Ewa Bubik – „Pedagogika Montessori – szkoła jako stymulujące środowisko rozwoju”

06 października '21
Dane techniczne
Typ: praca dyplomowa inżynierska
Rok obrony: 2021
Nazwa: „SZKOŁA JAKO STYMULUJĄCE ŚRODOWISKO ROZWOJU. ARCHITEKTURA ALTERNATYWNYCH METOD NAUCZANIA NA PODSTAWIE PEDAGOGIKI MONTESSORI”
Autorka: Ewa Bubik
Uczelnia:
Wydział Architektury Politechniki Śląskiej
Promotorka:

dr Agnieszka Bugno-Janik

Praca zgłoszona na konkurs
„Najlepszy Dyplom Architektura”

Budynek szkoły to jedna z pierwszych przestrzeni publicznych, z jakimi mamy styczność. Jako dzieci odczuwamy ją intensywniej, intuicyjnie czerpiąc z niej informacje o świecie. Szkoła w tradycyjnej formie nie odpowiada w pełni potrzebom dzisiejszego świata. Jej rolą nie powinno być dostarczanie gotowej wiedzy, a stwarzanie warunków do poszukiwania jej, budowania relacji społecznych oraz doświadczania świata.

Wstępne analizy tematu skupione były wokół alternatywnych metod edukacji. Jedną z nich jest pedagogika Montessori, która traktuje sam budynek szkoły jako ważny element nauki. Charakteryzuje się mieszanymi grupami wiekowymi, brakiem planu lekcji czy dzwonków. Uczniowie sami decydują, czym będą się zajmować w danym momencie, dzięki czemu czerpią przyjemność z nauki i rozwijają samoświadomość.

Idea projektu zakłada stworzenie szkoły jako miejsca do uczenia się, a nie bycia nauczanym. Przestrzeń ta powinna podążać za naturalnymi potrzebami dzieci i młodzieży, czerpiąc z rozważań Yu‑Fu Tuana w „Przestrzeń i Miejsce”, tworzyć zarówno „bezpieczne” miejsca, jak i „niezbadane” przestrzenie oraz definiować relacje pomiędzy nimi.

schematyschematyschematy

schematy

© Ewa Bubik

Sposób kształtowania koncepcji wynika z konfrontacji potrzeb pedagogiki Montessori z wnioskami z badań z zakresu psychologii środowiskowej. Układ bazuje na hierarchizacji przestrzeni. Przejścia pomiędzy strefami o różnym natężeniu intymności i dostępności są zaakcentowane za pomocą zmian wielkości i wysokości pomieszczeń, oświetlenia oraz materiałów. Celem była również rezygnacja z komunikacji w postaci korytarzy oraz ograniczenie stanowiących barierę przegród pionowych.

układ funkcjonalno‑przestrzenny

Centrum założenia stanowi otwarta przestrzeń z szerokimi schodami do siedzenia. Nad nią znajduje się świetlik, co czyni z niej najwyższą i najjaśniej oświetloną część budynku. Przestrzeń eksploracyjna to rozsypane wokół centrum pomieszczenia pracowni specjalistycznych: muzycznej, ceramicznej czy chemicznej. Pomiędzy ich ścianami powstaje wiele zakamarków.

widok z lotu ptakawidok z lotu ptakawidok z lotu ptaka

widok z lotu ptaka

© Ewa Bubik

Na pomieszczeniach umieszczone są antresole połączone kładkami. Stworzona w ten sposób przestrzeń stanowi część eksploracyjną, która ma stymulować chęć odkrywania świata. Pełni ona również funkcję buforu pomiędzy społecznym i głośnym centrum a cichymi pomieszczeniami klas. Klasy to pomieszczenia w których sufit znajduje się najniżej, jest to też najbardziej prywatne i osobiste miejsce. Swoim spokojem i uporządkowaniem ma zapewniać poczucie bezpieczeństwa i przynależności. Każda z klas ma oddzielne wejście, szatnię i toaletę. Układ w kształcie litery L dzieli przestrzeń na trzy strefy i stwarza pole do obserwacji w swoim załamaniu.

rzut parteru i przekrójrzut parteru i przekrójrzut parteru i przekrój

rzut parteru i przekrój

© Ewa Bubik

Tarasy przy klasach domykają kształt litery L do kwadratu. Po złożeniu drzwi stają się integralną częścią pomieszczeń. Atria powstały poprzez oddzielenie budynku szkoły od ogrodu ażurową ścianą pełną kwadratowych otworów. Swobodnie zagospodarowany ogród znajdujący się poza obrysem ażurowej ściany stanowi zewnętrzną strefę eksploracyjną.

forma

Ściany wnętrz urbanistycznych zostały wykończone drewnem, natomiast obiegająca budynek z zewnątrz, ażurowa ściana, zielonym tynkiem. Dzięki temu widziany od zewnątrz, obiekt sprawia wrażenie unoszącego się nad otaczającą go zielenią. Po wejściu do atrium staje się wizualnie osadzony na gruncie.

atriumatriumatrium

atrium

© Ewa Bubik

Konstrukcję obiektu stanowi połączenie głównego ustroju w postaci szkieletu i stropu rusztowego z drewna klejonego z elementami podrzędnymi w lekkiej konstrukcji szkieletowej z drewna litego. Materiały wykorzystane w projekcie są w głównej mierze pochodzenia naturalnego. Konstrukcja ścian i stropów została ocieplona panelami i miękkimi matami z włókna drzewnego. Elewację wykończono deskami elewacyjnymi i mineralnym tynkiem strukturalnym barwionym na zielono. We wnętrzu zastosowano sklejkę brzozową oraz naturalne, barwione na zielono linoleum. Zielony dach ekstensywny został obsadzony mieszanką łąki kwietnej.

elewację wykończono deskami elewacyjnymi i mineralnym tynkiem strukturalnym barwionym na zielonoelewację wykończono deskami elewacyjnymi i mineralnym tynkiem strukturalnym barwionym na zielonoelewację wykończono deskami elewacyjnymi i mineralnym tynkiem strukturalnym barwionym na zielono

elewację wykończono deskami elewacyjnymi i mineralnym tynkiem strukturalnym barwionym na zielono

© Ewa Bubik

 
Ewa
BUBIK

Ilustracje: © Autorka

Głos został już oddany

EQUITONE [lunara] - materiał elewacyjny z włókno-cementu
Margate XLDF – cegła klinkierowa o wyjątkowej fakturze oraz barwie
REHAU NA WARSAW HOME
Farby – innowacje 2021