Południe Gdańska przez lata rozwijało się szybciej niż infrastruktura. Teraz miasto chce uporządkować chaos: linia kolejowa i masterplan dla 164 hektarów wokół przystanków mają scalić tę część Gdańska i zapewnić mieszkańcom lokalne centra, zieleń i usługi. Kolej nie tylko połączy, ale też wykreuje zupełnie nowe miejsca do życia.
Południe Gdańska rozwija się w błyskawicznym tempie. Tańsze grunty, a więc i bardziej przystępne ceny mieszkań sprawiły, że dla wielu osób to jedyna realna szansa na zakup własnego lokum i wyprowadzkę na swoje. Jest jednak druga strona medalu: ta część miasta przez lata rosła szybciej niż infrastruktura. Brakuje wyraźnego centrum lokalnego, mieszkańcy narzekają na korki, niedostatek usług, ograniczony dostęp do transportu publicznego oraz niską jakość przestrzeni publicznych.
Południe Gdańska do naprawy
Pomóc w „naprawie” tej części miasta ma budowa linii kolejowej PKM Południe z centrum Gdańska do Kowal. Wokół sześciu nowych przystanków: Gdańsk Oruńskie Przedmieście, Gdańsk Chełm, Gdańsk Orunia Górna, Gdańsk Maćkowy, Gdańsk Łostowice, Gdańsk Kowale powstaną lokalne centra z nową zabudową, handlem, funkcjami edukacyjnymi i kulturalnymi oraz atrakcyjnymi przestrzeniami publicznymi. W tych miejscach można spodziewać się intensywnej, wielofunkcyjnej zabudowy.
Choć od wyboru projektantów, którzy opracują masterplan porządkujący chaotycznie rozwijającą się dzielnicę minęło niespełna pół roku, eksperci pokazali już wstępną koncepcję. Projekt, który powierzono architektom z niderlandzkiej pracowni KCAP z Rotterdamu oraz gdańskiej A2P2 architecture & planning obejmuje aż 164 ha terenów wzdłuż planowanej linii PKM Południe.
Gdańsk Nowe Południe, makieta projektu
mat. prasowe/InvestGDA
nowe centra życia wokół sześciu przystanków
Urzędnicy podkreślają, że zaprezentowana koncepcja — która powstała na bazie wyników konsultacji przeprowadzonych w marcu tego roku — nie jest gotowym projektem ani docelowym planem zagospodarowania. To opracowanie w skali 1:2500 pokazujące, gdzie mogą pojawić się tereny zielone, przestrzenie publiczne i — przede wszystkim — nowe budynki.
Przystanek Gdańsk Oruńskie Przedmieście, wstępna koncepcja urbanistyczna
mat. prasowe/InvestGDA
Koncepcja obrazuje między innymi proponowaną strukturę przestrzenną, główne przestrzenie publiczne, układ terenów zielonych, lokalizację przyszłych centrów usługowych oraz kierunki rozwoju zabudowy mieszkaniowej i usługowej. Rozrzucone dziś fragmenty południowych dzielnic Gdańska zostaną „zszyte”.
Gdańsk Południe nie tylko dla kierowców
Co więcej, projektanci chcą odejść od modelu, w którym wszystko podporządkowane jest samochodom. Proponują układ przyjazny pieszym, rowerzystom i komunikacji miejskiej oraz spójny system zieleni — od dolin potoków, przez zbiorniki retencyjne, po parki linearne i nowe połączenia piesze i rowerowe.
Z perspektywy całego kraju jest to projekt unikalny, kiedy w sercu miasta, w bardzo intensywnie zurbanizowanej części powstaje kolej. Ale nie chcemy, żeby kolej tylko przecięła tę przestrzeń na pół. Chcemy wsłuchiwać się w głosy mieszkańców i te tereny zagospodarować tak, aby służyły nie tylko celom transportowym, ale właśnie budowaniu wygodnego miejsca, z dobrą jakością życia, z dużą ilością usług publicznych i niepublicznych w obszarze Południowego Gdańska
— powiedziała Aleksandra Dulkiewicz, prezydentka Gdańska.
Michał Jamroż, kierownik projektu Gdańsk Nowe Południe przekonuje, że mieszkańcy oczekują nie tylko sprawnego transportu, ale też dobrze zaprojektowanych miejsc codziennego życia: zieleni, usług, przestrzeni publicznych i lokalnych centrów aktywności.
Wstępna koncepcja urbanistyczna. Chełm
mat. prasowe/ InvestGDA
W praktyce odpowiadamy dziś na pytanie, jak powinny rozwijać się południowe dzielnice Gdańska po uruchomieniu PKM Południe — dodaje Michał Jamroż. — Nie projektujemy jeszcze konkretnych budynków ani osiedli. Na tym etapie określamy zasady rozwoju całego obszaru — gdzie powinny pojawić się nowe usługi, przestrzenie publiczne, zieleń czy zabudowa, aby w pełni wykorzystać potencjał nowej linii kolejowej.
Projektanci przygotowali makietę, która przybliża, jak mogłyby wyglądać relacje pomiędzy przyszłą zabudową, terenami zielonymi, przestrzeniami publicznymi oraz stacjami PKM. Ale szczegółowe rozwiązania urbanistyczne i architektoniczne będą opracowywane na kolejnym etapie prac i również zostaną poddane konsultacjom społecznym. Masterplan będzie gotowy latem przyszłego roku.
