sąsiedniej dwóch niezadaszonych stanowisk postojowych, jeżeli stykają się z niezadaszonymi stanowiskami postojowymi na sąsiedniej działce.

W świetle powyższych ustaleń prawidłowe jest lokalizowanie stanowisk postojowych w obu przedstawionych na załącznikach graficznych przypadkach.

W przypadku pierwszym, dotyczącym zabudowy szeregowej, w pokazanym rozwiązaniu zlokalizowana jest dopuszczalna ilość cztery stanowiska postojowe na jednej działce z budynkiem mieszkalnym dwulokalowym, a ilość stanowisk w zbliżeniu do granicy działki sąsiedniej nie przekracza dwóch miejsc.

W przypadku drugim, dotyczącym zabudowy bliźniaczej, pokazane rozwiązanie jest również zgodne z warunkami technicznymi, gdyż w granicach jednej działki nie ogranicza się możliwości grupowania miejsc postojowych. Należy jednak zauważyć, że rozwiązanie takie eliminuje możliwość późniejszego wydzielenia samodzielnych działek dla obu budynków.

 

Załączniki

  1. przypadek 1 – dwa budynki dwulokalowe na dwóch działkach
  2. przypadek 2 – dwa budynki dwulokalowe na tej samej działce

 

(WD)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 20 maja 2018 r.

Treść zapytania

Zwracam się z prośbą o podanie informacji jaka jest data graniczna kiedy można było wydzielać 4 lokale mieszkalne w budynku mieszkalnym jednorodzinnym?

Opinia

W dniu 11 września 2017 r. weszła w życie Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. o Krajowym Zasobie Nieruchomości, która wprowadziła zmiany m. in. do Ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali.
Wprowadzone zapisy uzależniły możliwość wyodrębnienia lokali mieszkalnych od zgodności z planem miejscowym / warunkami zabudowy, pozwoleniem na budowę / zgłoszeniem i pozwoleniem na użytkowanie. Zmiany te są jednak jedynie uszczelnieniem prawa.

Datą graniczną obowiązywania jednoznacznych przepisów jest 11 marca 2003 r., kiedy to w Ustawie z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane doprecyzowano maksymalną ilość lokali w budynku jednorodzinnym jako 2.
Wcześniejsze przepisy nie wskazywały wprost na możliwość wydzielania w budynku jednorodzinnym większej liczby lokali mieszkalnych np. 4, jednak nie formułowały również bezpośrednich ograniczeń.

Podstawa prawna

USTAWA z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2018 r. poz. 716)

Art. 2. ust. 1a. Ustanowienie odrębnej własności samodzielnego lokalu mieszkalnego następuje zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo treścią decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz zgodnie z pozwoleniem na budowę albo skutecznie dokonanym zgłoszeniem, i zgodnie z pozwoleniem na użytkowanie. Odrębną nieruchomość w budynku mieszkalnym jednorodzinnym mogą stanowić co najwyżej dwa samodzielne lokale mieszkalne.

USTAWA z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy — Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. 2003 nr 80 poz. 718)

Art. 1. W ustawie z dnia 7 lipca 1994 r. — Prawo budowlane (Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126, z późn. zm.) wprowadza się następujące zmiany:
(...)
w art. 3:

a) po pkt. 2 dodaje się pkt. 2a w brzmieniu:

„2a) budynku mieszkalnym jednorodzinnym — należy przez to rozumieć budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku.”,

(...)
Art. 9. Ustawa wchodzi w życie po upływie 2 miesięcy od dnia ogłoszenia, z tym że przepisy art. 1 pkt 50, w części dotyczącej obowiązku przeprowadzania kontroli, wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2004 r.

 

(PC, IP)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

data ogłoszenia: 10 maja 2003 rok
data wejścia w życie: 11 lipca 2003 rok

Treść zapytania

Przedkładam zapytanie do ekspertów w zakresie oceny dwóch postępowań w urzędzie Starostwa w Wadowicach. W załączniku przedkładam postanowienia dot. przedmiotowych spraw.

  1. Pierwsze zagadnienie i moje zapytanie dot. słuszności wezwania mnie do wykonania ekspertyzy zabezpieczeń pożarowych w sytuacji, gdy projekt obejmuje jedynie zmianę sposobu użytkowania i jest w formie zgłoszeniowej.
    Czy w związku z powyższym, iż budynek faktycznie jest położony od strony północnej w odległości 1,8 m od granicy, wymagane jest dostosowanie ścian okien oraz innych rozwiązań zamiennych — które w tym przypadku na pewno w ekspertyzie rzeczoznawcy ds. pożarowych się znajdą? Przedmiotowy budynek obecnie funkcjonuje jako usługowo — mieszkalny, przedmiotowe pomieszczenia mają charakter mieszkalny.
  2. Drugie zagadnienie dotyczy postanowienia, w którym wzywa się mojego drugiego inwestora do przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach — dla inwestycji polegającej na budowie namiotu — obiektu tymczasowego przeznaczonego do składowania palet i wózków widłowych. Nadmienię, że przeznaczenie obiektu w dokumentacji zgłoszeniowej jest opisane. Czy przedłożenie w takim przypadku decyzji środowiskowej jest zasadne?
    Państwa z prośbą o interpretację zapisu dotyczącego konieczności wykonania ekspertyzy technicznej stanu konstrukcji budynku zawartego w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Stan prawny

Ad 1.

Ustawa Prawo budowlane z dnia 7 lipca z 1994 r. (Dz.U.2017.0.1332 art. 71 pkt 2)

„Zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej. W zgłoszeniu należy określić dotychczasowy i zamierzony sposób użytkowania obiektu budowlanego lub jego części.

Do zgłoszenia należy dołączyć:

[…]

5) w przypadku zmiany sposobu użytkowania, o której mowa w ust. 1 pkt 2 — ekspertyzę techniczną, wykonaną przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane bez ograniczeń w odpowiedniej specjalności”.

[…]

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie wraz z późniejszymi zmianami:

§ 2
2. „Przy nadbudowie, rozbudowie, przebudowie i zmianie sposobu użytkowania… — wymagania, o których mowa w § 1, mogą być spełnione w sposób inny niż określony w rozporządzeniu, stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo — rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej lub państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy”

§ 271
„Odległość między zewnętrznymi ścianami budynków” i wynikające z treści przepisy.


Ad. 2

Ustawa z dnia 03.10.2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

art. 71 ust.1 i art. 72 ust. 5
„…dla danego przedsięwzięcia wydaje się jedną decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach. Jedną decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach wydaje się także w przypadku, gdy dla danego przedsięwzięcia jest wymagane uzyskanie więcej niż jednej z decyzji… lub gdy wnioskodawca uzyskuje odrębne decyzje dla poszczególnych etapów realizacji

przedsięwzięcia”.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie i przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko

§ 3 ust. 1
Do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się następujące rodzaje przedsięwzięć: pkt 52 zabudowa przemysłowa lub magazynowa wraz z towarzyszącą jej infrastrukturą, o powierzchni zabudowy nie mniejszej niż:

a) 0,5 ha…oraz

b) 1ha…”.

Opinia

Ad 1.

W świetle obowiązujących przepisów Ustawy Prawo budowlane oraz Rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (zacytowanych wyżej) planowana inwestycja winna zawierać opracowanie w zakresie wymaganym przepisami prawa przede wszystkim z uwzględnieniem stanowiska rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, które określą ewentualną konieczność sporządzenia ekspertyzy p.poż i uzgodnienia jej z właściwym komendantem wojewódzkim PSP.

Ad 2.

Odnośnie zagadnienia dot. przedłożenia decyzji środowiskowej w kontekście nałożonego postanowienia Starosty Wadowickiego przedłożenie ww. decyzji może być wymagane po wyjaśnieniu funkcji istniejących już obiektów. Dopiero analiza pełnych wyjaśnień dot. istniejących i projektowanych obiektów w świetle cytowanej wyżej ustawy i rozporządzenia określi czy projektowana inwestycja mieści się w zakresie potrzeby uzyskania decyzji środowiskowej.

 

Załączniki

  1. opinia Ministerstwa Budownictwa z 2007 r.
  2. opinia Ministerstwa Infrastruktury z 2003 r.
  3. analiza prawidłowych rozwiązań
  4. Neufert s. 176

 

(EK)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 18 maja 2018 r.

Treść zapytania

Zwracam się z pytaniem dotyczącym szerokości spocznika schodów w budynku użyteczności publicznej, określonej na podstawie tabeli w par. 68 warunków technicznych. Czy minimalną szerokość użytkową — 1,5m dla spocznika należy zachować w jednym kierunku czy we wszystkich kierunkach przy klatce schodowej dwubiegowej łamanej lub dwubiegowej prostej? Załączam opinie dwóch ministerstw w tej sprawie.

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2017, poz. 1332 z późn. zm.),
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.).

Opinia

Parametry określone w tabeli § 68 ust. 1 WT ustalają minimalne szerokości użytkowe spocznika. § 68 WT nie wskazuje jednak, który z wymiarów spocznika rozumiany jest jako jego szerokość.

Nowsza z opinii wydana przez Ministerstwo Budownictwa Departament Regulacji Rynku Budowlanego i Procesu Inwestycyjnego, Nr 1363, znak: BB-3o-022-1/07 z dn. 28.03.2007 wprost wskazuje, że co najmniej jeden z wymiarów spocznika powinien nie być mniejszy niż 1,50m.

Z całą pewnością rozwiązanie to nie zostało wykluczone w regulacjach § 68 WT. Nie bez znaczenia jest również fakt, że regulacje dot. parametrów spocznika nie uległy zmianie nie tylko w okresie pomiędzy wydawanymi opiniami, ale i do dzisiaj.

W praktyce i literaturze fachowej spotkać można różnorodne rozwiązania. Podkreślić należy jednak, że przyjęcie prawidłowego i najwłaściwszego dla konkretnego przypadku projektowego, należy do wyłącznej kompetencji projektanta i jest jego decyzją.

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Art. 20.
1. Do podstawowych obowiązków projektanta należy:

1) opracowanie projektu budowlanego w sposób zgodny z wymaganiami ustawy, ustaleniami określonymi w decyzjach administracyjnych dotyczących zamierzenia budowlanego, obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej;


 
(PC, MB)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 07 maja 2018 r.

opinia

Opinia ZR nr 79: Oddymianie garażu, odległość stanowisk postojowych

odnośnik do zapisu ustawy:

Treść zapytania

1. Proszę o interpretację co oznacza w §20 WT: „Stanowiska postojowe dla samochodów osobowych, z których korzystają osoby niepełnosprawne, mogą być zbliżone bez żadnych ograniczeń do okien innych budynków. Miejsca te wymagają odpowiedniego oznakowania”. Czy chodzi o budynki inne niż wymienione w §19. 1. ? Czy też powinienem rozumieć to jako możliwość zbliżenia stanowisk postojowych dla osób niepełnosprawnych do okien wszystkich budynków?

2. Moją główną wątpliwością co do §277.4. jest zapis: „W strefie pożarowej garażu zamkniętego należy stosować instalację wentylacji oddymiającej uruchamianą za pomocą systemu wykrywania dymu, w przypadku gdy ta strefa nie posiada bezpośredniego wjazdu lub wyjazdu z budynku i jej powierzchnia przekracza 1500 m2

Czy windę samochodową można traktować jako bezpośredni wjazd lub wyjazd? Jeśli nie oznaczałoby to, że w ścisłym centrum miasta, gdzie nie ma możliwości zrobienia rampy do garażu i jest konieczność zastosowania windy samochodowej, zawsze niezależnie od ilości miejsc postojowych oraz wielkości strefy w garażu należałoby stosować instalację wentylacji oddymiającej, co w przypadku małej powierzchni garażu, jak i niewielkiej ilości miejsc postojowych nie jest logicznym rozwiązaniem. Z drugiej strony §102. 2. mówi o tym, że garaż powinien mieć: „…wjazdy lub wrota garażowe…”, w związku z czym drzwi do windy samochodowej spełniają ten wymóg jako wrota.

Proszę o odpowiedź czy w świetle tych zapisów garaż podziemny, do którego jest zapewniony dostęp poprzez windę samochodową powinien być wyposażony w instalację wentylacji oddymiającej niezależnie od wielkości strefy pożarowej garażu?

Stan prawny

  • Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie;
  • Ustawa o ochronie przeciwpożarowej z dn. 24. sierpnia 1991 r. ( Dz.U.2016.191 z dn. 17.02.2016 r. Art. 6b);
  • Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie uzgadniania projektu budowlanego pod względem ochrony przeciwpożarowej z dn. 2. grudnia 2015 r. (Dz.U.2015 r. poz. 2117).

Opinia

ad.1.

W obowiązujących do końca 2017 roku WT §20 sformułowany był następująco:
Miejsca postojowe dla samochodów, z których korzystają wyłącznie osoby niepełnosprawne, mogą być usytuowane w odległości nie mniejszej niż 5 m od okien budynku mieszkalnego wielorodzinnego i zamieszkania zbiorowego oraz zbliżone bez żadnych ograniczeń do innych budynków […]
W nowych WT Ustawodawca złagodził przepis, rezygnując z określania jakiejkolwiek odległości pomiędzy miejscami postojowymi dla osób niepełnosprawnych a oknami budynków, dla których poprzednio te odległości określono. W związku z tym nieprecyzyjne określenie, inne budynki należy rozumieć — kierując się logiką- jako ,,budynki w ogóle”.

ad.2.

Bezpośrednim wjazdem i wyjazdem w odniesieniu do garażu zamkniętego położonego poniżej poziomu terenu wydaje się pochylnia, a nie winda samochodowa, niezależnie od wyposażenia windy we wrota. W związku z tym
Zespół Rzeczoznawców rekomenduje wyposażenie każdego garażu zamkniętego dostępnego poprzez windę samochodową , niezależnie od wielkości jego strefy pożarowej, w instalację wentylacji oddymiającej uruchamianej za pomocą systemu wykrywania dymu.
Wentylacja oddymiająca nie jest wymagana dla dostępnego poprzez pochylnię garażu, w którym zastosowano platformowy system parkowania z użyciem systemowych podnosników.

Ponadto należy zaznaczyć, że zgodnie z:
- Ustawą o ochronie przeciwpożarowej z dn. 24. sierpnia 1991 r.( Dz.U.2016.191 z dn. 17.02.2016 r. Art. 6b):
[Obowiązek uzgodnienia projektu budowlanego pod względem zgodności z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej]:
Projekt budowlany obiektu budowlanego istotnego ze względu na konieczność zapewnienia ochrony życia, zdrowia, mienia lub środowiska przed pożarem, klęską żywiołową lub innym miejscowym zagrożeniem oraz projekt urządzenia przeciwpożarowego wymagają uzgodnienia z rzeczoznawcą pod względem zgodności z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej, oraz Rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie uzgadniania projektu budowlanego pod względem ochrony przeciwpożarowej z dn. 2. grudnia 2015 r.( Dz.U.2015 r. poz. 2117):

§3

1. Obiektami budowlanymi istotnymi ze względu na konieczność zapewnienia ochrony życia, zdrowia, mienia lub środowiska przed pożarem, klęską żywiołową lub innym miejscowym zagrożeniem, których projekty budowlane wymagają uzgodnienia są:
[…]

6) garaż wielokondygnacyjny , garaż zamknięty jednokondygnacyjny wymagający zastosowania samoczynnego urządzenia oddymiającego lub stałego samoczynnego urządzenia gaśniczego wodnego oraz garaż ze stanowiskami postojowymi wielopoziomowymi o więcej niż 10 stanowiskach postojowych.

(M.B.)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 06 maja 2018 r.

Treść zapytania

Zwracam się do Państwa z prośbą o interpretację zapisu dotyczącego konieczności wykonania ekspertyzy technicznej stanu konstrukcji budynku zawartego w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Zgodnie z § 206 pkt. 2 — „Rozbudowa, nadbudowa, przebudowa oraz zmiana sposobu użytkowania budynku powinny być poprzedzone ekspertyzą techniczną stanu konstrukcji i elementów budynku z uwzględnieniem stanu podłoża gruntowego”. W związku z przebudową istniejących otworów okiennych (2 sztuki) na elewacji budynku polegającą jedynie na wyburzeniu parapetów przy zachowaniu istniejących nadproży i szerokości otworów okiennych oraz z montażem okien połaciowych (7 sztuk) pomiędzy istniejącymi krokwiami (bez naruszenia konstrukcji dachu), Starostwo domaga się załączenia ekspertyzy technicznej wymienionej w § 206 pkt. 2 WT. Czy jest zasadne takie żądanie w przypadku, gdy nie są naruszane żadne elementy konstrukcyjne budynku?

Stan prawny

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie wraz z późniejszymi zmianami.

Opinia

W świetle obowiązujących przepisów Rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (§ 206 pkt 2) „Rozbudowa, nadbudowa, przebudowa oraz zmiana sposobu użytkowania budynku powinny być poprzedzone ekspertyzą techniczną stanu konstrukcji i elementów budynku, z uwzględnieniem podłoża” — do projektu budowlanego należy dołączyć ekspertyzę techniczną obiektu, w którym planuje się wykonywanie robót budowlanych.

W przypadku, gdy zakres robót budowlanych cechuje się niewielką ingerencją w strukturę budynku a taki przedstawiono przypadek — należy opracować ekspertyzę/opinię, z której wynikać będzie iż planowane roboty nie będą miały negatywnego wpływu na stan konstrukcji i elementy budynku.

(E.K.)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 27 kwietnia 2018 r.

Treść zapytania

Czy brak zapisów i oznaczeń spadków na rysunku rzutu garażu podziemnego wielostanowiskowego w budynku mieszkalnym wielorodzinnym można uznać za błąd projektowy ?

W załączeniu wysyłam rzut garażu. Budynek został zrealizowanym w 2017 r.

Wykonawca wykonał spadki do odwodnienia liniowego tylko na jezdni, na powierzchni stanowisk postojowych posadzka nie ma spadków. Wykonawca na etapie realizacji nie zwrócił się do projektanta z zapytaniem w jaki sposób należy wykonać posadzkę, obecnie użytkownik garażu kwestionuje poprawność wykonania.

Stan prawny

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

§ 107. [Posadzka w garażu]

1. Posadzka w garażu powinna mieć spadki do wewnętrznego lub zewnętrznego wpustu kanalizacyjnego.

Opinia

Zapisy Rozporządzenia nie precyzują minimalnego zakresu w jakim muszą być zapewnione spadki posadzki w garażu. Z doświadczenia projektowego wynika, że spadki wykonane na całej powierzchni garażu nie są konieczne a generują stosunkowo duże, niepotrzebne koszty materiałowe i wykonawcze : niewielka ilość wody, która pojawia się na stanowiskach postojowych z topniejącego ściegu czy też padającego deszczu, zanim dopłynie po posadzce w spadku do korytka usytuowanego w osi dojazdu — wyparowuje.

W związku z tym za rozsądne i celowe uważamy wykonanie spadków posadzki np. w metrowym pasie wzdłuż korytek ściekowych.
Decyzja co do zakresu spadków leży w kompetencjach projektanta obiektu. W analizowanej sytuacji spadki zostały wykonane w obrębie jezdni, z pominięciem stanowisk postojowych. Takie rozwiązanie ZR uważa za całkowicie poprawne.

(M.B.)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 08 Kwietnia 2018 r.

Treść zapytania

Proszę o przedstawienie opinii czy trawnik urządzony z zastosowaniem geokraty trawnikowej np. typu Garden Grid na drodze dojazdowej do zespołu budynków mieszkalnych jednorodzinnych wraz z miejscami postojowymi dostępnymi z tej drogi, może być zaliczony do powierzchni biologicznie czynnej.

Stan prawny

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. (wraz z późniejszymi zmianami) w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

§3
Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o

[...]

22) terenie biologicznie czynnym należy przez to rozumieć teren o nawierzchni urządzonej w sposób zapewniający naturalną wegetację roślin i retencję wód opadowych, a także 50% powierzchni tarasów i stropodachów z taką nawierzchnią oraz innych powierzchni zapewniających, nie mniejszej niż 10 m² oraz wodę powierzchniową na tym terenie.

Opinia

Przepis §3 pkt 22 warunków technicznych uprawnia do zaliczenia powierzchni terenu urządzonego jako trawnik do powierzchni biologicznie czynnej, jeżeli został spełniony podany w nim warunek to znaczy nawierzchnia ziemna została urządzona w sposób zapewniający naturalną wegetację. W szczególności nie podaje się w nim innych warunków, od których spełnienia mogłoby być uzależnione zaliczenie powierzchni terenu z nawierzchnią ziemną, do powierzchni terenu biologicznie czynnego, np. sposobu użytkowania tej powierzchni.

Cytowany przepis, będący prawem powszechnie obowiązującym, nie powinien być stosowany rozszerzająco, lecz literalnie. Pogląd, iż zastosowanie geokraty dla funkcji ciągu jezdnego lub parkingu powoduje, że teren nie może być wliczony do powierzchni biologicznie czynnej, ponieważ zaburzona zostaje naturalna wegetacja roślin, stanowi próbę rozszerzającej interpretacji tego przepisu.

Treść tego przepisu jest podstawą do dokonanie oceny jedynie w takim zakresie, czy powierzchnia, którą zaliczono do powierzchni biologicznie czynnej została urządzona w sposób zapewniający naturalną wegetację roślin. Przepis ten nie upoważnia do formułowania dodatkowych warunków np. sposobu użytkowania terenu. Zatem sprawdzeniu, zgodnie z §3 pkt 22 warunków technicznych, wymaga sposób urządzenia nawierzchni ziemnej a nie rodzaj jej użytkowania.

Możliwość zaliczenia powierzchni wyłożonej określonym rodzajem kraty trawnikowej czy płyty ażurowej do powierzchni biologicznie czynnej jest uzależniona od rodzaju warstw jej podbudowy.

Do przesądzenia kwestii naturalnej wegetacji roślin posadowionych na terenie wyłożonym panelem trawnikowym istotne jest ustalenie, w jaki sposób panel trawnikowy zostanie umieszczony w gruncie. Warunki dla zapewnienia naturalnej wegetacji będą spełnione przy zastosowaniu odpowiedniego podłoża, umożliwiającego naturalną wegetację oraz podbudowy, umożliwiającej odpływ nadmiaru wody oraz właściwej początkowej jak i późniejszej pielęgnacji.

Geokrata np. Garden Grid jest tzw. kratą drogową. Nacisk kół pojazdu przenoszony jest na materiał geokraty, a nie na nawierzchnię trawiastą. Zastosowanie geokraty umożliwia „naturalną wegetację”. Podłoże przygotowane do ułożenia geokraty ma zapewniać infiltrację wody oraz przerastanie korzeni, z więc żadna z warstw nie może być nieprzepuszczalna. Wypełnienie geokraty musi stanowić „ziemia”, w której rosną rośliny i zachodzą procesy mikrobiologiczne.

Przedstawiona analiza pozwala na stwierdzenie, że projektowana nawierzchnia ziemna z zastosowaniem geokraty np. Garden Grid, na podłożu zapewniającym infiltrację wody spełnia warunek zapewnienia naturalnej wegetacji roślin. Geokrata np. Garden Grid pozwala na uzyskanie terenu pokrytego trawnikiem. Trawnik urządzony na drodze dojazdowej czy też miejscach postojowych, wykonany przy użyciu geokraty, stanowi powierzchnię biologicznie czynną.

 
(W.D.)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 20 marca 2018 r.

Treść zapytania

W związku z różnymi interpretacjami przez Wydziały Architektury zatwierdzające projekty budowlane do pozwolenia na budowę, proszę o określenie, jak należy mierzyć wysokość budynku, czy od poziomu istniejącego terenu, czy od terenu uwzględniającego zmiany jego ukształtowania i związane z projektowanym zagospodarowaniem.

Stan prawny

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. (wraz z późniejszymi zmianami) w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

§ 6.
Wysokość budynku, służącą do przyporządkowania temu budynkowi odpowiednich wymagań rozporządzenia, mierzy się od poziomu terenu przy najniżej położonym wejściu do budynku lub jego części, znajdującym się na pierwszej kondygnacji nadziemnej budynku, do górnej powierzchni najwyżej położonego stropu, łącznie z grubością izolacji cieplnej i warstwy ją osłaniającej, bez uwzględniania wyniesionych ponad te płaszczyznę maszynowni dźwigów i innych pomieszczeń technicznych, bądź do najwyżej położonego punktu stropodachu lub konstrukcji przekrycia budynku znajdującego się bezpośrednio nad pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi.

Opinia

Przedstawiona powyżej definicja jest definicją umocowaną prawnie, służącą do jednoznacznego ustalania wysokości budynku. W definicji tej nie określono, że należy mierzyć wysokość budynku od poziomu istniejącego terenu, gdyż taki teren przestaje istnieć po zrealizowaniu inwestycji. Ustalono coś wręcz przeciwnego, że wysokość należy mierzyć od poziomu terenu przy najniżej położonym wejściu do budynku lub jego części, znajdującego się na pierwszej kondygnacji nadziemnej.

Zarówno wejście, jak i teren przy nim są elementami projektu budowlanego, a nie stanu istniejącego.

Inne wymagania, dotyczące określania wysokości budynku, mogą mieć miejsce jedynie wtedy, gdy w Miejscowym Planie Zagospodarowania Terenu lub decyzji o Warunkach Zabudowy zawarto dodatkowe uwarunkowania, np. określono bezwzględną maksymalną rzędną najwyżej położonego punktu lub przekrycia budynku lub konieczność zachowania istniejącego ukształtowania terenu z określoną tolerancją wprowadzanych niezbędnych zmian.

Pojawiające się w wydziałach zatwierdzających projekty budowlane interpretacje, że należy mierzyć wysokość budynku od poziomu istniejącego terenu są całkowicie bezpodstawne i nie mają umocowania prawnego.

 

(W.D.)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 14 marca 2018 r.

Treść zapytania

Czy ze względu na brak obowiązującego na danym terenie planu miejscowego oraz brak danych co do wydanych dla sąsiednich działek decyzji WZ, należy podczas wyznaczania obszaru oddziaływania obiektu uwzgledniać potencjalną przyszła zabudowę tych działek? Jeżeli tak, to na podstawie jakich wskaźników powierzchniowych, funkcji obiektu, jego wysokości itp.? (…)

Stan prawny

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. (wraz z późniejszymi zmianami) w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

§ 3. Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o:
2) zabudowie jednorodzinnej — należy przez to rozumieć jeden budynek mieszkalny jednorodzinny lub zespół takich budynków, wraz z budynkami garażowymi i gospodarczymi;
3) zabudowie zagrodowej — należy przez to rozumieć w szczególności budynki mieszkalne, budynki gospodarcze lub inwentarskie w rodzinnych gospodarstwach rolnych, hodowlanych lub ogrodniczych oraz w gospodarstwach leśnych;
4) budynku mieszkalnym — należy przez to rozumieć:
[…]

b) budynek mieszkalny jednorodzinny;

8) budynku gospodarczym — należy przez to rozumieć budynek przeznaczony do niezawodowego wykonywania prac warsztatowych oraz do przechowywania materiałów, narzędzi, sprzętu i płodów rolnych służących mieszkańcom budynku mieszkalnego, budynku zamieszkania zbiorowego, budynku rekreacji indywidualnej, a także ich otoczenia, a w zabudowie zagrodowej przeznaczony również do przechowywania środków produkcji rolnej i sprzętu oraz płodów rolnych;

§ 213. Wymagania dotyczące klasy odporności pożarowej budynków określone w § 212 oraz dotyczące klas odporności ogniowej elementów budynków i rozprzestrzeniania ognia przez te elementy określone w § 216, z zastrzeżeniem § 271 ust. 8a, nie dotyczą budynków:
1) Do trzech kondygnacji nadziemnych włącznie:
a. Mieszkalnych: jednorodzinnych, zagrodowych i rekreacji indywidualnej (…)
4) inwentarskich o kubaturze brutto do 1500 m3.

§ 226. ust.1. Strefę pożarową stanowi budynek albo jego część oddzielona od innych budynków lub innych części budynku elementami oddzielenia przeciwpożarowego, o których mowa w § 232 ust.4, bądź też pasami wolnego terenu o szerokości nie mniejszej niż dopuszczalne odległości od innych budynków, określone w § 271 ust.1-7.

§ 232. ust.4. Wymaganą klasę odporności ogniowej elementów oddzielenia przeciwpożarowego oraz zamknięć znajdujących się w nich otworów określa poniższa tabela:
Klasa odporności pożarowej budynku: „D” i „E”: ściany i stropy, z wyjątkiem stropów w ZL – REI60
ust.5. Klasa odporności ogniowej elementów oddzielenia przeciwpożarowego oraz zamknięć znajdujących się w nich otworów w budynkach, o których mowa w par.213, powinna być nie mniejsza od określonej w ust.4 dla budynków o klasie odporności pożarowej „D” i „E”.

§ 235. ust.1. Ścianę oddzielenia przeciwpożarowego należy wznosić na własnym fundamencie lub na stropie, opartym na konstrukcji nośnej o klasie odporności ogniowej nie niższej od odporności ogniowej tej ściany.
ust.2. Ścianę oddzielenia przeciwpożarowego należy wysunąć na co najmniej 0,3 m poza lico ściany zewnętrznej budynku lub na całej wysokości ściany zewnętrznej zastosować pionowy pas z materiału niepalnego o szerokości co najmniej 2 m i klasie odporności ogniowej EI60.
ust.3. W budynku z przekryciem dachu rozprzestrzeniającym ogień ściany oddzielenia przeciwpożarowego należy wyprowadzić ponad pokrycie dachu na wysokość co najmniej 0,3 m lub zastosować wzdłuż ściany pas z materiału niepalnego o szerokości co najmniej 1 m i klasie odporności ogniowej E I 60, bezpośrednio pod pokryciem; przekrycie na tej szerokości powinno być nierozprzestrzeniające ognia.

§ 271. ust.1. Odległość między zewnętrznymi ścianami budynków niebędącymi ścianami oddzielenia przeciwpożarowego, a mającymi na powierzchni większej niż 65% klasę odporności ogniowej (E), określoną w § 216 ust.1 w 5 kolumnie tabeli, nie powinna, z zastrzeżeniem ust.2 i 3, być mniejsza niż odległość w metrach określona w poniższej tabeli:
Rodzaj budynku (…) – ZL i IN – 8m
ust.9. Odległości, o których mowa w ust.1, dla budynków wymienionych w par.213, bez pomieszczeń zagrożonych wybuchem, można zmniejszyć o 25%, jeżeli są zwrócone do siebie ścianami i dachami z przekryciami nierozprzestrzeniającymi ognia, niemającymi otworów.
ust.10. W pasie terenu o szerokości określonej w ust.1-7, otaczającym ściany zewnętrzne budynku, niebędące ścianami oddzielenia przeciwpożarowego, ściany zewnętrzne innego budynku powinny spełniać wymagania określone w § 232 ust. 4 i 5 dla ścian oddzielenia przeciwpożarowego obu budynków.
ust.12. Wymaganie, o którym mowa w ust.10, nie dotyczy budynków, które:
1) Są oddzielone od siebie ścianą oddzielenia przeciwpożarowego, spełniająca dla obu budynków wymagania określone w par.232 ust.4 i 5 z zastrzeżeniem par.218 (…)

§ 218. ust. 1. Przekrycie dachu budynku niższego, usytuowanego bliżej niż 8 m lub przyległego do ściany z otworami budynku wyższego, z wyjątkiem przypadków wymienionych w § 273 ust. 1, w pasie o szerokości 8 m od tej ściany powinno być nierozprzestrzeniające ognia oraz w pasie tym:
1) konstrukcja dachu powinna mieć klasę odporności ogniowej co najmniej R30;
2) przekrycie dachu powinno mieć klasę odporności ogniowej co najmniej RE30.

Opinia

Wymaganą zgodnie z § 271. ust.1. ww. RMI odległość 8m między zewnętrznymi ścianami budynków mieszkalnych jednorodzinnych i zagrodowych (do trzech kondygnacji nadziemnych włącznie) oraz budynków inwentarskich (o kubaturze brutto do 1500 m3) można na podstawie § 271. ust.9. RMI zmniejszyć o 25% tj. do 6m, jeżeli powyższe budynki są bez pomieszczeń zagrożonych wybuchem i są zwrócone do siebie ścianami i dachami z przekryciami nierozprzestrzeniającymi ognia, niemającymi otworów.

W tekście pytania i na załączonym do pytania rysunku zagospodarowania terenu pokazano, że odległość pomiędzy ww. budynkami wynosi 6,64m. Ponadto na rysunku zagospodarowania terenu zaznaczono, że budynek mieszkalny jednorodzinny posiada trzy kondygnacje i ściany oraz pokrycie dachu NRO, a istniejący budynek gospodarczy ma jedną kondygnację i ściany oraz pokrycie dachu NRO. Założono, że budynki są bez pomieszczeń zagrożonych wybuchem.

W tym miejscu należy jednoznacznie stwierdzić, że w opisanym powyżej przypadku ściana zewnętrzna projektowanego budynku nie musi być ścianą oddzielenia przeciwpożarowego spełniającą zapisy § 235 WT.

W przypadku, gdy istniejący budynek gospodarczy miałby otwory w tej ścianie – ściana, konstrukcja dachu i przekrycie dachu projektowanego budynku mieszkalnego powinny mieć klasę odporności ogniowej jak dla elementów oddzielenia przeciwpożarowego odpowiednio:
- ściana zewnętrzna od strony istniejącego budynku gospodarczego powinna mieć klasę odporności ogniowej co najmniej REI60;
- konstrukcja dachu powinna mieć klasę odporności ogniowej co najmniej R30;
- przekrycie dachu powinno mieć klasę odporności ogniowej co najmniej RE30;
i powinny one spełniać wszelkie wymogi wynikające z powyższych przepisów dotyczących elementów oddzielenia przeciwpożarowego.

(K.S.)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 27 lutego 2017 r.

Treść zapytania

Czy ze względu na brak obowiązującego na danym terenie planu miejscowego oraz brak danych co do wydanych dla sąsiednich działek decyzji WZ, należy podczas wyznaczania obszaru oddziaływania obiektu uwzgledniać potencjalną przyszła zabudowę tych działek? Jeżeli tak, to na podstawie jakich wskaźników powierzchniowych, funkcji obiektu, jego wysokości itp.? […]

Stan prawny

Ustawa z dnia 7 lipca 1994r. (z późniejszymi zmianami) Prawo budowlane


Art. 3.
Ilekroć w ustawie jest mowa o:

20) obszarze oddziaływania obiektu — należy przez to rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu.

Art. 4.
Każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami.


Art. 28.
2. Stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.

Opinia

Definicja obszaru oddziaływania dotyczy terenu zarówno zagospodarowanego jak i niezagospodarowanego — obiekt budowlany oddziałuje na działkę — czyli działka znajduje się w obszarze oddziaływania — jeśli obiekt ten przez swoje zaistnienie wprowadzi ograniczenia w zagospodarowaniu tej działki, w tym w jej zabudowie.

Jeśli projektowany budynek ograniczy sposób zabudowy działki, działka ta powinna znaleźć się w obszarze oddziaływania. W ten sposób, poprzez umożliwienie właścicielowi nieruchomości gruntowej udziału w postępowaniu jako stronie, zabezpiecza się egzekwowanie przez niego prawa własności jakim jest sformułowane w Art.4. PB prawo do zabudowy własnej nieruchomości.

Na załączonym w pytaniu schemacie działki sąsiadujące z inwestycją wydają się być objęte oddziaływaniem projektowanego budynku. Właściciele tych działek powinni być stronami w postępowaniu.

Również ograniczenie dotychczasowego czasu nasłonecznienia sąsiada, spowodowane projektowanym budynkiem, pomimo że nadal normatywne, kwalifikuje do objęcia sąsiada obszarem oddziaływania.

Zacienienie sąsiada na fragmencie niezabudowanym wymaga analizy na ile fragment ten możliwy jest do zabudowy, czyli na ile występuje „ograniczenie w zagospodarowaniu, w tym zabudowy”, tego terenu — od wyniku analizy zależeć będzie dokonana przez projektanta kwalifikacja.

 
(M.B.)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 11 lutego 2018 r.

Treść zapytania

Zwracam się z wnioskiem o wydanie opinii w jakiej sytuacji wielokondygnacyjny budynek użyteczności publicznej nie wymaga zastosowania dźwigu – windy.

Stan prawny

Rozporządzenie Ministra infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U.2015.1422 z dnia 2015. 09.18 wraz z późniejszymi zmianami)

§ 54. [Dźwig osobowy]
1. (25) Budynek użyteczności publicznej, budynek mieszkalny wielorodzinny, budynek zamieszkania zbiorowego, z wyłączeniem budynków zamieszkania zbiorowego na terenach zamkniętych, oraz każdy inny budynek mający najwyższą kondygnację z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt więcej niż 50 osób, w których różnica poziomów posadzek pomiędzy pierwszą a najwyższą kondygnacją nadziemną, niestanowiącą drugiego poziomu w mieszkaniu dwupoziomowym, przekracza 9,5 m, a także mający co najmniej dwie kondygnacji nadziemnych budynek opieki zdrowotnej i budynek opieki społecznej, należy wyposażyć w dźwig osobowy.

§ 55. [Przystosowanie dla osób niepełnosprawnych]
2. (27) W niskim budynku zamieszkania zbiorowego i budynku użyteczności publicznej, niewymagającym wyposażenia w dźwigi, o których mowa w § 54 ust. 1, należy zainstalować urządzenia techniczne zapewniające osobom niepełnosprawnym dostęp na kondygnacje z pomieszczeniami użytkowymi, z których mogą korzystać. Nie dotyczy to budynków zamieszkania zbiorowego na terenach zamkniętych.

Opinia

Z paragrafu 54 ust.1 oraz paragrafu 55 ust.2 Warunków Technicznych wynika, że w budynkach użyteczności publicznej, w których najwyższa kondygnacja nadziemna znajduje się nie wyżej niż 9,5 m nad pierwszą kondygnacją nadziemną, można nie stosować dźwigów osobowych, pod warunkiem zainstalowania urządzeń technicznych zapewniających osobom niepełnosprawnych dostęp na te kondygnacje.

Budynki użyteczności publicznej, w których różnica poziomów posadzek pomiędzy pierwszą a najwyższą kondygnacją nadziemną przekracza 9,5 m, należy bezwzględnie wyposażać w dźwigi osobowe.

Niezależnie od powyższych wymagań, budynki opieki zdrowotnej i budynki opieki społecznej, posiadające dwie lub więcej kondygnacji, należy wyposażać w dźwigi osobowe.

Przykład 1. Budynek użyteczności publicznej, w którym posadzka najwyższej kondygnacji nadziemnej jest położona na wysokości poniżej 9,5 m nad posadzką pierwszej kondygnacji nadziemnej i nie znajdują się na najwyższej i pośrednich poziomach pomieszczenia na pobyt więcej niż 50 osób, może nie być wyposażony w dźwigi osobowe pod warunkiem zainstalowania urządzeń technicznych zapewniających osobom niepełnosprawnym dostęp do tych kondygnacji.

Przykład 2. Budynek użyteczności publicznej, w którym posadzka najwyższej kondygnacji nadziemnej jest położona na wysokości poniżej 9,5 m nad posadzką pierwszej kondygnacji nadziemnej oraz znajdują się na najwyższej i pośrednich poziomach pomieszczenia na pobyt więcej niż 50 osób, może nie być wyposażony w dźwigi osobowe pod warunkiem zainstalowania urządzeń technicznych zapewniających osobom niepełnosprawnym dostęp do tych kondygnacji.

Przykład 3. Budynek użyteczności publicznej, w którym posadzka najwyższej kondygnacji nadziemnej jest położona na wysokości powyżej 9,5 m nad posadzką pierwszej kondygnacji nadziemnej, bez względu na to, czy znajdują się w nim pomieszczenia na pobyt więcej niż 50 osób, należy wyposażyć w dźwigi osobowe.


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 11 lutego 2018 r.

Treść zapytania

Zwracam się z prośbą o wydanie opinii w sprawie minimalnej odległości pomiędzy budynkami wymaganej przepisami WT Rozdział 7 Usytuowanie budynków ze względu na bezpieczeństwo pożarowe par. 271 pkt. 1 i 2. W przedstawionym przypadku projektowany budynek jednorodzinny znajduje się minimalnej odległości od istniejącego na sąsiedniej działce budynku mieszkalnego jednorodzinnego wynoszącej 10 m.

Proszę o określenie w opinii wymaganej minimalnej odległości pomiędzy budynkami w przypadku gdy budynek projektowany posiada ścianę zwróconą w kierunku budynku istniejącego oraz dach w odporności ogniowej wymaganej przepisami odrębnymi dla przegród pożarowych oraz pokrycie dachu (blacha stalowa), a także wykończenie ściany (drewno zabezpieczone środkami ogniochronnymi) jest nierozprzestrzeniające ogień. W załączeniu schemat planu zagospodarowania terenu.

Stan prawny

Rozporządzenie Ministra infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U.2015.1422 z dnia 2015. 09. 18 wraz z późniejszymi zmianami)

§ 12.
Odległość od granicy z sąsiednią działką budowlaną

Jeżeli z przepisów par. 12, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować od granicy tej działki w odległości nie mniejszej niż:
1. 4m – w przypadku budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy,
2. 3m – w przypadku budynku zwróconego ścianą bez okien i drzwi w stronę tej granicy,

§ 213.
Wyłączenia dotyczące klas odporności pożarowej budynków

Wymagania dotyczące klasy odporności pożarowej budynków określone w § 212 oraz klas odporności pożarowej elementów budynków i rozprzestrzeniania ognia przez te elementy określone w § 216, z zastrzeżeniem § 271 ust. 8a nie dotyczą budynków: do trzech kondygnacji nadziemnych włącznie:

a. mieszkalnych jednorodzinnych, zagrodowych i rekreacji indywidualnej, z zastrzeżeniem §217 ust.2;

§ 271.
Odległość między ścianami zewnętrznymi budynków

1. Odległość między zewnętrznymi ścianami budynków nie będących ścianami oddzielenia przeciwpożarowego, a mającymi na powierzchni więcej niż 65% klasę odporności ogniowej (E), określoną w § 216 ust.1, w 5 kolumnie tabeli, niż powinna, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, być mniejsza niż odległość w metrach określona w poniższej tabeli:
Rodzaj budynków: ZL od ZL — 8m.

2. Jeżeli jedna ze ścian zewnętrznych usytuowana od strony sąsiedniego budynku lub przekrycie dachu jednego z budynków jest rozprzestrzeniające ogień, wówczas odległość określoną w ust. 1 należy zwiększyć o 50%, a jeżeli dotyczy to obu ścian zewnętrznych lub przekrycia dachu obu budynków — o 100%.

9. Odległości, o których mowa w ust.1, dla budynków wymienionych par. 213, bez pomieszczeń zagrożonych wybuchem, można zmniejszyć o 25%, jeżeli są zwrócone do siebie ścianami i dachami z przekryciami nierozprzestrzeniającymi ognia, niemającymi otworów.

Opinia

Rozpatrując łącznie wyżej wymienione paragrafy Warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, należy stwierdzić:

1. Zgodnie z zapisami § 213. 1.a dla budynków mieszkalnych jednorodzinnych o wysokości do trzech kondygnacji nadziemnych nie mają zastosowania wymagania dotyczące klasy odporności ogniowej elementów budynków ani rozprzestrzeniania ognia przez te elementy.

2. W przypadku zastosowania w obu budynkach elementów ścian i przekrycia dachu nierozprzestrzeniających ognia odległość pomiędzy tymi budynkami winna wynosić nie mniej niż 8m.

3. W przypadku, gdy projektowany budynek posiada ściany i przekrycie dachu nierozprzestrzeniające ogień, a istniejący na sąsiedniej działce nie spełnia tych warunków, odległość pomiędzy tymi budynkami winna być powiększona o 50%, czyli do 12m.

4. W przypadku, gdyby oba budynki nie posiadały otworów ani w ścianach, ani dachach w pasie terenu określonego w ust.1 i 2, możliwe jest zmniejszenie wymaganej odległości o 25%.

 

(WD)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 21 stycznia 2018 r.

Treść zapytania

W Starostwie zakwestionowano rozwiązania projektowe, jakie przyjąłem. Sprawa dotyczy przedszkola nowo projektowanego. Okno od strony gdzie nasłonecznienie jest poniżej 3 godzin (strona północna) nie jest nasłonecznione zgodnie z przepisami (§60 WT) natomiast — jeżeli okno mówiąc kolokwialnie bym zamurował — nasłonecznienie byłoby spełnione. Ponadto muszę udowodnić, że dla okien, o których mowa w §57 WT jest spełniony wynikowo §60 WT. […]

Stan prawny

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

§ 13.

1. Odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń — co uznaje się za spełnione, jeżeli:

1) między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż:

a) wysokość przesłaniania — dla obiektów przesłaniających o wysokości do 35 m,

b) 35 m — dla obiektów przesłaniających o wysokości ponad 35 m;

2) zostały zachowane wymagania, o których mowa w § 57 i 60.

2. Wysokość przesłaniania, o której mowa w ust. 1 pkt 1, mierzy się od poziomu dolnej krawędzi najniżej położonych okien budynku przesłanianego do poziomu najwyższej zacieniającej krawędzi obiektu przesłaniającego lub jego przesłaniającej części.

3. Dopuszcza się sytuowanie obiektu przesłaniającego w odległości nie mniejszej niż 10 m od okna pomieszczenia przesłanianego, takiego jak maszt, komin, wieża lub inny obiekt budowlany, bez ograniczenia jego wysokości, lecz o szerokości przesłaniającej nie większej niż 3 m, mierząc ją równolegle do płaszczyzny okna.

4. Odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 1, mogą być zmniejszone nie więcej niż o połowę w zabudowie śródmiejskiej.

§ 57.

1. Pomieszczenie przeznaczone na pobyt ludzi powinno mieć zapewnione oświetlenie dzienne, dostosowane do jego przeznaczenia, kształtu i wielkości, z uwzględnieniem warunków określonych w § 13 oraz w ogólnych przepisach bezpieczeństwa i higieny pracy.

§ 60.

1. Pomieszczenia przeznaczone do zbiorowego przebywania dzieci w żłobku, przedszkolu i szkole, z wyjątkiem pracowni chemicznej, fizycznej i plastycznej, powinny mieć zapewniony czas nasłonecznienia co najmniej 3 godziny w dniach równonocy (21 marca i 21 września) w godzinach 800–1600, natomiast pokoje mieszkalne — w godzinach 700–1700.

Opinia

Zgodnie z treścią § 60 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury pomieszczenia przeznaczone do zbiorowego przebywania dzieci w żłobku, przedszkolu i szkole powinny mieć zapewniony czas nasłonecznienia co najmniej 3 godziny w dniach równonocy 21 marca i 21 września w godzinach 800–1600.

Przepis ten stanowi o zapewnieniu w pomieszczeniu co najmniej 3 godziny nasłonecznienia. Tym samym uznać należy, że w przypadku spełnienia określonych w przepisach techniczno-budowlanych warunków dotyczących nasłonecznienia w pomieszczeniu przedszkola, nie ma przeszkód, by zaprojektować okna, które nie będą co prawda zapewniać nasłonecznienia, niemniej jednak pomieszczenie będzie odpowiednio nasłonecznione poprzez inne okna zaprojektowane w tym pomieszczeniu. Projekt uwzględniający takie rozwiązanie — przy założeniu zgodności z przepisami techniczno-budowlanymi, w szczególności przepisami § 13, 57 i 60 r.w.t. — uznać należy za poprawny.

Ustawodawca zapisał wymagania dla okien w dwóch odrębnych paragrafach: w §13 i §57 podał wymagania dla oświetlenia światłem naturalnym, a w §60 wymaganie dla nasłonecznienia. Należy zaznaczyć, że w przywołanych paragrafach uwzględnione zostały dwie różne wartości fizyczne. Jedna z nich to powierzchnia, którą wpuszcza się światło naturalne, dzienne (§13 i §57). Drugi parametr wymagany dla pomieszczenia to czas trwania nasłonecznienia (§60). Nadmienić należy, że w §57 określającym minimalną powierzchnię okien w stosunku do powierzchni podłogi, zostało przywołane odesłanie tylko do §13 definiującego zasady, na jakich określa się przesłanianie okien, nie ma w nim odesłania do §60, który określa wymagania długości czasu nasłonecznienia. Z takiej konstrukcji zapisu wynika, że nie ma konieczności spełnienia obu wymagań (powierzchni okna oraz czasu nasłonecznienia) równocześnie tym samym oknem.

 

(IP)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 08 grudnia 2017 r.

Treść zapytania

Czy zgodnie ze zmianami w warunkach technicznych analiza nasłonecznienia ma być przeprowadzona dla obydwu równonocy?

Stan prawny

Nowelizacja Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie stanowi:

§ 60. [Minimalny czas nasłonecznienia pomieszczeń]

1. Pomieszczenia przeznaczone do zbiorowego przebywania dzieci w żłobku, klubie dziecięcym, przedszkolu, innych formach opieki przedszkolnej oraz szkole, z wyjątkiem pracowni chemicznej, fizycznej i plastycznej, powinny mieć zapewniony czas nasłonecznienia wynoszący co najmniej 3 godziny w dniach równonocy w godzinach 8.00-16.00, natomiast pokoje mieszkalne — w godzinach 7.00-17.00.

2. W mieszkaniach wielopokojowych wymagania ust. 1 powinny być spełnione przynajmniej dla jednego pokoju.

3. W przypadku budynków zlokalizowanych w zabudowie śródmiejskiej dopuszcza się ograniczenie wymaganego czasu nasłonecznienia, określonego w ust. 1, do 1,5 godziny, a w odniesieniu do mieszkania jednopokojowego w takiej zabudowie nie określa się wymaganego czasu nasłonecznienia.

Opinia

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, dotyczące czasu nasłonecznienia pozostawia pojęcie dni równonocy, przy rezygnacji z konkretnych dni miesięcy marca i września (21 marca i 21 września). Ta rezygnacja wynika najpewniej z faktu, że w poszczególnych latach dni równonocy nie muszą przypadać na wymienione poprzednio konkretne dni, np. równonoc jesienna może przypadać zarówno 22 jak i 23 września, w zależności od roku. Należy zwrócić jednak uwagę, że mowa jest o dniach, czyli w domyśle chodzi zarówno o równonoc wiosenną, jak i jesienną. Tak więc analiza powinna uwzględniać obie równonoce.

W ww. Rozporządzeniu w tekście warunków technicznych nie doprecyzowano narzędzia, jakim należy się posłużyć określając nasłonecznienie pomieszczeń. I tak: projektant może korzystać z licznych programów komputerowych gdzie jest możliwość wykonania analizy dla obydwu czasów , możliwe jest też wykazanie czasu nasłonecznienia np. za pomocą tzw. linijki słońca, która została przedstawiona w książce z 1960 r autorstwa Mieczysława Twarowskiego.

Wyniki analiz przeprowadzonych w różnych programach będą mniej lub więcej różnić się od siebie, zaś linijka słońca upraszczając w sposób rozsądny problem, nie rozdziela równonocy na wiosenną i jesienną, powstaje jeden wykres dla obydwu równonocy.

Generalnie — jako architekci zrzeszeni w MPOIA — jesteśmy krytycznie nastawieni do § 60 WT — próby zastąpienia regulowania odległości pomiędzy budynkami w sposób bardziej racjonalny i jednoznaczny podejmowane są od dawna, niestety „minimalny czas nasłonecznienia pomieszczeń” nadal pozostaje aktualny a korekty takie, jak wprowadzona ostatnio, w niczym nie zmieniają sytuacji a wręcz ją komplikują

 

(MB, EK)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 05 grudnia 2017 r.
Aktualizacja 31.12.2018 r

Treść zapytania

1. Proszę o informację czy przy składaniu wniosku o pozwolenie na budowę do projektu architektoniczno-budowlanego termomodernizacji istniejącego budynku wysokiego należy załączyć charakterystykę energetyczną?

2. Czy przepisy wchodzące w życie od 01.10.2018 zmieniają obowiązujące obecnie przepisy w sprawie zakresu lub formy projektu termomodernizacji budynków wysokich?

3. Czy przepisy wchodzące w życie od 01.10.2018 zmieniają współczynniki zawarte w warunkach technicznych w załączniku 2.1 (2. Wymagania izolacyjności cieplnej i inne wymagania związane z oszczędnością energii, 2.1 Izolacyjność cieplna przegród).

Stan prawny

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. (z późniejszymi zmianami) Prawo budowlane

Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie wraz z późniejszymi zmianami

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 27.02.2015 r., w sprawie metodologii wyznaczania charakterystyki energetycznej budynku lub części budynku oraz świadectw charakterystyki energetycznej.

Opinia

1. W świetle obowiązujących przepisów ustawy Prawo budowlane (art. 34 ust. 3 pkt 2) oraz Rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (§ 11 ust. 2) do projektu budowlanego termomodernizacji istniejącego budynku wysokiego należy załączyć charakterystykę energetyczną opracowaną na podstawie art. 15 ustawy z dnia 29 sierpnia 2014 r. o charakterystyce energetycznej budynków. Charakterystykę energetyczną sporządza się na podstawie metodologii, o której mowa w przepisach Rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 27.02.2015 r., w sprawie metodologii wyznaczania charakterystyki energetycznej budynku lub części budynku oraz świadectw charakterystyki energetycznej.

2. Wchodzące w życie 01.01.2018 r. znowelizowane Rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie nie zmieniają obowiązujących przepisów dot. zakresu lub formy projektu.

3. Przepisy obowiązujące od 01.01.2018 r. dot. warunków technicznych wprowadzają zmiany w Dziale X „Oszczędność energii i izolacyjność cieplna” odnośnie wskaźnika EP na potrzeby ogrzewania, wentylacji i przygotowania ciepłej wody oraz na potrzeby chłodzenia.

 
(EK)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 13 grudnia 2017 r .

Treść zapytania

Czy od granicy działki nr 694/70 o szerokości 6,2 m, oznaczonej w ewidencji gruntów symbolem Ba (tereny przemysłowe- wg terminologii z rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z 29 marca 2001 w sprawie ewidencji gruntów i budynków Dz.U. 2001 nr 38 poz. 454) po której fragmencie biegnie droga gminna należy, zachować odległości określone rozporządzenia MI w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie jak dla działki budowlanej w przypadku planowania na działce sąsiedniej nr 694/74 inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania budynku. W chwili obecnej na działce 694/74, w odległości 1,5 m od granicy z działką 694/70 ścianą z otworami okiennym znajduje się budynek zrealizowany w latach 60. XX wieku, ocieplony styropianem.

Podstawa prawna

Dz. U.2015.1422 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 2 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie,

Dz. U. z 8 grudnia 2017 poz. 2285 Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 14 listopada 2017 zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Stan prawny

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12 kwietnia 2002 r (Dz. U. Nr 75, poz. 690) stanowi:

Uwaga!
Ze względu na okres wydawania opinii oraz informację od pytającego, z której wynika, że nie złożono jeszcze wniosku o pozwolenie na budowę lub zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania uwzględniono zapisy rozporządzenia, które obowiązywać będą od dnia 1 stycznia 2018 roku.

§ 3.
Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o:

[…]

ust. 1a) działce budowlanej- należy przez to rozumieć nieruchomość gruntową lub działkę gruntu, której wielkość, cechy geometryczne, dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w elementy infrastruktury technicznej spełniają wymogi realizacji obiektów budowlanych wynikające z rozporządzenia, odrębnych przepisów i aktów prawa miejscowego.

§  12.

1.  Jeżeli z przepisów § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować od granicy tej działki w odległości nie mniejszej niż:
1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy;
2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez okien i drzwi w stronę tej granicy.

2.  Sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli plan miejscowy przewiduje taką możliwość. 

§  272.

1.  Odległość ściany zewnętrznej wznoszonego budynku od granicy sąsiedniej niezabudowanej działki budowlanej powinna wynosić co najmniej połowę odległości określonej w § 271 ust. 1-7, przyjmując, że na działce niezabudowanej będzie usytuowany budynek o przeznaczeniu określonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, przy czym dla budynków PM należy przyjmować, że będzie on miał gęstość obciążenia ogniowego strefy pożarowej Q większą od 1000 MJ/m², lecz nie większą niż 4000 MJ/m² , a w przypadku braku takiego planu - budynek ZL ze ścianą zewnętrzną, o której mowa w § 271 ust. 1.

Opinia

Z przytoczonego powyżej zapisu wynika, że odległości określone w rozporządzeniu należy utrzymać wyłącznie w przypadku lokalizacji nowej zabudowy od niezabudowanej działki budowlanej, czyli takiej, na której plan miejscowy lub inny akt prawa miejscowego dopuszcza możliwość zabudowy. W przypadku, gdy plan miejscowy nie przewiduje możliwości zabudowy działki 694/70, nie trzeba jej uznawać za działkę budowlaną, w związku z powyższym nie obowiązują przepisy § 272 WT.

Odrębnym zagadnieniem jest stosowanie § 12 WT- w nowym brzmieniu odległości mierzy się od granicy działki inwestycyjnej, niezależnie od przeznaczenia działek sąsiednich. Rozpatrując poprawność usytuowania budynku w zgodności z tymi zapisami należy wziąć pod uwagę zapisy planu miejscowego dla działki 694/74. W przypadku braku odpowiednich zapisów planu można skorzystać z zapisów § 2 ust 2 pkt 1 rozporządzenia, który mówi że:

Przy nadbudowie, rozbudowie, przebudowie i zmianie sposobu użytkowania:

1) budynków o powierzchni użytkowej nieprzekraczającej 1000 m²,

[…]

wymagania, o których mowa w § 1, mogą być spełnione w sposób inny niż określony w rozporządzeniu, stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej lub państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy.

We wskazaniach ekspertyzy określone zostaną rozwiązania zastępcze zapewniające zachowanie odpowiednich warunków bezpieczeństwa pożarowego dla inwestycji i terenów sąsiednich.

Należy nadmienić, że w przypadku, gdy dla terenu brak jest planu miejscowego lub innego obowiązującego aktu prawa miejscowego wykonanie ekspertyzy jest najbezpieczniejszym sposobem poprawnego przygotowania inwestycji.

 

(JW)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 13 grudnia 2017r.

Treść zapytania

1. Jak należy traktować §104.3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z zachowaniu co najmniej 0,5 m między bokiem samochodu a ścianą lub słupem?

— Czy przedmiotowe 0,5 m musi być zachowane w przypadku zaparkowanego samochodu idealnie na środku, a może gdy samochód jest zaparkowany w skrajnym położeniu przy linii?

— Czy przedmiotowy warunek jest spełniony w odniesieniu do mojego m. postojowego samochodu, który posiadam (szerokość 1740 mm)?

2. Jak należy mierzyć szerokość m. postojowego nr 5B?

Od słupa do wewnętrznej strony linii, do słupa do osi linii (225 cm), a może od osi słupa do osi linii (240 cm), a może jeszcze inaczej? Podobnie, jak należy mierzyć długość miejsca postojowego?

Stan prawny

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12 kwietnia 2002 r (Dz. U. Nr 75, poz. 690) stanowi:

§.104.3. Stanowiska postojowe w garażu powinny mieć co najmniej szerokość 2,3 m i długość 5,0 m, z zachowaniem odległości między bokiem samochodu a ścianą lub słupem — co najmniej 0,5 m.

Opinia

Z przytoczonego powyżej zapisu wynika, że minimalna szerokość stanowiska postojowego wynosi 2,3 m. Szerokość ta powinna być mierzona w osiach pasów malowanych na posadzce lub pomiędzy krawędzią ściany / słupa a osią pasa malowanego na posadzce (w przypadku stanowiska zlokalizowanego przy ścianie lub słupie). Długość miejsca postojowego wynosi co najmniej 5,0 m, sposób pomiaru analogiczny do pomiaru szerokości miejsca postojowego przytoczonego powyżej.
Również w przypadku samochodu o szerokości 1740 mm (1,74 m) szerokość miejsca postojowego wynosić powinna min. 2,3 m, ponieważ wprawdzie 1,74+0,5=2,24 m, ale jednocześnie spełnić należy wymaganie rozporządzenia o zachowaniu minimalnej szerokości czyli 2,3 m.

Rozporządzenie nie określa, w jaki sposób na miejscu postojowym zaparkowany ma być samochód- w związku z tym może on być zaparkowany dowolnie na całym obszarze wyznaczonym jako miejsce postojowe. Stanowisko postojowe pokazane na załączony do pytania szkicu nie spełnia wymagań rozporządzenia, ponieważ jego szerokość wynosi 225 cm, a więc o 5 cm za mało, a długość 490 cm, a więc o 10 cm za mało.
Warto zwrócić uwagę, że należałoby również sprawdzić szerokość drogi dojazdowej do stanowiska postojowego.

Zgodnie z § 104 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia wynosić ona powinna co najmniej 5,7 m (przy parkowaniu prostopadłym).

Na marginesie można dodać, że wkrótce, w związku z nowelizacją rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zmienią się wymagania odnośnie wymiarów miejsc postojowych. Wg propozycji zmiany rozporządzenia wymiary te wynosić będą co najmniej 2,5 × 5,0m z jednoczesnym zachowaniem odległości między dłuższą krawędzią miejsca postojowego (a nie samochodu, jak do tej pory) a ścianą co najmniej 0,3 m, słupem co najmniej 0,1 m.

 

(JW)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 27 listopada 2017r.

opinia

Opinia nr ZR 58: Zmiana ilości mieszkań po wprowadzonych zmianach legislacyjnych

odnośnik do zapisu ustawy:

Treść zapytania

Czy zmiana ilości mieszkań po wprowadzonych zmianach legislacyjnych będzie zmianą istotną w świetle obowiązujących przepisów Prawa budowlanego?

W odpowiedzi przedstawiamy nasze stanowisko:

Stan prawny

Prawo budowlane. Dz.U.2016.290 j.t. z dnia 2016.03.08 USTAWA z dnia 7 lipca 1994 r. stanowi:

Art. 36a.
[Istotne i nieistotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę; decyzja o zmianie pozwolenia na budowę]

Istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę stanowi odstąpienie w zakresie:

5) ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, innych aktów prawa miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu;

Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego wraz z późniejszymi zmianami stanowi:

§.11.
1. Projekt architektoniczno-budowlany obiektu budowlanego powinien zawierać zwięzły opis techniczny oraz część rysunkową.

2. Opis techniczny, o którym mowa w ust.1, sporządzony z uwzględnieniem par.7, powinien określać:

1) przeznaczenie i program użytkowy obiektu budowlanego oraz, w zależności od rodzaju obiektu, jego charakterystyczne parametry techniczne, w szczególności: kubaturę, zestawienie powierzchni, wysokość, długość, szerokość i liczbę kondygnacji;

2) w stosunku do budynku mieszkalnego jednorodzinnego i lokal mieszkalnych zestawienie powierzchni użytkowych obliczanych według Polskiej Normy, o której mowa w par.8 ust.2 pkt 9, z uwzględnieniem następujących zasad:

a) przez lokal mieszkalny należy rozumieć wydzielone trwałymi ścianami w obrębie budynku pomieszczenie lub zespół pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspakajaniu ich potrzeb mieszkaniowych,

Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (wersja od: 11 września 2017 r.) stanowi:

Art.2.
[Samodzielny lokal mieszkalny, lokal o innym przeznaczeniu]

1. Samodzielny lokal mieszkalny, a także lokal o innym przeznaczeniu, zwane dalej „lokalami”, mogą stanowić odrębne nieruchomości.

1a. Ustanowienie odrębnej własności samodzielnego lokalu mieszkalnego następuje zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo treścią decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz zgodnie z pozwoleniem na budowę albo skutecznie dokonanym zgłoszeniem i zgodnie z pozwoleniem na użytkowanie. Odrębną nieruchomość w budynku mieszkalnym jednorodzinnym mogą stanowić co najwyżej dwa samodzielne lokale mieszkalne.

Opinia

Ustawa Prawo Budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. (z późn. zm.) wymienia w Art. 36a. punkty, które stanowią istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę.

Zmiana wprowadzona w Ustawie o własności lokali z dnia 11 września 2017 r., zawarta w art.2 ust.1a, definiuje sposób możliwości wydzielania odrębnych własności lokali w oparciu zarówno o zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jak i o uzyskane pozwolenie na budowę, skutecznie dokonane zgłoszenie oraz zgodność z pozwoleniem na użytkowanie.

W świetle powyższych przepisów należy sprawdzić, czy planowana zmiana zwiększenie lub zmniejszenie ilości mieszkań jest zgodna z:
ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;
innymi aktami prawa miejscowego;
decyzją o WZ;
— decyzją o pozwoleniu na budowę;
 skutecznie dokonanym zgłoszeniem;
 pozwoleniem na użytkowanie;

w zakresie wymienianej w tych przepisach i dokumentach ilości lokali w budynku oraz wymienionej tam towarzyszącej im infrastruktury lub ilości miejsc postojowych przypisanych do mieszkań itp. (np. czy utrzymany jest wskaźnik ilości miejsc postojowych określony w planie miejscowym), oraz czy planowana zmiana nie narusza innych punktów Art. 36a Ustawy Prawo Budowlane.

Wniosek

Przy spełnieniu powyższych przepisów oraz przy zgodności końcowej ilości mieszkań po zmianach z ww. dokumentami zmiana ilości lokali mieszkalnych, zarówno w postaci ich dzielenia jak i ich łączenia, nie stanowi zmiany istotnej dla budynku wielorodzinnego jak i jednorodzinnego. W budynku jednorodzinnym dopuszczalna jest zmiana jedynie w ramach dwóch lokali określonych dla tego rodzaju budynków w Ustawie Prawo Budowlane łączenie dwóch lokali mieszkalnych w jeden lub dzielenie jednego lokalu na dwa nie stanowi zmiany istotnej.Kolejną kwestią jest sprawdzenie czy planowana zmiana ilości mieszkań nie narusza przepisów techniczno-budowlanych zawartych w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie np. czy wydzielone mieszkania będą spełniały przepisy w zakresie nasłonecznienia, przesłaniania itp.

 
(KS)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 14 listopada 2017 r.

Treść pytań

1. Jak liczyć powierzchnię „do sprzedaży”, określaną np. w karcie mieszkań stanowiącej załącznik do umowy deweloperskiej, w domach jednorodzinnych i w lokalach mieszkalnych — na poddaszach z pochyłym sufitem. Pytanie wynika z rozbieżności w istniejących przepisach?

2. Czy uwaga do tabeli określającej wysokość pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w § 72.1. warunków technicznych: (…) Przestrzeni o wysokości poniżej 1,9 m nie zalicza się do odpowiadającej przeznaczeniu danego pomieszczenia) ma wpływ na powierzchnię co najmniej jednego pokoju w mieszkaniu, określoną w § 94 ust.2. tychże warunków jako nie mniejszą niż 16 metrów kwadratowych?

Stan prawny

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie wraz z późniejszymi zmianami stanowi:

§ 72.1.
Wysokość pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi powinna odpowiadać wymaganiom określonym w poniższej tabeli, jeżeli przepisy odrębne, w tym dotyczące pomieszczeń pracy i pomieszczeń służby zdrowia, nie określają innych wymagań:

Rodzaj pomieszczenia (sposób użytkowania) minimalna wysokość w świetle [m]

Pokoje w bud. mieszk. oraz sypialnie 1-4 osobowe w bud. zamieszkani zbiorowego 2,5*

Pokoje na poddaszu w bud. jednorodz. i mieszkalnych zagrodowych oraz w budynkach rekreacji indywidualnej 2,2*

Przy stropach pochyłych jest to wysokość średnia liczona między największą a najmniejszą wysokością pomieszczenia, lecz nie mniejszą niż 1,9m. Przestrzeni o wysokości poniżej 1.9m nie zalicza się do odpowiadającej przeznaczeniu danego pomieszczenia.

Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego wraz z późniejszymi zmianami stanowi:

§ 11.

1. Projekt architektoniczno-budowlany obiektu budowlanego powinien zawierać zwięzły opis techniczny oraz część rysunkową.

2. Opis techniczny, o którym mowa w ust. 1, sporządzony z uwzględnieniem § 7, powinien określać:

2) w stosunku do budynku mieszkalnego jednorodzinnego i lokali mieszkalnych — zestawienie powierzchni użytkowych obliczanych według Polskiej Normy, o której mowa w par.8 ust.22 pkt 9, z uwzględnieniem następujących zasad:

a) przez lokal mieszkalny należy rozumieć wydzielone trwałymi ścianami w obrębie budynku pomieszczenie lub zespół pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajani ich potrzeb mieszkaniowych,

b) powierzchnię pomieszczeń lub ich części o wysokości w świetle równej lub większej od 2,20m należy zaliczać do obliczeń w 100%, o wysokości równej lub większej od 1,40m, lecz mniejszej od 2,20m – w 50%, natomiast o wysokości mniejszej od 1,40m pomija się całkowicie.

Opinia

1.Przepisy dotyczące określania minimalnych wysokości pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi zawarte w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynku i ich usytuowanie podają ogólne ich zasady. Nie dotyczą one zasad obliczania powierzchni, a w cytowanym § 72.1 wyraźnie zaznaczono: „…jeżeli przepisy odrębne (…) nie określają innych wymagań…”

Zawarte w Rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego zasady obliczania powierzchni użytkowych w budynkach mieszkalnych i lokalach użytkowych należy traktować jako przepisy odrębne. Zasady zawarte w pierwszym z cytowanych rozporządzeń dotyczą ustalenia wysokości pokoi w budynkach mieszkalnych wielorodzinnych, zamieszkania zbiorowego jednorodzinnych, mieszkalnych zagrodowych i rekreacji indywidualnej, natomiast określone w drugim cytowanym rozporządzeniu służą do określenia sposobu obliczania powierzchni użytkowej lokali mieszkalnych.

Tak więc przy obliczaniu powierzchni „do sprzedaży” lokali mieszkalnych w budynkach jednorodzinnych i wielorodzinnych należy się kierować ustaleniami zawartymi w rozporządzeniu w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego.

Do karty mieszkań stanowiącej załącznik do Umowy deweloperskiej należy wpisać informację : „Pomiaru powierzchni dokonano zgodnie z obowiązującymi przepisami: Rozporządzeniem Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego wraz z późniejszymi zmianami oraz Polską Normą: PN ISO — 9836: 1997.”

2. W odniesieniu do warunku zapewnienia w mieszkaniu co najmniej jednego pokoju o powierzchni minimalnej nie mniejszej niż 16 metrów kwadratowych, określenie przestrzeni o wysokości poniżej 1,9 m jako nieodpowiadającej przeznaczeniu danego pomieszczenia w świetle zasad obliczania powierzchni użytkowej przedstawionych w Rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego — nie wpływa na sposób obliczenia tej powierzchni, należy obliczać ją zgodnie ze wspomnianymi zasadami.

W będącym obowiązywać prawdopodobnie od 1. 01. 2018 roku nowym Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury i Budownictwa, zmieniającym rozporządzenie w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, warunek dotyczący pokoju 16-metrowego zastąpiony zostanie minimalną powierzchnią użytkową mieszkania ( 25 metrów kwadratowych). Tutaj również obowiązujące będą — o ile te zapisy nie ulegną zmianie — zasady obliczania powierzchni użytkowej zawarte w Rozporządzeniu (…) w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego.

  

(MB,WZ,MB)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 2 listopada 2017 r.

Treść zapytania

Proszę o interpretację zapisów warunków technicznych dotyczących lokalizacji budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce szerszej niż 16 metrów w odległości 1,5 metra, z paragrafu 12.2 — czyli w przypadku, gdy to wynika z zapisów planu zagospodarowania przestrzennego.

Zapisy planu wyglądają następująco:
„Dopuszcza się także sytuowanie wolnostojących budynków na działce w odległościach do 1,5 m od granicy działki sąsiedniej, przy zachowaniu przepisów dotyczących:

1. Ładu przestrzennego;
2. Warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie;
3. Ochrony prawnej interesu osób trzecich w obszarze oddziaływania obiektu.

Czy budynek mieszkalny jednorodzinny może być zlokalizowany tylko i wyłącznie ścianą w odległości 1,5 m od granicy działki i czy ściana ta wówczas musi być ścianą oddzielenia przeciwpożarowego?

Czy na przykład budynek może być zlokalizowany okapem lub wiatrownicą w odległości 1,5 m, a ścianą w odległości 2,1 m od granicy działki?

Zespół Rzeczoznawców przy Radzie MPOIA prezentuje swoją opinię:

Stan prawny

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (wraz z późniejszymi aktualizacjami)

Dział II. Zabudowa i zagospodarowanie działki budowlanej, Rozdział 1. Usytuowanie budynku

§ 12.1.
Jeżeli z przepisów § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271–273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować od granicy tej działki w odległości nie mniejszej niż:

1) 4 m – w przypadku budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy;

2) 3 m – w przypadku budynku zwróconego ścianą bez okien i drzwi w stronę tej granicy.

Sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli plan miejscowy przewiduje taką możliwość.
Odległość od granicy działki budowlanej nie może być mniejsza niż:

1) 1,5 m do okapu lub gzymsu zwróconego w stronę tej granicy a także do balkonu, daszku nad wejściem, galerii, tarasu, schodów zewnętrznych, rampy lub pochylni – z wyjątkiem pochylni przeznaczonych dla osób niepełnosprawnych;.

Dział VI

Bezpieczeństwo pożarowe, Rozdział 7. Usytuowanie budynków z uwagi na bezpieczeństwo pożarowe

§ 272.2.
Budynki mieszkalne jednorodzinne, rekreacji indywidualnej oraz budynki mieszkalne zagrodowe i gospodarcze, ze ścianami i dachami nierozprzestrzeniającymi ognia, powinny być sytuowane w odległości nie mniejszej od granicy sąsiedniej, niezabudowanej działki, niż jest to określone w §12.

§ 272.3.
Budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w §232 ust. 4 i 5.

Opinia

Przepisy rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, dopuszczają lokalizowanie budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy pod warunkiem, że dopuszczenie to wynika z ustaleń planu miejscowego (§12.2)

Ten zapis nie budzi wątpliwości sądów administracyjnych, które w swoim orzecznictwie podkreślają, że „aby budynek mógł być sytuowany w odległości 1,5 m od granicy działki lub bezpośrednio przy tej granicy, taka możliwość musi wynikać z ustaleń planu miejscowego (…)” (Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2017 r. II OSK 1457/15). Wykazują także, że „zawarta w § 12 ust. 2 rozporządzenia z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690) norma kompetencyjna nie przyznaje organom wydającym decyzje w przedmiocie warunków zabudowy uprawnienia do swobodnego modyfikowania w tychże decyzjach reguł ogólnych usytuowania budynków względem granicy działki określonych w § 12 ust. 1 tegoż rozporządzenia, lecz jedynie nakłada na organy administracji architektoniczno-budowlanej wydające pozwolenia na budowę obowiązek respektowania rozstrzygnięć dotyczących zlokalizowania obiektu na działce, zawartych w planach miejscowych, względnie w decyzjach o warunkach zabudowy.” (Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 22 września 2011 r. II SA/Po 478/11).

Tak więc, jeśli wynika to z zapisów planu miejscowego, budowa na działce szerszej niż 16 metrów budynku mieszkalnego jednorodzinnego ze ścianami i dachami z pokryciem nierozprzestrzeniającymi ognia w odległości od granicy działki sąsiedniej w zakresie od minimum 1,5 m w przypadku ścian bez otworów okiennych lub drzwiowych jest uprawniona.

Biorąc pod uwagę §12.5 jeśli wynika to z zapisów planu miejscowego, budowa na działce szerszej niż 16 metrów budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w odległości 2,1 metra od granicy z działka sąsiednią oraz okapem w odległości nie mniejszej niż 1,5 metra jest również uprawniona.

Osobnym problemem jest wymaganie odporności ogniowej nie tylko dla ściany, ale dla całego budynku, gdyż jest to uzależnione od stanu zagospodarowania sąsiedniej działki. W przypadku niezabudowanej działki sąsiedniej przy lokalizacji projektowanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego należy spełnić wymagania §272.3 oraz 232.4 i 232.5.

 

(MB,WZ,MB)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 21 sierpnia 2017 r.
aktualizacja 31.12.2018 r.

opinia

OPINIA nr ZR 53: Kuchnia: pomieszczenie na czasowy czy stały pobyt ludzi

odnośnik do zapisu ustawy:

Treść zapytania

Czy kuchnię w budynku jednorodzinnym należy uznać za pomieszczenie na czasowy czy stały pobyt ludzi.

Podstawa prawna

Ustawa o własności lokali Dz.U. 1994 Nr 85 poz. 388 z dnia 24 czerwca 1994 r. zm. Dz. U. z 2015 r. poz. 1892.

Art. 2.
[...]
2. Samodzielnym lokalem mieszkalnym, w rozumieniu ustawy, jest wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych.
[...]

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12 kwietnia 2002 r. (Dz. U. 75, poz. 690 z późn. zm.)

§ 3.
Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o:

[...]
10) pomieszczeniu mieszkalnym należy przez to rozumieć pokoje w mieszkaniu, a także sypialnie i pomieszczenia do dziennego pobytu ludzi w budynku zamieszkania zbiorowego,

11) pomieszczeniu pomocniczym należy przez to rozumieć pomieszczenie znajdujące się w obrębie mieszkania lub lokalu użytkowego służące do celów komunikacji wewnętrznej, higieniczno-sanitarnych, przygotowywania posiłków, z wyjątkiem kuchni zakładów żywienia zbiorowego, a także do przechowywania ubrań, przedmiotów oraz żywności,
[...]

§ 4.
Pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi dzielą się na:

1) pomieszczenia przeznaczone na stały pobyt ludzi, w których przebywanie tych samych osób w ciągu doby trwa dłużej niż 4 godziny,

2) pomieszczenia przeznaczone na czasowy pobyt ludzi, w których przebywanie tych samych osób w ciągu doby trwa od 2 do 4 godzin włącznie.
[...]

§ 75.
1. Drzwi do pomieszczenia przeznaczonego na stały pobyt ludzi oraz do pomieszczenia kuchennego powinny mieć co najmniej szerokość 0,8 m i wysokość 2 m w świetle ościeżnicy.

[...]

II OSK 567/09 — Wyrok NSA z 2010-03-17

[...]
Zdaniem organu, kuchnia jest pomieszczeniem nie przeznaczonym na stały pobyt ludzi i nie wymaga dostępu do światła dziennego.
[...]

II SA/Gd 698/15 — Wyrok WSA w Gdańsku z 2016-05-25

[...]
Przepisy zawarte w §§ 13 i 60 rozporządzenia* dotyczą pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi, do jakich zgodnie z definicją zawartą w § 3 pkt 9 i 10 rozporządzenia należą pokoje sypialne i pokój dzienny, zaś kuchnia, łazienka i przedpokój są pomieszczeniami pomocniczymi i nie są przeznaczone na stały pobyt ludzi. Zatem pomieszczenie kuchenne nie musi spełniać wymagań zawartych w §§ 13 i 60 rozporządzenia. [...]

Opinia

Czytelne zdefiniowanie kuchni w budynku jednorodzinnym jako pomieszczenia na czasowy albo stały pobyt ludzi jest ważne z powodu konieczności zastosowania dla tego pomieszczenia odpowiednich przepisów odnoszących się do pomieszczeń na czasowy pobyt ludzi albo innych przepisów odnoszących się do pomieszczeń na stały pobyt ludzi.

Przedmiotem analizy jest wyodrębnione pomieszczenie kuchenne nie będące aneksem kuchennym w salonie.

Z przytoczonych przepisów wynika, że:

Zgodnie z Art. 2. ust. 2. Ustawy o własności lokali Dz. U. 1994 Nr 85 poz. 388 z dnia 24 czerwca 1994 r. zm. Dz. U. z 2015 r. poz. 1892., z 2017 r. poz. 1529, w samodzielnym lokalu mieszkalnym izba lub zespół izb są pomieszczeniami przeznaczonymi na stały pobyt ludzi, a pomieszczenia pomocnicze w tym lokalu mieszkalnym nie zostały w rozumieniu ustawy zaliczone do pomieszczeń na stały pobyt ludzi;

Zgodnie z § 3.11. Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12 kwietnia 2002 r. (Dz. U. 75, poz. 690 z późn. zm.) kuchnia jest pomieszczeniem pomocniczym, a zatem zgodnie z Ustawą powyżej nie zalicza się do pomieszczeń na stały pobyt ludzi;

Standardowe użytkowanie kuchni przez te same osoby w ciągu doby mieści się w przedziale czasowym od 2 do 4 godzin włącznie, zatem z tego powodu zgodnie z § 4. Rozporządzenia jw. kuchnię należy zaliczyć do pomieszczeń przeznaczonych na czasowy pobyt ludzi;

W § 75.1. Rozporządzenia jw. odrębnie wymienia się pomieszczenia w lokalu mieszkalnym przeznaczone na stały pobyt ludzi, a odrębnie pomieszczenie kuchenne, które zgodnie z tym paragrafem nie jest zaliczone do pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi;

Przytoczone powyżej przepisy oraz cytowane wyroki NSA i WSA wskazują, że wyodrębnione pomieszczenie kuchenne, zarówno w budownictwie jednorodzinnym, jak i wielorodzinnym należy uznać za pomieszczenie przeznaczone na czasowy pobyt ludzi.

 
(KS, MB)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 15 października 2014
aktualizacja 31.12.2018 r.

Treść zapytania

W miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego w następujący sposób zdefiniowano nieprzekraczalną linię zabudowy: „należy przez to rozumieć linię, poza którą nie można sytuować nowych bądź rozbudowywanych budynków lub ich części”.

Czy możliwe jest wysunięcie poza tak zdefiniowaną linię zabudowy garażu podziemnego należącego do projektowanego budynku? Kondygnacja podziemna w całości usytuowana jest pod powierzchnią terenu i umożliwia wykonanie na jej stropie warstwy jezdne drogi wewnętrznej, a także zrealizowanie powierzchni biologicznie czynnej i naturalną wegetację roślin.

W odpowiedzi przedstawiamy nasze stanowisko

Linia zabudowy jest terminem z zakresu planowania przestrzennego ustalanym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Podobnie jak powierzchnia zabudowy, nieprzekraczalna linia zabudowy, jak i obowiązująca linia zabudowy są parametrami urbanistycznym i nie należy odnosić ich do obiektów podziemnych i podziemnych części budynków, chyba że wymóg taki został jednoznacznie określony.

Stan prawny

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym [Dz. U. 2017. 1073 t.j.)

Art. 1. 1. Ustawa określa:

1) zasady kształtowania polityki przestrzennej przez jednostki samorządu terytorialnego i organy administracji rządowej,

2) zakres i sposoby postępowania w sprawach przeznaczania terenów na określone cele oraz ustalania zasad ich zagospodarowania i zabudowy — przyjmując ład przestrzenny i zrównoważony rozwój za podstawę tych działań.

2. W planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uwzględnia się zwłaszcza:

1) wymagania ładu przestrzennego, w tym urbanistyki i architektury;

2) walory architektoniczne i krajobrazowe;

[...]

Art. 2. Ilekroć w ustawie jest mowa o:

„ładzie przestrzennym” ? należy przez to rozumieć takie ukształtowanie przestrzeni, które tworzy harmonijną całość oraz uwzględnia w uporządkowanych relacjach wszelkie uwarunkowania i wymagania funkcjonalne, społeczno-gospodarcze, środowiskowe, kulturowe oraz kompozycyjno-estetyczne;

Opinia

Z przytoczonych przepisów wynika, że planowanie przestrzenne to dbanie o przestrzeń, tj. wszystko, co zlokalizowane jest na powierzchni ziemi i ponad nią. Części podziemnie nie wywierają bezpośredniego wpływu na ład przestrzenny.

Zgodnie z § 2 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. z 2003 nr 164 poz. 1588), „ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o: cechach zabudowy i zagospodarowania terenu — należy przez to rozumieć w szczególności gabaryty, formę architektoniczną obiektów budowlanych, usytuowanie linii zabudowy oraz intensywność wykorzystania terenu”. W §4 ust. 1

Rozporządzenie określa sposób wyznaczenia linii zabudowy: „obowiązującą linię nowej zabudowy na działce objętej wnioskiem wyznacza się jako przedłużenie linii istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich”. Z powyższego wynika, że linia zabudowy odnosi się do obiektów nadziemnych i tak powinna być rozumiana.

Art 4. Prawa Budowlanego definiuje jedno z podstawowych praw tj. zasadę wolności budowlanej, która przyznaje każdemu, kto wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, pod warunkiem zgodności zamierzenia z przepisami. Z tego względu ingerencja administracji architektoniczno — budowlanej w procesy inwestycyjno — budowlane, powinna być precyzyjnie i w sposób wyczerpujący określona w przepisach prawa, tak aby poza tym uregulowanym zakresem inwestor mógł swobodnie kształtować procesy budowlane. Wykładnia przepisów w jakikolwiek sposób ograniczających podstawową zasadę wolności budowlanej powinna być ścisła a wszelkie wątpliwości powinny być rozstrzygane na korzyść inwestora. Skoro więc obowiązujące przepisy, w tym ustalenia miejscowego planu nie wprowadzają zakazu sytuowania części podziemnej budynku poza linią zabudowy, to nie ma podstaw, aby narzucać inwestorowi tego rodzaju ograniczenie.

Przedmiotowy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego w definicji nieprzekraczalnej linii zabudowy nie odnosi się bezpośrednio do podziemnych kondygnacji budynku i nie ogranicza możliwości ich sytuowania.

Wobec powyższego wysunięcie poza nieprzekraczalną linię zabudowy kondygnacji podziemnej w całości usytuowanej pod powierzchnią terenu i umożliwiającej wykonanie na jej stropie warstw drogowych czy powierzchni biologicznie czynnej jest dopuszczalne.

Nie ma podstaw w tym wypadku, by ograniczenia wprowadzone nieprzekraczalną linią zabudowy traktować rozszerzająco na części podziemne budynku. Mogłoby to bowiem doprowadzić do innych ograniczeń jak np. formowania fundamentów czy elementów infrastruktury.

(P.C.)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 27 kwietnia 2017

opinia

OPINIA nr ZR 51: Zmiana decyzji o pozwoleniu na budowę przy większym zakresie wniosku

odnośnik do zapisu ustawy:

Treść zapytania

Zwracam się z prośbą o wydanie opinii na temat zmiany pozwolenia na budowę ze zmienionym zakresem wniosku. Zgodnie z art. 36a Prawa budowlanego Inwestor zamierza złożyć wniosek o zmianę decyzji pozwolenia na budowę z powiększonym zakresem inwestycji. Jednakże Wydział Architektury i Urbanistyki w Krakowie (niepisanym prawem) nie przyjmuje wniosków o zmianę pozwolenia na budowę z powiększonym zakresem. Tutejszy urząd zgodnie z ustawą wyraża zgodę na zmianę zakresu wniosku, ale pod warunkiem zmniejszenia jego zakresu (Nie zwiększenia!). Na jakiej podstawie prawnej, jeżeli dopuszcza jakąkolwiek zmianę zakresu to tylko „w jedna stronę”. Jest to sprzeczne z obowiązującymi przepisami Prawa budowlanego oraz naraża inwestora na bardzo długie przestoje w procesie budowlanym, koszty i działalność firmy w utrudnionych warunkach. Przeprowadzono na tym terenie już 8 postępowań ( WZ, PnB) i wskazane przez Urząd są jeszcze 3, co można by było zakończyć jedną procedurą. Ze względu na złożoność opisanej w piśmie inwestycji i jej realnie niemożliwy podział, jedynym słusznym rozwiązaniem jest procedura zmiany pozwolenia na budowę z rozszerzonym zakresem wniosku.

Stan prawny

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r Prawo Budowlane z późniejszymi zmianami

Art. 36a.
[Istotne i nieistotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę; decyzja o zmianie pozwolenia na budowę]

1. 49 Istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę wydanej przez organ administracji architektoniczno-budowlanej.

1a. 50 Istotne odstąpienie od projektu budowlanego złożonego wraz ze zgłoszeniem budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, lub przebudowy, o której mowa w art. 29 ust. 2 pkt 1b, wobec którego organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniósł sprzeciwu, jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o pozwoleniu na budowę dotyczącej całego zamierzenia budowlanego.

2. 51 Organ administracji architektoniczno-budowlanej uchyla decyzje o pozwoleniu na budowę, w przypadku wydania decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 1 pkt 3.

3. W postępowaniu w sprawie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę, przepisy art. 32-35 stosuje się odpowiednio do zakresu tej zmiany.

4. (uchylony).

5. 52 Istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę stanowi odstąpienie w zakresie: projektu zagospodarowania działki lub terenu;
charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji obiektu budowlanego, z zastrzeżeniem ust. 5a; zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z obiektu budowlanego przez osoby niepełnosprawne; zmiany zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części;
ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, innych aktów prawa miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu;
wymagającym uzyskania lub zmiany opinii, uzgodnień i pozwoleń, które są wymagane do uzyskania pozwolenia na budowę lub do dokonania zgłoszenia:

a) budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, lub
b) przebudowy, o której mowa w art. 29 ust. 2 pkt 1b.

5a. 53 Nie jest istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę zmiana wysokości, szerokości lub długości obiektu budowlanego niebędącego obiektem liniowym, jeżeli odstąpienie łącznie spełnia następujące warunki: nie przekracza 2% wysokości, szerokości lub długości obiektu budowlanego określonych w projekcie budowlanym;
nie zwiększa obszaru oddziaływania obiektu;
nie mieści się w zakresie odstępstw, o których mowa w ust. 5 pkt 3-6, z wyjątkiem odstępstwa od projektowanych warunków ochrony przeciwpożarowej, jeżeli odstępstwo zostało uzgodnione z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych;
nie narusza przepisów techniczno-budowlanych.

6. 54 Projektant dokonuje kwalifikacji zamierzonego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę, a w przypadku uznania, że jest ono nieistotne, obowiązany jest zamieścić w projekcie budowlanym odpowiednie informacje (rysunek i opis) dotyczące tego odstąpienia. Nieistotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę nie wymaga uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę.

Opinia

Zakres zmian dopuszczalnych w projekcie zatwierdzanym w ramach procedury określonej w Art. 36a Prawa Budowlanego jest przedmiotem rozbieżnych interpretacji ze strony urzędów, podatność na różne rozumienie prawa potwierdzają też rozbieżne wyroki sądów. Wg opracowania z 16.11.2015 r. z zakresu dopuszczalnych zmian istotnych pozwolenia na budowę w ramach procedury określonej w art. 36a, sporządzonego przez Kancelarię Adwokacką, adwokat Piotr Konopka, na zlecenie Rady MPOIA:

,, (…) Brak jest zgodności poglądów co do tego, jaki może być dopuszczalny zakres zmian pierwotnego pozwolenia na budowę (a tym samym planowanego przedsięwzięcia) w ramach zmiany tej decyzji na podstawie art. 36a Pr. Bud.

a. Według pierwszego poglądu, który roboczo można nazwać restrykcyjnym, pozwolenie na budowę w sposób konkretny wiąże co do zakresu możliwej do zrealizowania inwestycji, a zatem zmiana tego pozwolenia nie może doprowadzić do modyfikacji charakterystycznych cech obiektu — musi być zachowana tożsamość obiektu oznaczonego w pozwoleniu na budowę i obiektu objętego zamierzonymi odstępstwami (opracowanie przytacza wyroki sądów: WSA w Krakowie z 2013 r. sygn. akt II SA/Kr 535/13; NSA z 2004 r. sygn. akt OSK 594/04; NSA z 2012 r. sygn. akt II OSK 2563/10)

b. Według drugiego poglądu, który roboczo można nazwać liberalnym, pozwolenie na budowę w ogóle nie wiąże co do zakresu zmian w ramach procedury określonej w art. 36a Pr. Bud., a zatem wskutek zmiany pozwolenia na budowę może dojść do powstania zupełnie innego obiektu. (opracowanie cytuje fragment wywodu A. Ostrowskiej zawartego w monografii Pozwolenie na budowę, LexisNexis 2012)

c. Według poglądu trzeciego -—umiarkowanego — decyzja zmieniająca powinna nawiązywać do pierwotnego pozwolenia na budowę, a zatem powstały obiekt może różnić się charakterystycznymi parametrami i właściwościami od obiektu objętego pierwotnym pozwoleniem na budowę, nie powinien jednak stanowić zupełnie innego obiektu.

Scenariusz, przyjęty jako właściwy z punktu widzenia obowiązujących przepisów, zgodnie z którym w ramach procedury decyzji o zmianie pozwolenia na budowę może dojść do powstania zupełnie innego obiektu, wymagającego np. uzyskania przez Inwestora nowych opinii i uzgodnień, w tym decyzji o warunkach zabudowy, czy też może nastąpić poszerzenie terenu w stosunku do pierwotnego zakresu objętego pozwoleniem na budowę, pozwala na prowadzenie inwestycji w sposób racjonalny oraz odpowiadający zmieniającym się potrzebom inwestora.

Ten pogląd — roboczo nazwany w przytoczonej wyżej opinii prawnej – liberalnym, jest spójny z argumentacją zawartą w monografii Pozwolenie na budowę, LexisNexis 2012 (A. Ostrowska):

,,Jeżeli zatem zmiany, które zawnioskował inwestor we wniosku o zmianę pozwolenia na budowę, są na tyle daleko idące, że prowadzą do powstania zupełnie innego obiektu, odpowiednie do zakresu wnioskowanej zmiany stosowanie przepisów art. 32-35, o którym mowa w art. 36a ust. 3, oznacza stosowanie ich wprost. W tym przypadku konieczne jest przeprowadzenie ponownej oceny dokumentacji, w tym projektu, całego zamierzenia inwestycyjnego.

Stąd, jeżeli zmiana jest przykładowo na tyle daleko idąca, że wymaga uzyskania nowej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu bądź złożenia ponownie oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane czy też uzyskania opinii, uzgodnień, pozwoleń oraz innych dokumentów wymaganych przepisami szczególnymi, to organ żąda tych dokumentów od inwestora w ramach postępowania wszczętego z wniosku o zmianę pozwolenia na budowę.

W związku z powyższym zasadne jest odstąpienie od stanowiska wyrażonego kilkakrotnie przez sądy administracyjne, zgodnie z którym decyzja zmieniająca wydana na podstawie art. 36a ust. 1 pr. bud. musi nawiązywać w swej treści do decyzji o pozwoleniu na budowę, której przedmiot rozstrzygnięcia zmienia, przez co wnioskowane zmiany pozwolenia na budowę nie mogą doprowadzić do powstania zupełnie nowego obiektu, pozbawionego charakterystycznych parametrów i właściwości obiektu zatwierdzonego w "pierwotnym" pozwoleniu na budowę, choćby jego przeznaczenie było podobne, a nawet identyczne. A zatem zmiana pozwolenia na budowę w trybie art. 36a pr. bud. jest dopuszczalna również wówczas, gdy nie zostanie zachowana tożsamość obiektu oznaczonego w pozwoleniu na budowę i obiektu, który powstałby po zrealizowaniu proponowanych odstępstw. Jak już wyżej wskazano, żaden przepis ustawy — Prawo budowlane nie wprowadza ograniczenia co do częstotliwości czy zakresu możliwych zmian zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę, nakazując jedynie w postępowaniu w sprawie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę odpowiednie do zakresu tej zmiany stosowanie art. 32-35. W przypadku kilkakrotnej zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę ustalenie, czy dany obiekt, po uwzględnieniu wszystkich zmian, jest nadal tym samym obiektem budowlanym, co objęty „pierwotnym" projektem, może być w praktyce niewykonalne.”

Zawężenie możliwości zatwierdzenia projektu budowlanego w ramach procedury zmiany decyzji pozwolenia na budowę do obiektu,,tożsamego”, usytuowanego w identycznych (lub mniejszych) jak pierwotny projekt zagospodarowania granicach, stanowi niekorzystną dla inwestora interpretację Prawa Budowlanego, jest działaniem nieracjonalnie narażającym go na wymierne straty a takie stanowisko — czego dowodzą wyżej przytoczone wyroki sądów i rozważania — nie wynika ściśle z litery prawa lecz z jego niejednoznaczności. Urząd, który odmawia prawa do zmiany decyzji pozwolenia na budowę, wskazując równocześnie ścieżkę polegającą na dokończeniu i oddaniu do użytkowania obiektu po to, by w ten sposób,,uwolnić” teren spod działania niechcianej decyzji a następnie procedować,,nowe”, już odpowiadające nowym potrzebom pozwolenie, zdaje się nie rozumieć istotnych cech procesu inwestycyjnego.

(M.B.)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 30 maja 2017 r.

Treść zapytania

Czy wiaty o powierzchni 50 m² można usytuować tylko i wyłącznie na działce o powierzchni przekraczającej 1000 m², analogicznie czy budynek gospodarczy można sytuować na działce, której powierzchnia przekracza 500 m²? Czy powierzchnia działki nie ma tutaj znaczenia? Czy wiatę o powierzchni do 500 m² zlokalizowaną w granicy można budować bez zezwolenia?

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane z późniejszymi zmianami

Art.29.
1. Pozwolenia na budowę nie wymaga budowa;

2) wolno stojących parterowych budynków gospodarczych w tym garaży, altan oraz przydomowych ganków i oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 35 m², przy czym łączna liczba tych obiektów nie może przekraczać dwóch na każde 500 m² powierzchni działki;

2c) wiat o powierzchni zabudowy do 50 m², sytuowanych a działce, na której znajduje się budynek mieszkalny lub przeznaczonej pod budownictwo mieszkaniowe, przy czym łączna liczba wiat na działce nie może przekraczać dwóch na każde 1000 m² powierzchni działki;

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (wraz z późniejszymi aktualizacjami)

§ 12.
4. W zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej, uwzględniając przepisy odrębne oraz przepisy § 13, 19, 23, 36, 40 ,60 i 271-273, dopuszcza się:

3) sytuowanie budynku gospodarczego lub garażu o długości nie większej niż 6,5 m i wysokości nie większej niż 3m bezpośrednio przy granicy działki budowlanej lub w odległości nie mniejszej niż 1,5 m ścianą bez okien i drzwi.

Opinia

Prawo budowlane w artykule 29.1. wymienia rodzaje inwestycji, które nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę, a wymienione ustępach art.29.1.2 i art.29.1.2c, zgodnie z art.30.1., nie wymagają również zgłoszenia właściwemu organowi.

Z zapisów cytowanych ustępów nie wynika, czy można bez zgłoszenia realizować po jednym z wymienionych obiektów na połowie określonej powierzchni, to znaczy jeden budynek gospodarczy o powierzchni do 35 m² na działce o powierzchni powyżej 250 m² i wiatę o powierzchni do 50 m² na działce o powierzchni powyżej 500 m².

Tym niemniej zarówno budynki gospodarcze, garaże, altany i wiaty można realizować na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, bez względu na ich wielkość oraz powierzchnię działki. Natomiast warunki techniczne w aktualnym brzmieniu nie dopuszczają lokalizacji wiat bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną, gdyż obiekty wymienione w par.12.4.3. dotyczą wyłącznie budynków gospodarczych i garaży.

 

(WD, MB)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 15 kwietnia 2017
aktualizacja 31.12.2018 r.

opinia

OPINIA nr ZR 49: Połączenie nieruchomości z drogą wewnętrzną

odnośnik do zapisu ustawy:

Treść zapytania

W związku ze zmianami w Prawie Budowlanym zjazdy z dróg krajowych, wojewódzkich, powiatowych i gminnych wymagają jedynie zgłoszenia. Ustawodawca nie przewidział wśród nich dróg wewnętrznych. Czy w związku z tym zjazd z drogi wewnętrznej wymaga pozwolenia na budowę?

Stan prawny

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo Budowlane z późniejszymi zmianami stanowi:

Art.29.
1. Pozwolenia na budowę nie wymaga budowa:

11) zjazdów z dróg krajowych i wojewódzkich oraz zatok parkingowych na tych drogach;

11a) zjazdów z dróg powiatowych i gminnych oraz zatok parkingowych na tych drogach;

Art.30.
1. Zgłoszenia właściwemu organowi wymaga, z zastrzeżeniem art.29 ust.3 i 4;

1) budowa, o której mowa w ust.1.pkt. […] 11 [...].

Ustawa o drogach publicznych (Dz.U. 2016.1440 z dnia 2016.09.09):

Art.1.
Drogą publiczną jest droga zaliczona na podstawie niniejszej ustawy do jednej z kategorii dróg, z której może korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami określonymi w tej ustawie lub w innych przepisach szczególnych.

Art.2.
1. Drogi publiczne ze względu na funkcje w sieci drogowej dzielą się na następujące kategorie:

1. drogi krajowe

2. drogi wojewódzkie

3. drogi powiatowe

4. drogi gminne

Art.4.
8. Zjazd połączenie drogi publicznej z nieruchomością położoną przy drodze, stanowiące bezpośrednie miejsce dostępu do drogi publicznej w rozumieniu przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym;

Art.8.
1. Drogi, drogi rowerowe, parkingi oraz place przeznaczone do ruchu pojazdów, niezaliczone do żadnej z kategorii dróg publicznych i nie zlokalizowane w pasie drogowym tych dróg są drogami wewnętrznymi.

Art.8.
4. Oznakowanie połączeń dróg wewnętrznych z drogami publicznymi oraz utrzymanie urządzeń bezpieczeństwa i organizacji ruchu, związanych z funkcjonowaniem tych połączeń, należy do zarządcy drogi publicznej.

Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie:

§ 3.
Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o:

1. drodze rozumie się przez to drogę publiczna;

12) zjeździe rozumie się przez to część drogi na połączeniu z drogą nie będącą drogą publiczną lub na połączeniu drogi z dojazdem do nieruchomości przy drodze; zjazd nie jest skrzyżowaniem;

Opinia

Jak wynika z cytowanych powyżej definicji, a w szczególności § 3.12. rozporządzenia MTiGM, przez zjazd rozumie się połączenie dróg wewnętrznych oraz nieruchomości bezpośrednio jedną z kategorii dróg publicznych oraz, zgodnie z art.4.8 i art.8.1 ustawy o drogach publicznych przez zjazdy rozumie się wyłącznie połączenia dróg wewnętrznych oraz nieruchomości z drogami publicznymi. Tak więc wszelkie połączenia nieruchomości z drogami wewnętrznymi wraz z parkingami i ścieżkami rowerowymi zakwalifikowane są do tej samej kategorii drogi wewnętrzne.

W świetle obowiązujących przepisów, zapisy zawarte w Prawie budowlanym związane z procedurami przewidzianymi dla zjazdów nie obejmują zjazdów z dróg wewnętrznych. Wobec powyższego budowa zjazdu z drogi wewnętrznej wymaga pozwolenia na budowę.

 
(AW,IP, WD, EK)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 15 kwietnia 2017
aktualizacja 31.12.2018 r.

Treść zapytania

Nawiązując do spotkania z Zastępcą Dyrektora Wydziału Architektury i Urbanistyki UMK arch. Dorotą Zauchą-Rybką chciałbym poprosić o interpretację co ustawodawca miał na myśli dodając do art. 29 ust. 1 pkt 27 słowo instalacji klimatyzacyjnych. Czy obejmuje zakresem instalację wentylacji lub wentylacji z klimatyzacją, lub klimatyzatora, lub wszystko razem?

Stan prawny

Zamiany do ustawy prawo budowlane wprowadzone zostały ustawą z dnia 30 grudnia 2016 o zmianie niektórych ustaw w celu poprawy otoczenia prawnego przedsiębiorców. Zmiany te obowiązują od 1 stycznia 2017 roku.

Art. 29 ust. 1 pkt 27 ustawy z dnia 7 lipca 1994 Prawo budowlane:
Pozwolenia na budowę nie wymaga budowa: (…) Instalacji elektroenergetycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych, cieplnych, klimatyzacyjnych i telekomunikacyjnych wewnątrz użytkowanego budynku.

Słownik PWN:
Instalacja: zespół przewodów i urządzeń doprowadzających elektryczność, gaz, wodę itp. do jakichś obiektów lub pomieszczeń.

Opinia

Zgodnie z cytowanym artykułem ustawy dla wykonania wybranych instalacji (elektroenergetycznych, cieplnych, klimatyzacyjnych i telekomunikacyjnych) nie jest potrzebne uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Budowa taka, na podstawie art. 30 ust. 1 w/w ustawy nie jest także objęta obowiązkiem zgłoszenia.

Zwolnieniem objęte są tylko instalacje wymienione w art. 29 ust. 1 pkt 27 ustawy. Budowa innych instalacji wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. W związku z tym budowa instalacji wentylacji lub wentylacji z klimatyzacją (jako służącej do transportu i obróbki powietrza) wymaga sporządzenia projektu budowlanego i uzyskania pozwolenia na budowę.

Montaż klimatyzatora natomiast, jako jednego z elementów instalacji klimatyzacyjnej, nie wymaga ani pozwolenia na budowę, ani też zgłoszenia.

Zwrócić należy uwagę, że zwolnienie to dotyczy tylko tych instalacji (elektroenergetycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych, cieplnych, klimatyzacyjnych i telekomunikacyjnych), które budowane będą wewnątrz użytkowanego, budynku. Przez budynek użytkowany rozumieć należy taki, którego budowę zakończono i spełniono wymogi ustawowe umożliwiające jego użytkowanie.

Także wykonanie instalacji, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 27 ustawy wewnątrz budynków objętych ochroną konserwatorską (czyli wpisanych do rejestru zabytków lub znajdujących się na obszarze wpisanym do rejestru zabytków) wymaga, z uwagi na zapisy art. 29 ust. 4 pkt 1 i 2 ustawy uzyskania pozwolenia na budowę.

 

(J.W.)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 3 kwietnia 2017 r.

Treść zapytania

Proszę o opinię czy przedstawione usytuowanie budynku względem granicy działki 235/7 jest zgodne z par. 12 warunków technicznych?

Załącznik do pytania opinii nr ZR 47

(…) jak interpretować zwrot „ściana budynku zwrócona w kierunku granicy działki”.

Stan prawny

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (wraz z późniejszymi aktualizacjami).

Dział II. Zabudowa i zagospodarowanie działki budowlanej, Rozdział 1. Usytuowanie budynku

§ 12.
1. Jeżeli z przepisów par. 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować od granicy tej działki w odległości nie mniejszej niż:

1) 4 m w przypadku budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy,

2) 3 m w przypadku budynku zwróconego ścianą bez okien i drzwi w stronę tej granicy.

Zespół Rzeczoznawców przedstawia swoje stanowisko:

Cytowany paragraf warunków technicznych nie definiuje pojęcia,,ściany zwróconej w stronę granicy”.

W ścianie równoległej do granicy otwory okienne i drzwiowe są w stałej relacji do granicy, niezależnie od tego, w którym konkretnie miejscu tej ściany zostaną zaprojektowane. Projektując ścianę równoległą do granicy, posiadającą otwory okienne lub drzwiowe, wiemy, że nie możemy lokalizować tej ściany bliżej niż cztery metry od tejże granicy. Wówczas żaden otwór nie będzie bliżej granicy niż cztery metry.

W ścianie usytuowanej skośnie w stosunku do granicy wydaje się logiczne mierzenie odległości od granicy konkretnych, zaprojektowanych w tej ścianie otworów. W przeciwnym razie każda ściana skośna będzie,,gorzej traktowana” od ściany równoległej do granicy: ściana skośna, jako,,zwrócona w stronę granicy”, zbliżona na trzy metry do niej, wykluczy się na całej długości z możliwości posiadania okien– okien oddalonych nawet dużo dalej niż cztery metry od tejże granicy.

Reasumując: można domniemywać, że określenie,,ściana zwrócona w stronę granicy” odnosi się do ściany równoległej do granicy a nie do ścian usytuowanych skośnie.

Na załączonym projekcie zagospodarowania wschodnia, pełna ściana budynku, zaprojektowana została zdaniem Zespołu Rzeczoznawców zgodnie z § 12 WT. zlokalizowana jest w minimalnej odległości 3,4 m od granicy działki, zaś najbliższy zaprojektowany w niej otwór – wprawdzie nie zwymiarowany – z pewnością nie jest usytuowany bliżej niż dozwolone cztery metry od tej granicy.

 

(MB, MB)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 7 marca 2017 r.
Aktualizacja: 31 grudnia 2018 r
.

Treść zapytania

1. Co należy rozumieć poprzez „maszynownia klimatyzacyjna lub wentylacyjna”

Prawo budowlane nie definiuje pojęcia maszynowni, Jedyną definicję podaje Słownik Języka Polskiego, który wyjaśnia, że maszynownia to „duże pomieszczenie dla maszyn i urządzeń”. Definicja ta o tyle nie jest jednoznaczna, że brak jest dookreślenie słowa „duże”. Korzystanie z definicji zaczerpniętej z w/w słownika, oznacza możliwość zastosowanie w pomieszczeniach o podstawowej funkcji innej niż obudowa maszyn i urządzeń np. w biurach, szatniach, laboratoriach, sanitariatach wymienników wentylacyjnych i rekuperatorów bez czynnika grzewczego luz z czynnikiem grzewczym+ w przestrzeni sufitu podwieszonego. Taki wymiennik o wymiarach np. 1×2×0,5 m stanowi 1/50 lub 1/100 objętości pomieszczenia. Proszę o wyjaśnienie, czy opisane powyżej zastosowanie rekuperatora — wymiennika powietrza w przestrzeni sufitu podwieszanego oznacza, że pomieszczenie należy nazwać maszynownią ze wszystkimi tego konsekwencjami?

2. Proszę o wyjaśnienie zapisu § 268.3.

Czy powyższy zapis oznacza, że każdy wentylator wymaga obudowy EI?

Jak miałaby być realizowana taka obudowa?

Czy wymagana byłaby klapa ppoż. na wylocie i wlocie takiego wentylatora?

Jeśli tak, to czy oznaczałoby to konieczność montażu takiego rozwiązania np.: w okapie kuchennym, prostej wentylacji wywiewnej z pomieszczeń, w szafie sterowniczej urządzeń elektrycznych?

Wyjaśnienie tej wątpliwości jest ważne ze względu na całkowitą rozbieżność dosłownej znaczenia przepisu § 268.3. od stosowanej praktyki. W sprzedaży nie występują wyroby budowlane spełniające wymogi § 268.3. Jeżeli uzna się, że wspomniany przepis nie dotyczy okapów kuchennych i wentylatorów ściennych montowanych w „przewodzie wentylacyjnym” to, w jakich okolicznościach przywołany przepis miałby być realizowany?

Równocześnie analiza przepisów obowiązujących w innych krajach UE nie wskazuje na żadne inne podobny przepis, do którego można by nawiązać. Występuję klasyczne wydzielenia ppoż. na granicach strefy pożarowej, ale nie na każdym wentylatorze.

Jak miałaby być realizowana obudowa p.poż. wentylatorów montowanych wewnątrz innego urządzenia?

Czy poprzez wentylator należy rozumieć łopaty śmigła napędzającego powietrze, czy może sam silnik, a jeśli silnik, to czy tylko elektryczny?

Podstawa prawna

Dz.U.2015.1422 j.t. Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Stan prawny

Ad. 1.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie — § 268 ust. 1 pkt 5. stanowi, że:

1. Instalacje wentylacji mechanicznej i klimatyzacji w budynkach, z wyjątkiem budynków jednorodzinnych i rekreacji indywidualnej, powinny spełniać następujące wymagania:
[…]

5) maszynownie wentylacyjne i klimatyzacyjne w budynkach mieszkalnych średniowysokich (SW) i wyższych oraz w innych budynkach o wysokości powyżej dwóch kondygnacji nadziemnych powinny być wydzielone ścianami o klasie odporności ogniowej co najmniej EI 60 i zamykane drzwiami o klasie odporności ogniowej co najmniej EI 30; nie dotyczy to obudowy urządzeń instalowanych ponad dachem budynku.

Opinia

Zgodnie z cytowanym paragrafem warunków technicznych, w budynkach innych niż mieszkalne niskie (N) i posiadających więcej niż dwie kondygnacje nadziemne maszynownie wentylacyjne i klimatyzacyjne muszą być lokalizowane w odrębnych pomieszczeniach nazywanymi „maszynowniami wentylacyjnymi i klimatyzacyjnymi”.

Pomieszczenia te nie stanowią odrębnej strefy pożarowej, ale muszą być oddzielone od innych pomieszczeń tego budynku ścianami o odporności ogniowej co najmniej EI 60 i zamykane drzwiami o odporności ogniowej EI 30, jeśli inna odporność ogniowa nie wynika z klasy odporności pożarowej elementów budynku opisanej w przepisach § 216 rozporządzenia.

Zwrócić należy uwagę, że nie każde urządzenie wentylacyjne lub klimatyzacyjne musi być traktowane jako wymagające umieszczenia w maszynowni. Niewątpliwie wymagają tego duże urządzenia posiadające silnik i wymagające zasilania, jak centrale wentylacyjne czy agregaty chłodnicze. Nie wymagają tego natomiast nawiewniki sufitowe czy urządzenia grzewczo — chłodzące, tzw. „fancoile” znajdujące się na końcu przewodu i obsługujące wybrane pomieszczenia. Jeśli chodzi natomiast o inne urządzenia uzdatniające powietrze wymienione w pytaniu tj. „wymienniki wentylacyjne i rekuperatory bez czynnika grzewczego luz z czynnikiem grzewczym” to konieczność ich obudowania dla klasy odporności pożarowej EI 60 wynika z § 268 ust. 3 rozporządzenia — patrz odpowiedź na pytanie 2.

Ad. 2.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie — § 268 ust. 3 stanowi, że:

Dopuszcza się zainstalowanie w przewodzie wentylacyjnym wentylatorów i urządzeń do uzdatniania powietrza pod warunkiem wykonania ich obudowy o klasie odporności ogniowej EI 60.

Ponadto:

Słownik PWN: Wentylator: urządzenie wirnikowe wywołujące ruch powietrza lub gazu.

Opinia

Zgodnie z treścią § 268 ust. 3 dopuszcza się instalowanie określonych urządzeń w (podkreślenie autora opinii) przewodzie wentylacyjnym pod warunkiem ich obudowania elementami o klasie odporności ogniowej EI 60.

Urządzenia, o których mowa w pytaniu, tzn. okap kuchenny, prosta wentylacja wywiewna z pomieszczeń, szafa sterownicza urządzeń elektrycznych — nie są zainstalowane wewnątrz przewodu wentylacyjnego, w związku z tym nie ma w tym przypadku konieczności zastosowania obudowy EI 60.

Jeśli zaś chodzi o przypadki, w których jest konieczność zastosowania obudowy EI 60, to utarła się opinia, że dotyczy to wentylatorów i urządzeń uzdatniających powietrze, które nie wymagają specjalnych regulacji i konserwacji. Przez wentylator rozumieć należy wirniki łącznie z obsługującymi je silnikami, które to są elementami potencjalnie niebezpiecznymi pożarowo ze względu na możliwość wystąpienia awarii (na przykład zwarcia).

Obudowa ma obejmować cały przebieg przewodów w danej strefie pożarowej lub odcinek z ww. urządzeniami pomiędzy wydzielającymi go klapami pożarowymi klasy odporności ogniowej EIS 60. Wszystkie inne rozpatrywane urządzenia, np. podwieszane centrale o gabarytach większych niż średnica przewodu wymagającego zewnętrznej regulacji i częstej wymiany np. filtrów, nie muszą posiadać obudowy o klasie odporności ogniowej EI 60, jak również stosowania klap przeciwpożarowych o tej klasie odporności ogniowej na wlocie i wylocie urządzenia w przypadku, gdy nie podlegają wymaganiom określonym w § 268 ust. 1 pkt 5. Obudowy wykonać można z każdego materiału posiadającego badania potwierdzające wymaganą odporność ogniową, na przykład z płyt włóknowo-gipsowych, lub gipsowo-kartonowych.

Prawidłowa klasyfikacja odporności ogniowej elementów instalacyjnych, a tym samym prawidłowość stosowania wymagań ochrony ppoż. opisanych w omawianych paragrafach należy do kompetencji zawodowych projektantów instalacji.

 

(Jr.W. Jc.W.)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 30 stycznia 2017

Treść zapytania

Zwrócił się do mnie inwestor z prośbą o wykonanie rozbudowy domu parafialnego. Po planowanej rozbudowie parafia będzie posiadała trzy apartamenty (dwa pokoje, osobna łazienka do rozważenia kącik na przygotowanie herbaty), jedną kuchnię, oraz salkę jadalnianą. Na stałe w budynku będą przebywać proboszcz + wikary.

Zwracam się z zapytaniem jak mam zakwalifikować taki budynek

jako dom jednorodzinny
— budynek wielorodzinny
 czy może zamieszkania zbiorowego?
[…]

Stan prawny

Dziennik Ustaw z 2016 r., poz. 290. ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo Budowlane

reguluje:

Art. 3.
Ilekroć w ustawie jest mowa o: […]

3) budynku mieszkalnym jednorodzinnym  należy przez to rozumieć budynek wolnostojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30 % powierzchni całkowitej budynku;

Opinia

Z opisanej sytuacji można wnosić, że rozbudowa domu parafialnego jest stosunkowo niewielkim przedsięwzięciem, a budynek po rozbudowie zgodnej z przedstawionym szkicowo programem zmieści się w skali większych budynków jednorodzinnych, jednakże sposób zakwalifikowania obiektu zależy od wyboru dokonanego przez projektanta i przyjęcia zgodnie z tą kwalifikacją wszystkich wynikających z tego konsekwencji prawnych.

Zatem odpowiednie określenie programu funkcjonalno-użytkowego budynku, z ewentualnym wydzieleniem maksimum dwóch samodzielnych lokali mieszkalnych, odpowiednio wprowadzone nazewnictwo poszczególnych pomieszczeń, stanowić będzie podstawę do zakwalifikowania opisanego obiektu do kategorii domu mieszkalnego jednorodzinnego.

 
(M.B. K.R.K)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 23 stycznia 2017

Treść zapytania

Czy przepis § 152 ust. 3 Warunków technicznych mówiący o wysokości czerpni nad poziomem ternu dotyczy wyłącznie wentylacji mechanicznej, czy także wentylacji grawitacyjnej?

Podstawa prawna

Dz.U.2015.1422 j.t. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

PN-83/B-03430 ze zmianą PN-83/B-03430/Az3

Opinia

W budynkach wyposażonych w wentylację grawitacyjną lub w mechaniczną wentylację wyciągową konieczne jest zapewnienie odpowiedniego napływu powietrza do wnętrza pomieszczeń. Brak zorganizowanego napływu powietrza może powodować negatywne konsekwencje, takie jak wykraplanie pary wodnej czy grzyby pleśniowe.

Przywołany przepis § 152 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie odnosi się wyłącznie do usytuowania czerpni rozpatrywanej w ramach systemu wentylacji mechanicznej lub klimatyzacji. Podstawą takiego twierdzenia jest fakt, że w § 155 ust. 3 ww. rozporządzenia ustawodawca uszczegółowił dopływ powietrza dla innego rodzaju wentylacji podając:

„…w przypadku zastosowania w pomieszczeniach innego rodzaju wentylacji niż wentylacja mechaniczna nawiewna lub nawiewno-wywiewna, dopływ powietrza zewnętrznego, w ilości niezbędnej dla potrzeb wentylacyjnych, należy zapewnić przez urządzenia nawiewne umieszczane w oknach, drzwiach balkonowych lub w innych częściach przegród zewnętrznych.

Równocześnie w dalszej części przepis ten odsyła nas do stosowania rozwiązań nawiewu zgodnie z wymaganiami określonymi w Polskiej Normie dotyczącej wentylacji w budynkach mieszkalnych, zamieszkania zbiorowego i użyteczności publicznej (§ 155.4)

Polska Norma dotycząca wentylacji PN-83/B-03430 ze zmianą PN-83/B-03430/Az3 określa sposób dopływu powietrza zarówno przy zastosowaniu wentylacji grawitacyjnej, jak i mechanicznej. Wybór odpowiedniego rodzaju wentylacji dostosowanej do warunków w danym pomieszczeniu powinna zostać zaprojektowana w takim stanie, aby jego czystość, temperatura, wilgotność i ruch pozostawały w określonych granicach, co podlega ocenie na etapie uzgodnienia dokumentacji projektowej w zakresie wymagań higienicznych i zdrowotnych.

 

(KRK)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 14 grudnia 2016

Treść zapytania

Czy jest możliwość zabudowy w odległości 3m od granicy z działką budowlaną ściany z oknem w kierunku granicy?

Jeśli nie, to jak wytłumaczyć powszechna zgodę w Starostwach na pustaki szklane „luksfery” w ścianie w odległości 3m od granicy? Czym różni się „luksfer” od okna przeciwpożarowego, zakładając że oba rozwiązania mają wymaganą klasę odporności ogniowej EI30? […] Paragraf 12 mówi o „otworach okiennych” a nie o oknach, a w otworze okiennym może być okno ale też mogą być luksfery. Wiec i luksfery powinny być zakazane a tak nie jest.

Zespół Rzeczoznawców przy Radzie MPOIA prezentuje swoją opinię:

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (wraz z późniejszymi aktualizacjami).

Dział II. Zabudowa i zagospodarowanie działki budowlanej, Rozdział 1. Usytuowanie budynku

§ 12.
1. Jeżeli z przepisów par. 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować od granicy tej działki w odległości nie mniejszej niż:

1) 4 m w przypadku budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy,

2) 3 m w przypadku budynku zwróconego ścianą bez okien i drzwi w stronę tej granicy.

Dział VI. Bezpieczeństwo pożarowe, Rozdział 3. Strefy pożarowe i oddzielenia przeciwpożarowe

§ 232.
6. W ścianie oddzielenia przeciwpożarowego dopuszcza się wypełnienie otworów materiałem przepuszczającym światło, takim jak luksfery, cegła szklana lub inne przeszklenie, jeżeli powierzchnia wypełnionych otworów nie przekracza 10% tej ściany […]

Opinia

Pierwsza z cytowanych regulacji dotyczy sytuowania budynku na działce, zmieniony przepis reguluje odległości budynku usytuowanego na działce budowlanej od granicy tej działki (nie jak poprzednio od granicy z działką budowlaną), druga regulacja dotyczy problematyki bezpieczeństwa pożarowego, reguluje warunki jakim odpowiadać ma ściana oddzielenia pożarowego.

Paragraf 232 regulujący kwestie ściany oddzielenia pożarowego nie został wymieniony w tekście paragrafu 12 regulującego odległości od granicy, tak jak paragrafy 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271273, których zapisy mogą wprowadzić inne wymagania.

Wnioskując: w projektowanym budynku odległość ściany z oknami lub drzwiami od granicy działki budowlanej na której zlokalizowany jest ten budynek nie może być mniejsza niż cztery metry, chyba że Minister Infrastruktury udzieli zgodę na odstępstwo.

Jeśli z uwagi na uwarunkowania na sąsiedniej działce budowlanej ściana wznoszona w odległości trzech metrów od granicy musi być ścianą oddzielenia pożarowego, nie może ona posiadać ani otworów drzwiowych ani okiennych. Może natomiast posiadać, w ograniczonej paragrafem 232 ilości, otwory wypełnione przeziernymi elementami murowanymi niebędącymi oknami, typu luksfer, szkło profilowe, cegła szklana.

 
(MB,MB)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 17 listopada 2016
Aktualizacja: 31 grudnia 2018 r
.

Treść zapytania

Czy salom konferencyjnym, w którym łączny czas przebywania tych samych osób jest krótszy niż 2 godziny, należy zapewnić naturalne oświetlenie zgodnie z przepisem §13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie?

Podstawa prawna

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

zgodnie z § 58 ust 1. pkt 1 dopuszcza oświetlenie pomieszczenia przeznaczonego na pobyt ludzi wyłącznie światłem sztucznym, jeżeli:

1) oświetlenie dzienne nie jest konieczne lub nie jest wskazane ze względów technologicznych;

2) jest uzasadnione celowością funkcjonalną zlokalizowania tego pomieszczenia w obiekcie podziemnym lub w części budynku pozbawionej oświetlenia dziennego.

Opinia

Zgodnie z cytowanym wyżej przepisem, dopuszcza się brak oświetlenia dziennego w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi w przypadkach, jeżeli:

1. Oświetlenie nie jest konieczne lub nie jest wskazane ze względów technologicznych,

2. Jest uzasadnione celowością funkcjonalną

Wobec powyższego, jeżeli Ustawodawca przewidział taką możliwość dla pomieszczeń pozbawionych dostępu do światła, tym bardziej należy uznać, że w warunkach nienormatywnego naturalnego oświetlenia możliwe jest przeznaczenie takich pomieszczeń na pobyt ludzi

 

(KRK, AW)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 17 października 2016
aktualizacja: 31.12.2018 r.

Dotyczy

Zasady projektowania garaży celem uznania ich za oddzielne budynki.

Interpretacja

Odpowiedź Zastępcy Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej, nadbrygadiera Janusza Skulicha (27 sierpnia 2010 r.):

27 sierpnia 2010 r. Zastępca Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej, nadbrygadier Janusz Skulich, odpowiedział na pytanie zadane zapewne przez projektanta, treść poniżej:

W odpowiedzi na pismo z dnia 15 lipca 2010r w sprawie wyjaśnień do stosowania wymagań §277, ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U.75, poz.690 z późn. zmianami) wyjaśniam co następuje:

Zmiana w podejściu do oddymiania garaży spotkała się z dużym niezrozumieniem w środowisku. Pojawiły się wątpliwości, czy dwa odrębne garaże w jednym budynku, posiadające niezależne wjazdy, należy wyposażać w oddymianie, jeżeli żaden z nich nie przekracza powierzchni 1500 m².

Główną przesłanką wprowadzenia zmiany przedmiotowego przepisu było usunięcie zagrożenia, jakie wynikało z faktu dzielenia garaży o dużych powierzchniach na wiele stref pożarowych powiązanych funkcjonalnie (np. jeden wspólny wjazd oraz dojazd do kolejnych stref przez oddzielenia przeciwpożarowe zamykane bramami o określonej klasie odporności ogniowej), co w przypadku pożaru mogło powodować znaczne utrudnienia w ewakuacji osób i mienia oraz w prowadzeniu działań ratowniczych. Jak należy domniemywać wprowadzając wspomniany przepis w obecnym brzmieniu zakładano, mając na względzie występujące dotychczas realia, że co do zasady w jednym budynku zlokalizowany jest jeden garaż.

W związku z powyższym, rozważając kwestię możliwości traktowania różnych części garażowych w jednym budynku, jako odrębnych garaży, należy mieć na względzie wspomniane uwarunkowania, z których wynika, że „sztuczne” mnożenie liczby garaży w jednym budynku, w celu uniknięcia obowiązku ich wyposażenia w samoczynne urządzenia oddymiające, jest niedopuszczalne. Niemniej w ocenie tutejszej Komendy, możliwe jest traktowanie, bez uszczerbku dla poziomu bezpieczeństwa pożarowego, jako odrębnych garaży następujących przestrzeni:

1) dwóch przestrzeni garażowych zlokalizowanych na tym samym poziomie, oddzielonych od siebie elementami oddzielenia przeciwpożarowego, posiadających oddzielne, niezależne i niekolizyjne wjazdy, które ze względu na usytuowanie zapewnią spełnienie wymagań przepisów techniczno-budowlanych w zakresie bezpieczeństwa pożarowego (np. wymagań dotyczących odległości otworów w ścianach zewnętrznych różnych stref pożarowych), niepowiązanych funkcjonalnie (brak połączenia samochodowego i pieszego) oraz instalacyjnie (bez żadnych otworów i przejść instalacyjnych przez elementy oddzielenia przeciwpożarowego);

2) dwóch przestrzeni garażowych zlokalizowanych na kolejnych kondygnacjach (jedna nad drugą) spełniających wymagania analogiczne jak w punkcie 1; oznacza to, iż niedopuszczalne jest traktowanie, jako odrębnych garaży np. kondygnacji połączonych wspólną, nawet wydzieloną „pożarowo", klatką schodową, czy szybem windowym;

Jednocześnie nadmieniam, że Komendant Główny PSP wystąpi do Ministra Infrastruktury, który jest właściwy do interpretacji przepisów cytowanego na wstępie rozporządzenia o zajęcie stanowiska w przedmiotowej sprawie.

Od roku 2010 odpowiedź tą należy traktować jako stanowisko KG PSP. Wiedzę taką posiadają również rzeczoznawcy do spraw ppoż. i to właśnie oni w pierwszej kolejności nie wyrażają zgody na uzgodnienie inaczej rozwiązanego projektu.

Nie wiadomo, czy zgodnie z zapowiedzią KG PSP wystąpił do Ministra Infrastruktury ale zgodnie z nowelizacją ustawy o ochronie przeciwpożarowej Dz.U.2016.191 z dnia 2016.02.17 — akt obowiązujący od: 9 marca 2016 r. i wprowadzonymi tam nowymi zapisami w Art.6, który mówi o obowiązku spełnienia wymagań ochrony przeciwpożarowej ze szczególnym uwzględnieniem Art.6e.

Art 6e. [Unieważnienia uzgodnienia projektu budowlanego]
1. Komendant wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej właściwy dla miejsca lokalizacji obiektu do dnia uzyskania pozwolenia na jego użytkowanie unieważnia uzgodnienie projektu budowlanego obiektu budowlanego, który zawiera rozwiązania niezgodne z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej mające istotny wpływ na stan bezpieczeństwa pożarowego obiektu budowlanego.

2. Uzgodnienie projektu budowlanego obiektu budowlanego unieważnia się w drodze postanowienia, na które przysługuje zażalenie.

3. Komendant wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej informuje niezwłocznie właściwy organ administracji architektonicznobudowlanej oraz organ nadzoru budowlanego o unieważnieniu uzgodnienia.

4. W przypadku unieważnienia uzgodnienia komendant wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej właściwy dla miejsca lokalizacji obiektu budowlanego może na wniosek inwestora:

1) w przypadkach szczególnie uzasadnionych dopuścić możliwość spełnienia wymagań ochrony przeciwpożarowej w sposób inny niż określony w przepisach dotyczących ochrony przeciwpożarowej, jeśli we wniosku wykazano spełnienie warunków, o których mowa w art. 6a ust. 1; przepis art. 6a ust. 2 stosuje się odpowiednio;

2) w drodze postanowienia uzgodnić poprawiony lub opracowany na nowo projekt budowlany obiektu budowlanego.

5. Inwestor do wniosku o uzgodnienie projektu budowlanego obiektu budowlanego dołącza co najmniej 5 egzemplarzy tego projektu.

daje obecnie bardzo szerokie kompetencje Państwowej Straży Pożarnej przy odbiorach budynków.

Wnioski

W świetle powyższych opinii oraz znowelizowanych zapisów ustawy o ochronie pożarowej Małopolska Okręgowa Izba Architektów zaleca swoim członkom stosowanie się do punków 1 i 2 interpretacji KG PSP celem uniknięcia możliwości unieważnienia projektu budowlanego przed uzyskaniem pozwolenia na użytkowanie.

Kondygnacje garaży lub garaże przyległe do siebie, aby można było uznać za niezależne, muszą spełniać równocześnie cztery podstawowe wymagania: nie mogą łączyć się ze sobą poprzez klatkę schodową lub dźwig, nie mogą łączyć się poprzez przeprowadzanie jakichkolwiek instalacji, nawet przy zastosowaniu na nich zabezpieczeń ppoż. zgodnie z przepisami, muszą mieć oddzielne wjazdy, ściany, leżących równolegle do siebie garaży muszą być zdylatowane — co stanowi o ich oddzielności (wymagane dwa oddzielne budynki), budynki takie muszą mieć podwojone zaplecze techniczne tzn. dwie wymiennikownie, dwa przyłącza wody, dwa ZTG itd. Jest to możliwe do zaprojektowania na odpowiednio wczesnym etapie. Wówczas, takie garaże można uznać za niezależne i przy powierzchni całkowitej (wliczając do obliczeń powierzchni grubość ścian zewnętrznych garażu) poniżej 1500 m² nie jest konieczne oddymianie. Celem uzyskania pewności co do prawidłowych założeń najskuteczniejszym sposobem jest uzgodnienia koncepcji u Komendanta Miejskiego PSP.

 

(I.P.)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

17 października 2016
aktualizacja: 31.12.2018 r.

opinia

OPINIA nr ZR 37: Nadbudowa budynku zlokalizowanego w zbliżeniu poniżej 3 m od granicy

odnośnik do zapisu ustawy:

Treść zapytania (skrócona)

Czy w przypadku istniejącego obiektu usytuowanego od granicy około 50 cm z sąsiednią działką budowlaną jest możliwa jego nadbudowa tj. podniesienie ścianki kolankowej o około 1 m i wykonanie nowej więźby dachowej (długość i szerokość nie ulega zmianie od granicy z sąsiadem)?

Podstawa prawna

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie — par. 12, ust. 4, pkt. 2 stanowi:

W zabudowie jednorodzinnej, uwzględniając przepisy odrębne oraz zawartej w par. 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273, dopuszcza się:

2) nadbudowę budynku istniejącego, usytuowanego w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 od granicy tej działki budowlanej, o nie więcej niż jedną kondygnację, przy czym w nadbudowanej ścianie, zlokalizowanej w odległości mniejszej niż 4 m od granicy, nie może być okien i drzwi;

Opinia

Zgodnie z cytowanym paragrafem warunków technicznych, nadbudowa istniejącej ściany do wysokości jednej kondygnacji w zbliżeniu poniżej 3 m od granicy działki jest możliwa. Warunkiem jest spełnienie wymagań wynikających z par. 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273 oraz wyznaczenie obszaru oddziaływania inwestycji obejmującego sąsiednią działkę budowlaną.


(WD)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 17 października 2016
aktualizacja: 31.12.2018 r.

Treść zapytania

Czy w przypadku budynku średniowysokiego ZLIII zaopatrzonego w dwie klatki schodowe obudowane i zamykane drzwiami oraz wyposażone w urządzenia zapobiegające zadymieniu, wymagane jest, aby trzecia klatka schodowa, która nie jest klatką służącą ewakuacji, spełniała powyższe warunki dotyczące obudowy i oddymiania?

Podstawa prawna

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

§ 245 stanowi:

W budynkach:

2) średniowysokim (SW ) zawierającym strefę pożarową ZLI, ZLII, ZLIII lub ZLV, należy stosować klatki schodowe obudowane i zamykane drzwiami oraz wyposażone w urządzenia zapobiegające zadymieniu lub służące do usuwania dymu.

Opinia

Cytowany paragraf decyduje o wyposażeniu i obudowie klatek schodowych bez rozróżnienia, czy klatka schodowa pełni funkcje ewakuacyjne, czy też nie. W związku z powyższym wszystkie klatki schodowe w takich budynkach winny spełniać podane wymagania. Niespełnienie tych wymagań dotyczy jedynie schodów wewnętrznych, np. łączących dwa poziomy jednego lokalu, pod warunkiem spełnienia innych wymagań podanych w rozporządzeniu.

(Możemy mieć jednak do czynienia z sytuacją projektową, tzw. otwartej klatki schodowej np. we foyer Teatru, reprezentacyjnym hallu biurowca, gdzie także dwie kondygnacje będą połączone w w/w sposób.)

 

(WD)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

17 października 2016
aktualizacja: 31.12.2018 r.

Treść zapytania

Czy zgłoszenie wolnostojących parterowych budynków gospodarczych w tym garaży, altan… (art 29. ust. 1 pkt 2) wymaga dostosowania tych budynków do Miejscowego Planu Zagospodarowania w zakresie nachylenia dachu, rodzaju pokrycia dachu, wykończenia elewacji itd.

Jeżeli tak to nie ma możliwości ustawienia legalnie garażu typu „blaszak”, bo trudno jest na blaszaku robić np. dach dwuspadowy o nachyleniu 37–45 pokryty dachówką itd.

Podstawa prawna

Ustawa Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. z późniejszymi zmianami

Art. 30.

6. Właściwy organ wnosi sprzeciw jeżeli:

[…]

2) budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy lub inne przepisy;

[…]

Opinia

Z cytowanych regulacji wynika:

Obiekty wznoszone na podstawie zgłoszenia, w przypadku kiedy na danym obszarze uchwalony został miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, muszą być zgodne z tym planem.

Dotyczy to zarówno przeznaczenia działki w planie, jak również parametrów, jakie powinny posiadać budynki — kąta nachylenia dachu, jego pokrycia, wykończenia elewacji itp.

 

(MB, AW)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 04.lipca 2016
aktualizacja: 31.12.2018 r.

Treść zapytania (skrócona)

Czy w przypadku budynku gdzie najwyżej położoną część stanowi klatka schodowa z wyjściem na stropodach oraz szyb windowy z przedsionkiem i, jako że klatka schodowa oraz komunikacja w postaci windy i jej przedsionka nie są pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi, czy wysokość budynku mierzona jest w tym wypadku do najwyżej położonego punktu stropodachu, na który prowadzi opisana klatka schodowa oraz winda?

Podstawa prawna

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

§ 5.
1. Nie uważa się za przeznaczone na pobyt ludzi pomieszczeń, w których:

1) łączny czas przebywania tych samych osób jest krótszy niż 2 godziny w ciągu doby, a wykonywane czynności mają charakter dorywczy bądź też praca polega na krótkotrwałym przebywaniu związanym
z dozorem oraz konserwacją maszyn i urządzeń lub utrzymaniem czystości i porządku;

[…]

§ 6.
Wysokość budynku, służącą do przyporządkowania temu budynkowi odpowiednich wymagań rozporządzenia, mierzy się od poziomu terenu przy najniżej położonym wejściu do budynku lub jego części, znajdującym się na pierwszej kondygnacji nadziemnej budynku, do górnej powierzchni najwyżej położonego stropu, łącznie z grubością izolacji cieplnej i warstwy ją osłaniającej, bez uwzględniania wyniesionych ponad tę płaszczyznę maszynowni dźwigów i innych pomieszczeń technicznych, bądź do najwyżej położonego punktu stropodachu lub konstrukcji przekrycia budynku znajdującego się bezpośrednio nad pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi.

§ 8.
W celu określenia wymagań technicznych i użytkowych wprowadza się następujący podział budynków na grupy wysokości:

1) niskie (N) — do 12 m włącznie nad poziomem terenu lub mieszkalne o wysokości do 4 kondygnacji nadziemnych włącznie;

2) średniowysokie (SW) — ponad 12 m do 25 m włącznie nad poziomem terenu lub mieszkalne o wysokości ponad 4 do 9 kondygnacji nadziemnych włącznie;

3) wysokie (W) — ponad 25 m do 55 m włącznie nad poziomem terenu lub mieszkalne o wysokości ponad 9 do 18 kondygnacji nadziemnych włącznie;

4) wysokościowe (WW) — powyżej 55 m nad poziomem terenu.

Opinia

Z cytowanych regulacji wynika:

1. Wysokość budynku mierzy się do najwyżej położonego punktu stropodachu nad pomieszczeniami przeznaczonymi na stały pobyt ludzi.

2. Za kondygnację nie uznaje się nadbudówek nad dachem, takich jak maszynownia dźwigu, centrala wentylacyjna, klimatyzacyjna lub kotłownia.

3. Klatka schodowa doprowadzająca do maszynowni dźwigu, kotłowni i in. pomieszczeń technicznych nieprzeznaczonych na pobyt ludzi, stanowiąca z tymi pomieszczeniami wspólną nadbudówkę, nie wpływa na wysokość budynku.

Również klatka schodowa, stanowiąca komunikację pomiędzy kondygnacjami użytkowymi, doprowadzająca także w swym końcowym biegu do pomieszczeń technicznych (§ 6.) wyniesionych ponad płaszczyznę najwyższego stropodachu przekrywającego pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi nie wpływa na wysokość budynku.

 

(AW)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 04.lipca 2016
aktualizacja: 31.12.2018 r.

Treść zapytania (skrócona)

Czy można ogrzewać małe domki jednorodzinne, rekreacji indywidualnej itp. wyłącznie kominkami?

Podstawa prawna

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie reguluje:

§ 132
1. Budynek, który ze względu na swoje przeznaczenie wymaga ogrzewania, powinien być wyposażony w instalację ogrzewczą lub inne urządzenie ogrzewcze, niebędące piecami, trzonami kuchennymi lub kominkami.

2. Dopuszcza się stosowanie pieców i trzonów kuchennych na paliwo stałe w budynkach o wysokości do 3 kondygnacji nadziemnych włącznie, o ile nie jest to sprzeczne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [...] Par.132.3. Kominki, opalane drewnem z otwartym paleniskiem lub zamkniętym wkładem kominkowych mogą być instalowane wyłącznie w budynkach jednorodzinnych, mieszkalnych w zabudowie zagrodowej i rekreacji indywidualnej [...] Par.133.1. Instalację ogrzewczą wodną stanowi układ połączonych przewodów wraz z armaturą, pompami obiegowymi, grzejnikami i innymi urządzeniami, znajdującymi się za zawodami oddzielającymi od źródła ciepła, takich jak kotłownia, węzeł ciepłowniczych indywidualny lub grupowy, kolektory słoneczne lub pompa ciepła.

§ 133
2. Instalację ogrzewczą powietrzną stanowi układ połączonych kanałów i przewodów powietrznych wraz z nawiewnikami i wywiewnikami oraz elementami regulacji strumienia powietrza, znajdujący się pomiędzy źródłem ciepła podgrzewającym powietrze a ogrzewanymi pomieszczeniami […]

Opinia

Z cytowanych regulacji wynika:

1) Nie jest wymagane stosowanie żadnego ogrzewania w budynkach rekreacji indywidualnej, jeśli nie są one przeznaczone do całorocznego użytkowania.

2) W budynkach jednorodzinnych, mieszkalnych w zabudowie zagrodowej i rekreacji indywidualnej jako źródło ciepła dopuszczalne jest stosowanie kominków opalanych drewnem, zarówno z otwartym paleniskiem, jak i zamkniętym wkładem kominkowych (§ 132.3.)

3) Zgodnie z § 133.1 i § 133.2 kominki wraz z układem połączonych przewodów, kanałów i innymi elementami tego układu stanowią instalację ogrzewczą w budynku

 

(WD, AW)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 04.lipca 2016
aktualizacja: 31.12.2018 r.

Dotyczy

Kto powinien przygotować ekspertyzę w temacie związanym z przebudową i rozbudową istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego […], kto ją powinien uzgodnić (komendant WPSP czy inspektor PWIS?).

Podstawa prawna

Prawo Budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. z późniejszymi zmianami

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Rozporządzenie z dnia 12 kwietnia 2002, Dz. Ustaw nr 75, poz. 690 z późniejszymi zmianami, tekst ujednolicony, uwzględniający zmiany wprowadzone Dz. Ustaw z 8 grudnia 2017 roku, poz.2285) — §2 ust. 1.

Opinia

Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie § 2 ust. 1 przepisy rozporządzenia stosuje się przy projektowaniu, budowie i przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynków oraz budowli nadziemnych i podziemnych spełniających funkcje użytkowe budynków, a także do związanych z nimi urządzeń budowlanych, z zastrzeżeniem § 207 ust. 2.

Dalsza część przepisu odnosi się odpowiednio do szczególnego przypadku, kiedy mamy do czynienia z nadbudową, rozbudową, przebudową i zmianą sposobu użytkowania, wówczas wymagania, o których mowa w § 1, mogą być spełnione w sposób inny niż określony w rozporządzeniu, stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej lub Państwowym Wojewódzkim Inspektorem Sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy.

Problematyka zawarta w pytaniu (wysokość pomieszczeń mieszkalnych, wysokość piwnicy) wskazuje na Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego jako właściwego dla uzgodnienia ekspertyzy przygotowanej przez rzeczoznawcę budowlanego.

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny po przeprowadzeniu każdorazowo analizy akt sprawy, indywidualnie rozstrzyga czy przedstawione wskazania ekspertyzy pozwolą na zapewnienie właściwych warunków, a następnie podejmuje decyzję o dokonaniu uzgodnienia ww. wskazań.

Ekspertyza powinna zawierać:

  1. Podstawę prawną
  2. Dokument, z którego wynika, że przedsięwzięcie mieści się w definicji; nadbudowy, rozbudowy, przebudowy lub zmiany sposobu użytkowania (Decyzja o Warunkach zabudowy, zgodność z Planem)
  3. Charakterystykę obiektu istniejącego i projektowanego
  4. Projekt zagospodarowania działki lub terenu (uwzględniający sąsiedztwo nieruchomości);
  5. Wykaz przepisów (paragrafów), które nie zostały spełnione
  6. Szczegółowe uzasadnienie konieczności wprowadzenia odstępstwa
  7. Propozycje rozwiązań zamiennych rekompensujących niespełnienie przepisów
  8. Uprawnienia i wpis do Izby Samorządu Zawodowego autora opracowania (rzeczoznawcy)
  9. Konieczna jest niezależna opinia konstrukcyjna, o możliwości realizacji w/w przedsięwzięcia

 
(K. R-K., M. B., A. W.)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 27 czerwca 2016
aktualizacja: 31.12.2018 r.

opinia

OPINIA nr ZR 30: Obowiązująca norma i rozporządzenie ws. szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego

odnośnik do zapisu ustawy:

Treść zapytania

Czy nadal obowiązuje norma: PN-ISO 9836:1997 oraz rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego?

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 12 września 2002 r. o normalizacji (Dz.U. z 2002 r. Nr 169, poz. 1386)

Rozdział 3
Polskie Normy i inne dokumenty normalizacyjne

Art. 5.
1. Polska Norma jest normą krajową, przyjętą w drodze konsensu i zatwierdzoną przez krajową jednostkę normalizacyjną, powszechnie dostępną, oznaczoną na zasadzie wyłączności symbolem PN.

2. Polska Norma może być wprowadzeniem normy europejskiej lub międzynarodowej. Wprowadzenie to może nastąpić w języku oryginału.

3. Stosowanie Polskich Norm jest dobrowolne.

4. Polskie Normy mogą być powoływane w przepisach prawnych po ich opublikowaniu w języku polskim.

5. Polskie Normy korzystają z ochrony jak utwory literackie, a autorskie prawa majątkowe do nich przysługują krajowej jednostce normalizacyjnej.

6. Przepis ust. 5 stosuje się odpowiednio do norm europejskich i międzynarodowych, z zachowaniem porozumień międzynarodowych.

7. Ochrony Polskich Norm, o której mowa w ust. 5, nie narusza ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2001 r. Nr 112, poz. 1198 oraz z 2002 r. Nr 153, poz. 1271).

Opinia

1. Dobrowolność stosowania Polskich Norm wynika z art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o normalizacji. Zgodnie z obowiązującym prawem zasada wyrażona w art. 5 ust. 3 ustawy o normalizacji może zostać wyjątkowo uchylona poprzez określenie obowiązku stosowania konkretnych norm w przepisie rangi ustawowej. Ustawa Prawo budowlane nie wskazuje w żadnym miejscu na bezwzględny obowiązek stosowania Polskich Norm, co pozwala na przyjęcie, że odesłania do konkretnych norm zawarte w rozporządzeniach do tej ustawy nie mają charakteru obligatoryjnego.

2. Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, Dz.U.2012.462. z późniejszymi zmianami, w załączniku zawiera wykaz Polskich Norm powołanych w Rozporządzeniu. Załącznik odsyła do normy PN-ISO 9836:1997. Norma ta w grudniu 2015 r. została zastąpiona Polską Normą PN-ISO 9836:2015-12.

Brak ustawowego obowiązku stosowania Polskich Norm nie oznacza, że nie mają one praktycznego znaczenia jako aktualny stan wiedzy technicznej w danym zakresie, a zatem celowe jest  choć pozostaje do decyzji projektanta  stosowanie Norm w wydaniu najaktualniejszym. Takie działanie jako Zespół Rzeczoznawców przy MPOIA rekomendujemy.

 
(IP, MB, AW)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 22 czerwca 2016
aktualizacja: 31.12.2018 r.

Dotyczy

Do jakiej kategorii obiektów należy zakwalifikować budynki rekreacji indywidualnej, a w związku z tym, jakie należy przyjąć wymogi do określenia parametrów dla schodów wewnętrznych?

Zespół Rzeczoznawców przy Radzie MPOIA przedstawia swoje stanowisko:

Podstawa prawna

Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. 75, poz. 690 z późn. zm.)
reguluje:

§ 3.
Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o:

7) budynku rekreacji indywidualnej należy przez to rozumieć budynek przeznaczony do okresowego wypoczynku

§ 68.
1. Graniczne wymiary schodów stałych w budynkach o różnym przeznaczeniu określa tabela:

Graniczne wymiary schodów stałych w budynkach o różnym przeznaczeniu

§ 69.
1. Liczba stopni w jednym biegu schodów stałych powinna wynosić nie więcej niż:

1) 14 stopni w budynkach opieki zdrowotnej

2) 17 stopni  w innych budynkach

2. Wymaganie, o których mowa w ust.1 pkt 2, nie dotyczy budynków w zabudowie jednorodzinnej i w zabudowie zagrodowej oraz budynków rekreacji indywidualnej, mieszkań dwupoziomowych oraz dojść do urządzeń technicznych.

Opinia

W paragrafie 68.1. dotyczącym wymagań dla schodów stałych nie zostały bezpośrednio wymienione budynki rekreacji indywidualnej, tym niemniej po analizie definicji takich budynków należy przyjąć, że wymagania dla ustalania granicznych wymiarów schodów stałych należy stosować jak dla budynków mieszkalnych jednorodzinnych i w zabudowie jednorodzinnej oraz mieszkaniach dwupoziomowych.

Interpretację taką potwierdza zapis z paragrafu 69, w którym dla ustalania ilości stopni w jednym biegu schodów stałych wymaganie dla budynków rekreacji indywidualnej określono łącznie z budynkami w zabudowie jednorodzinnej i w zabudowie zagrodowej oraz mieszkaniami dwupoziomowymi.

Par. 69 stwarza możliwość zaprojektowania, w jednym biegu innej niż 17 liczby stopni (może być więcej)

Brakuje jednak jednoznacznego zwolnienia Budynków Rekreacji Indywidualnej z szerokości biegu, mniejszej niż 80 cm, W małych domach rekreacyjnych (typu szałasów) nie ma prawie żadnej możliwości zaprojektowania i usytuowania w obiekcie biegu schodowego o szerokości min. 80 cm czyli stałych schodów.

Korzysta się ze schodów drabiniastych, schodów gotowych zabiegowych, opartych o okrąg, schodów stałych ale o szerokości biegu mniejszej: 6070 cm.

Cały przemysł produkcji gotowych schodów powinien się przestawić na biegi schodów szersze, min. 80 cm lub musi nastąpić wyłączenie tej szerokość z zabudowy rekreacyjnej.

 
(WD, AW)


Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.

Kraków, 15 maja 2016
aktualizacja: 31.12.2018 r.

Dotyczy

Sposób wydzielania miejsc postojowych? (prawidłowe usytuowanie miejsc postojowych)

Podstawa prawna

Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. 75, poz. 690 z późn. zm.) reguluje:

§ 19.
1. Odległość wydzielonych miejsc postojowych, w tym również zadaszonych, lub otwartego garażu wielopoziomowego dla samochodów osobowych od okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi w budynku mieszkalnym, budynku zamieszkania zbiorowego, z wyjątkiem hotelu, budynku opieki zdrowotnej, oświaty i wychowania, a także od placu zabaw i boiska dla dzieci i młodzieży, nie może być mniejsza niż:

a) 7 m — w przypadku do 10 stanowisk włącznie,

b) 10 m — w przypadku 11 do 60 stanowisk włącznie,

c) 20 m — w przypadku większej liczby stanowisk, z uwzględnieniem § 276 ust. 1.

2. Odległość wydzielonych miejsc postojowych lub otwartego garażu wielopoziomowego dla samochodów osobowych od granicy działki budowlanej nie może być mniejsza niż:

a) 3 m — w przypadku do 10 stanowisk włącznie,

b) 6 m — w przypadku 11 do 60 stanowisk włącznie,

c) 16 m — w przypadku większej liczby stanowisk.

3. Odległości, o których mowa w ust. 1 i 2, stosuje się do sytuowania wjazdów do zamkniętego garażu w stosunku do okien budynku opieki zdrowotnej, oświaty i wychowania, a także placów zabaw i boisk dla dzieci i młodzieży.

4. Zachowanie odległości, o których mowa w ust. 1 i 2, nie jest wymagane przy sytuowaniu miejsc postojowych między liniami rozgraniczającymi ulicę.

Opinia

Przepis nie precyzuje sposobu wydzielenia miejsc postojowych. Przepis określa odległości, w których poszczególne grupy miejsc postojowych mogą być sytuowane.

I tak dla grup:

— do 10 stanowisk określono odległość 7 m

— 11–60 stanowisk określono odległość 10 m

— powyżej 60 stanowisk określono odległość 20 m

Odległości te są wystarc