Europejskie Dni Dziedzictwa odbędą się w Polsce już po raz 33. Tym razem wydarzeniu towarzyszy hasło „W stronę architektury. Młode dziedzictwo”, które podkreślać ma znaczenie architektury — zarówno historycznej, jak i współczesnej — w kształtowaniu tożsamości kulturowej. Co znajdziemy w tegorocznym programie?
Europejskie Dni Dziedzictwa (EDD) to zainaugurowana w 1985 roku inicjatywa Rady Europy i Unii Europejskiej, której celem jest promocja kultury i historii. W Polsce EDD organizowane są od 1993 roku, koordynuje je Narodowy Instytut Dziedzictwa. W tym roku wydarzenie zaplanowano na dwa wrześniowe weekendy: 13–14 i 20–21, a w programie zaplanowano setki (!) wydarzeń rozsianych po całej Polsce!
Europejskie Dni Dziedzictwa 2025, program
fot.: Patrycja Adamczyk | NID; fot.: Magdalena Karpińska | NID
W ramach EDD odbędą się między innymi: debata w Muzeum Architektury we Wrocławiu — „Z tęsknoty za Solpolem. Nowe wyzwania w ochronie architektury”. O ochronie, adaptacji i znaczeniu architektury czasów transformacji rozmawiać będą Marlena Happach, dyrektorka Narodowego Instytutu Dziedzictwa, Michał Duda, dyrektor Muzeum Architektury, Daniel Gibski, Dolnośląski Wojewódzki Konserwator Zabytków, Grzegorz Piątek, architekt i autor książek o architekturze oraz Piotr Zybura, architekt z pracowni arch_it i prezes SARP Oddział Wrocław, a w debacie „Od Supersamu do Cepelii. Jak chronić powojenny modernizm?” na Uniwersytecie Muzycznym Fryderyka Chopina w Warszawie udział wezmą: Marcin Dawidowicz, Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków, Marlena Happach, Dyrektorka Narodowego Instytutu Dziedzictwa, Patrycja Jastrzębska, koordynatorka EDD z Narodowego Instytutu Dziedzictwa, Małgorzata Kuciewicz, architektka z Grupy Projektowej Centrala, Filip Springer, autor książek o dziedzictwie architektonicznym i architekt Jakub Wacławek.
W Rybniku, po lokalnym Akropolu, czyli ikonach powojennego miasta — „Okrąglaku”, gmachu Teatru Ziemi Rybnickiej i budynku biblioteki publicznej — oprowadzi Miejski Konserwator Zabytków, Henryk Mercik. Z kolei w Gliwicach na spacer szlakiem budynków z czasów PRL zabiorą chętnych Ewa Pokorska Ożóg, Miejska Konserwatorka Zabytków i Seweryn Botor, historyk i społecznik. Zwiedzić będzie można także gmach Sejmu przy ulicy Wiejskiej w Warszawie, wybrać się na spacer po Ptasim Osiedlu w Katowicach, warszawskim Ursusie czy kampusie UMW w Toruniu, poznać architekturę Katowic od czasów PRL do dzisiaj, a także przejść się po działdowskim zamku w poszukiwaniu architektonicznych detali. O znikającym dziedzictwie we wrocławskim barze Barbara rozmawiać będą Agata Chmielowska, historyczka sztuki, architekt Łukasz Wojciechowski i Magdalena Milert (@pieing), a o architekturze codzienności w Katowicach powie Chris Niedenthal — jeden z najwybitniejszych fotoreporterów Europy Środkowo-Wschodniej.
Europejskie Dni Dziedzictwa 2025, program
fot.: Patrycja Adamczyk | NID
W Muzeum im. ks. dr. Władysława Łęgi w Grudziądzu będzie okazja do zbudowania miniaturowego miasta z makiet architektonicznych, a w Muzeum im. Oskara Kolberga w Przysusze będzie można wziąć udział w multimedialnym wykładzie Karola Stolarka, interdyscyplinarnego artysty, który opowie o partyturach i rytmach w architekturze. W Czyżewie na Podlasiu powstaje zaś wystawa pokazująca dwudziestowieczne metalowe ogrodzenia.
Nie zabraknie też gier terenowych — we Wrocławiu, Cieszynie, Gdyni i Kaliszu odbędą się questy „MODERNIZM TALKING”, w Gryfowie Śląskim — „Gryfowska gra terenowa”, a w Kaliszu — XV Rajd „Śladami Przodków”. Podczas wycieczki rowerowej poznać będzie można z kolei architekturę gminy Otyń, a w Poznaniu, podczas rejsu po Warcie — budowle związane z rzeką.
To tylko kilka z propozycji tegorocznych Europejskich Dni Dziedzictwa — pełna lista oraz szczegóły dotyczące poszczególnych wydarzeń dostępne są na stronie internetowej EDD.
