Projekt dyplomowy SALIS – mediateka i park & ride w Wieliczce, autorstwa Julii Stępskiej, powstał na IV roku Architektury Politechniki Krakowskiej pod opieką dry Marty Fąfary. Budynek powstaje w centrum Wieliczki, przy stacji SKA i przystankach autobusowych, na działce dotąd w dużej części niezagospodarowanej, stanowiącej barierę przestrzenną w mieście. Koncepcja SALIS łączy funkcje edukacyjne, społeczne, rekreacyjne i komunikacyjne, odpowiadając na realne potrzeby mieszkańców oraz lokalnych szkół, które potrzebują dodatkowej przestrzeni do zajęć lekcyjnych, warsztatów i korepetycji.
zagospodarowanie terenu
© Julia Stępska
architektura i ekologia
Budynek wykonano głównie w technologii drewna klejonego krzyżowo (CLT), co nadaje wnętrzom ciepły charakter i wpisuje się w ekologiczne trendy. Bryła SALIS nawiązuje do kryształu soli, odwołując się do wielowiekowej tradycji górnictwa w Wieliczce. Projekt obejmuje liczne rozwiązania proekologiczne: zielone dachy, ogrody deszczowe, zbiorniki retencyjne, panele fotowoltaiczne, zielone ściany i elementy wspierające bioróżnorodność, takie jak budki lęgowe, domki dla jeży, ule miejskie czy hotele dla owadów. Teren został zagospodarowany z poszanowaniem drzewostanu, tworząc park miejski z ciągami pieszymi, placem zabaw, ogrodem sensorycznym, amfiteatrem i platformą widokową.
aksonometria
© Julia Stępska
Projekt realizuje zasadę RRR – Reduce, Reuse, Recycle, ograniczając zużycie zasobów i promując recykling, a przestrzenie zostały przystosowane do różnych grup wiekowych: dzieci i młodzież korzystają ze stref edukacyjnych, dorośli ze stref coworkingowych, a seniorzy z sal konferencyjnych i auli.
ekologiczne rozwiązania materiałowe
© Julia Stępska
funkcjonalność i integracja społeczna
SALIS jest dostępny dla osób z niepełnosprawnościami – wyposażony w tyflograficzny plan, pętle indukcyjne, przesuwne siedziska i czytelne oznakowanie. Budynek ma czytelny układ funkcjonalny: na parterze znajdują się foyer, szatnia, toalety, archiwum, sale konferencyjne i czytelnia z widokiem na atrium; pierwsze piętro obejmuje dalszą część czytelni, strefę dziecięcą, sale edukacyjne i aulę; drugie piętro mieści kawiarnię z zielonym tarasem, strefę upraw ekologicznych oraz dostęp do zielonych dachów.
społeczna integracja
© Julia Stępska
Funkcja Park & Ride umożliwia mieszkańcom i turystom pozostawienie samochodów oraz kontynuowanie podróży transportem publicznym, ograniczając ruch i emisję spalin w centrum.
wizualizacja
© Julia Stępska
Mediateka SALIS to nie tylko budynek, ale centrum edukacji, kultury, mobilności i ekologii, które integruje społeczność, wzmacnia lokalną tożsamość i pokazuje, jak architektura może podnosić jakość życia w mieście.
wnętrze
© Julia Stępska
