Zobacz w portalu A&B
Zostań użytkownikiem portalu A&B i odbierz prezenty!
Zarejestruj się w portalu A&B i odbierz prezenty
maximize

Jakie mogą być narzędzia do rozwiązywania problemów polskiej przestrzeni

05 października '23

Przestrzenie miejskie w Polsce pojawiły się w dyskursie publicznym głównie przy okazji popularyzacji określenia „betonoza”. Problemów jest jednak znacznie więcej, a rozwiązań wciąż za mało.

W ramach cyklu #RaportCzwartkowy przedstawiamy dokumenty, raporty i poradniki dotyczące architektury, miast i samorządu, które z pewnością warto nagłośnić i wypromować. W tym tygodniu przyglądamy się raportowi „Rynki, place i deptaki – jakość inwestycji w przestrzeni publicznej po 2015 roku” opracowanemu przez Aleksandrę Mróz, Pawła Pisteloka i Piotra Salatę-Kochanowskiego (Obserwatorium Polityki Miejskiej IRMiR).

Celem grupy badawczej było spojrzenie na zagadnienie jakości przestrzeni publicznej z perspektywy identyfikacji standardów tworzenia przestrzeni publicznych, ocenę ich jakości w obszarach rewitalizacyjnych, a także wskazanie optymalnych rozwiązań na poprawienie procesów.

Autorzy obracali się wokół tematyki tworzenia i wykorzystywania standardów tworzenia przestrzeni publicznych — rodzaju dokumentu wciąż stosowanego w polskich miastach wyjątkowo rzadko. Czy tworzenie standardów przekłada się na lepszą jakość przestrzeni publicznej? Co należy zrobić, by miasta w Polsce poprawiły jakość miejsc wspólnych?

raport „Rynki, place i deptaki -jakość inwestycji w przestrzeni publicznej po 2015 roku” opracowany został przez zespół IRMiR

raport „Rynki, place i deptaki –jakość inwestycji w przestrzeni publicznej po 2015 roku” opracowany został przez zespół IRMiR

© Obserwatorium Polityki Miejskiej IRMiR

Raport dostępny jest na stronie Instytutu Rozwoju Miast i Regionów.

brak drogowskazów

Pod koniec sierpnia br. opublikowaliśmy w serii #RaportCzwartkowy artykuł o dokumencie „Wzmocnienie czynnika społecznego i merytorycznego w kształtowaniu przestrzeni miejskiej” — w którym akcentowano wartości odpowiednich instytucji, jak roli architektów miasta, miejskich komisji urbanistyczno-architektonicznych czy też odpowiedniego planowania partycypacji.

Raport IRMiRu wskazuje na zupełnie inne, niedoceniane rozwiązanie — standardy kształtowania przestrzeni publicznych. W badaniu wskazano, że tylko 22 miasta na 577 badanych deklarowały tego rodzaju dokument.

tylko 22 miasta w Polsce wprowadziły standardy kształtowania przestrzeni publicznych

tylko 22 miasta w Polsce wprowadziły standardy kształtowania przestrzeni publicznych

© Obserwatorium Polityki Miejskiej IRMiR

Standardy jako zbiór wytycznych można uznać za drogowskaz wzmacniający kierunek do lepszych przestrzeni publicznych. Badacze zwracali uwagę na to, że standardy mogą pomóc w przeprojektowywaniu oświetlenia, likwidacji barier czy przeszkód architektonicznych. Pozwalają też bez nadmiernej biurokratyzacji wskazywać odpowiednio dostosowane rozwiązania nawierzchni, usytuowania infrastruktury rowerowej czy odpowiednie umieszczenie miejsc parkingowych dla osób z niepełnosprawnościami.

Przyjęte w dokumencie kategorie pokazują, w jaki sposób checklisty w postaci standardów mogą ułatwić projektowanie, jak i odbiór techniczny realizacji.

matryca zestawiająca rozwiązania wskazywane w standardach

matryca zestawiająca rozwiązania wskazywane w standardach

© Obserwatorium Polityki Miejskiej IRMiR

Czy standardy to panaceum na całe zło w źle zaprojektowanych przestrzeniach? Nie.

Badacze wskazali, że jakość badanych inwestycji w miastach, niezależnie od wprowadzonych standardów była zbliżona. Mimo wszystko standardy mogą stać się dobrym punktem wyjścia do odpowiedniego przygotowania inwestycji. W rozwiązaniach wskazano również na konkursy architektoniczne, które uznano za znacznie lepszą formułę niż przetargi.

badania uzupełnione zostały o wizje terenowe, które zostały opisane w raporcie

badania uzupełnione zostały o wizje terenowe, które zostały opisane w raporcie

© Obserwatorium Polityki Miejskiej IRMiR

tworząc lepsze miejsca

Raport obok badań ilościowych i wskazania najważniejszych czynników zawiera również szereg rekomendacji.

Wśród nich wymieniono przede wszystkim uwzględnianie wszystkich interesariuszy, częstszego wykorzystywania prototypowania, a także organizację konkursów architektonicznych. Raport zawiera także zalecenia dla władz z poziomu centralnego w postaci stworzenia przeglądu najlepszy praktyk z zakresu planowania przestrzeni miejskich oraz stworzenia przykładowego zestawu standardów.

miasta w których przeprowadzono wizje terenowe z uwzględnieniem wprowadzenia standardów

miasta w których przeprowadzono wizje terenowe z uwzględnieniem wprowadzenia standardów

© Obserwatorium Polityki Miejskiej IRMiR

Aby tworzyć lepsze miejsca, najpierw potrzeba woli politycznej, parcia społecznego i edukacji decydentów, ale odpowiednio dostosowane dokumenty również mogą przyczynić się do poprawy — warto brać je pod uwagę.

Raport dostępny jest na stronie Instytutu Rozwoju Miast i Regionów.

 

opracował Wiktor Bochenek

Głos został już oddany

DACHRYNNA: zintegrowany system dachowy 2w1 (Dach + Rynna)
SPACE Designer
INSPIRACJE