Sun Tower w Yantai,
projekt: OPEN Architecture
Na wybrzeżu Morza Żółtego, w dynamicznie rozwijającej się Strefie Rozwoju Yeda w chińskim Yantai, powstało centrum kulturalne Sun Tower. Budynek, zaprojektowany przez pracownię OPEN Architecture, łączy w sobie cechy latarni morskiej, centrum kultury, przestrzeni społecznej oraz zegara słonecznego. Realizacja, trwająca od 2019 do 2024 roku, wykracza poza funkcję typowego obiektu kulturalnego – jest eksperymentalną przestrzenią, w której architekci przekształcili niematerialne siły świata, takie jak światło, dźwięk czy ruch planet, w namacalną, wyrazistą formę architektoniczną.
Sun Tower w Yantai, Chiny — budynek łączy w sobie cechy latarni morskiej, centrum kultury, przestrzeni społecznej oraz zegara słonecznego
fot. Jonathan Leijonhufvud © OPEN Architecture
historia i kontekst lokalny
Strefa Rozwoju Yeda powstała w 1984 roku i w ciągu kilku dekad przekształciła dawny teren przemysłowy w tętniącą życiem dzielnicę mieszkaniowo-turystyczną. Budowa Sun Tower była odpowiedzią na rosnące zapotrzebowanie na instytucje kulturalne, tworząc przestrzeń, która ma jednocześnie integrować społeczność i edukować w duchu zrównoważonego rozwoju. Projekt czerpie inspirację z lokalnej historii i tradycji związanych z kultem słońca. W czasach dynastii Ming w tym rejonie wznoszono wieże obserwacyjne, a teren nad morzem pełnił funkcje astronomiczne i sakralne. OPEN Architecture stworzyło współczesną interpretację latarni morskich, która łączy funkcję zegara słonecznego, centrum kultury i ośrodka społecznego.
Naszym celem było ponowne łączenie ludzi z pradawną mądrością, naturą i wszechświatem
— podkreślają założyciele pracowni,
Huang Wenjing i Li Hu.
Sun Tower w Yantai, Chiny — widok z lotu ptaka
fot. Jonathan Leijonhufvud © OPEN Architecture
bryła, plan i forma
Sun Tower mierzy 50 metrów wysokości i wyróżnia się dynamiczną, krzywoliniową bryłą, złożoną z dwóch asymetrycznych, pochyłych betonowych powłok, połączonych poziomymi płytami i płynnymi rampami. Wieża przypomina połowę stożka z charakterystycznym, otwartym przekrojem. Duże otwory w wklęsłej skorupie są skierowane w stronę morza, umożliwiając widok na horyzont, a platformy widokowe oraz teatr na poziomie parteru harmonijnie integrują się z otaczającym krajobrazem. Wklęsła, wewnętrzna powłoka budynku działa jak naturalny akustyczny reflektor, wzmacniając i kierując dźwięki oceanu do amfiteatru.
Sun Tower w Yantai, Chiny — w budynku znajduje się biblioteka oraz półotwarta platforma obserwacyjna z oculusem zbierającym wodę deszczową w basenie
fot. Iwan Baan © OPEN Architecture
Projekt oparto na szczegółowych badaniach ruchu słońca. Północna krawędź budynku jest równoległa do południowego słońca podczas równonocy, tunel wejściowy skierowano w stronę zachodzącego słońca w czasie przesilenia zimowego, a oś centralna półotwartego teatru wyznacza wschód słońca nad wyspą Zhifu podczas przesilenia letniego. Z placu przed Sun Tower rozchodzą się eliptyczne pierścienie, które przypominają orbity planet, a kamienna nawierzchnia z wyciętym kanałem wodnym pozwala obserwować cień budynku w wyznaczonych godzinach podczas równonocy. Jeden z zewnętrznych pierścieni wzbogacono o fontanny upamiętniające 24 terminy słoneczne tradycyjnego chińskiego kalendarza.
Sun Tower w Yantai, Chiny — platforma widokowa
fot. Iwan Baan © OPEN Architecture
funkcja i przestrzeń wnętrz
Sun Tower integruje różnorodne funkcje kulturalne. Na szczycie budynku mieści się biblioteka oraz półotwarta platforma obserwacyjna z oculusem zbierającym wodę deszczową w basenie. Wokół krętych ramp umieszczono przestrzenie wystawiennicze z ekranami cyfrowymi i projekcjami, a w betonowych ścianach przygotowano punkty mocowania ekspozycji. Tak zorganizowana przestrzeń pozwala na realizację szerokiego spektrum wydarzeń kulturalnych i edukacyjnych, od wystaw po warsztaty i koncerty.
Sun Tower w Yantai, Chiny — przekrój bryły
© OPEN Architecture
strategie zrównoważonego projektowania
Sun Tower wykorzystuje szereg rozwiązań pasywnych mających na celu ograniczenie zużycia energii. Tunel chłodzący dostarcza świeże powietrze, masa termiczna stabilizuje temperaturę wnętrz, a otwory w obu powłokach zapewniają wentylację krzyżową. Gorące powietrze odprowadzane jest dzięki efektowi kominowemu. Takie działania pokazują świadomość ekologiczną architektów i wpisują obiekt w nowoczesne standardy zrównoważonej architektury.
Sun Tower w Yantai, Chiny
fot. Jonathan Leijonhufvud © OPEN Architecture
architektura zmysłów i natury
Sun Tower to nie tylko funkcjonalny budynek – to przestrzeń doświadczeń. Krzywoliniowa forma, ustawiona względem ruchu słońca, wprowadza odwiedzających w rytm natury i przemijania czasu. Wzmocnione dźwięki morza, interaktywne pierścienie na placu i widokowe rampy tworzą doświadczenie wielozmysłowe.
Sun Tower w Yantai, Chiny — projekt czerpie inspirację z lokalnej historii i tradycji związanych z kultem słońca
fot. Jonathan Leijonhufvud © OPEN Architecture
symboliczny dialog człowieka z wszechświatem
Sun Tower w Yantai jest przykładem architektury, która łączy funkcjonalność z symboliką, przestrzeń z doświadczeniem zmysłowym, tradycję z nowoczesnością. Budynek wpisuje się w kontekst urbanistyczny Strefy Rozwoju Yeda, wzbogaca życie społeczności lokalnej i turystów, pozostając jednocześnie wyrazistym symbolem relacji człowieka z naturą i wszechświatem.
Oprac.: Anastazja Gibas
Ilustracje udostępnione dzięki uprzejmości pracowni OPEN Architecture.
