Dr Cezary Wawrzyniak i Izabela Tabor z Wydział Architektury, Budownictwa i Sztuk Stosowanych Akademii Śląskiej stworzyli projekt, który znalazł się na liście finalistów międzynarodowego konkursu Kaira Looro na koncepcję przedszkola w Afryce Subsaharyjskiej, którego jury przewodniczył Kengo Kuma.
Konkurs ogłoszony został przez organizację Balouo Salo, której misją jest poprawa dostępu do wody pitnej, pomocy medycznej i edukacji w Afryce. Nazwa konkursu Kaira Looro, oznacza „budowanie pokoju” w języku Mandinga używanego w Senegalu, Gambii, Gwinei i Mali. Jego celem jest wyłonienie modelowego projektu przedszkola, które zapewni dzieciom rozwój w bezpiecznym, stymulującym i inkluzywnym środowisku.
wizualizacja
proj.: Cezary Wawrzyniak, Izabela Tabor
Projekty zgłaszane na konkurs musiały spełniać wytyczne i być dostosowane do obszarów wiejskich na południu Afryki. Co więcej, projektowany obiekt powinien być możliwy do wykonania w procesie interwencji humanitarnej i do wybudowania bez wykwalifikowanego personelu, za to z udziałem społeczności lokalnej.
finałowa praca pełna światła
Projekt dr. Cezarego Wawrzyniaka i Izabeli Tabor przedstawia przedszkole o modułowym charakterze i prostej formie. Projekt usytuowany jest wokół położonego na głównej osi korytarza — centralnej ścieżki komunikacyjnej, która przecina pięć modułów o wymiarach 4,5 x 18 metrów.
Główny pasaż to serce całego założenia – przebiega przez środek budynku, prowadząc użytkownika przez światło i kolory, poprzez perforacje otwierając się z obu stron na lokalny krajobraz. Na przedłużeniu tej osi może znajdować się harmonijne miejsce: studnia lub zbiornik wodny lub cokolwiek o znaczeniu lokalnym lub symbolicznym
– tłumaczą autorzy.
rzut
Ściany w korytarzu są ażurowe i przepuszczają światło – kreuje to ciekawe wrażenia sensoryczne, które wpływają na wyobraźnie i rozwój dzieci. Podłogę korytarza wypełniają potłuczone płytki, które eliminują powtarzalność.
Moduły zostały rozmieszczone rytmicznie i wyznaczają strefy funkcjonalne. Zaraz za strefą wejściową znajduje się strefa usługowo-rekreacyjna wraz z administracją oraz gabinetem lekarskim. Obok nich pozostawiono dwa mniejsze pomieszczenia z widokiem na zielony dziedziniec – mogą one służyć jako pracownia plastyczna oraz miejsce odpoczynku i schronienie przed słońcem.
wizualizacje korytarz | salka
proj.: Cezary Wawrzyniak, Izabela Tabor
Po lewej stronie od wejścia znajduje się strefa gastronomiczna i jej zaplecze, a po prawej – strefa edukacyjna. Z jadalni mogą korzystać jednocześnie dwie grupy dzieci – jedna siedząc przy głównym stole, a druga na bocznych ławkach. Przewidziano także dwa moduły sanitarne.
Przestrzenie mają półotwarty charakter i przenikają się z otaczającym krajobrazem – sprzyja to koncentracji, kreatywności i spokojnemu wypoczynkowi.
lokalne materiały i tradycyjne techniki
Budynek został zaplanowany z użyciem lokalnych, trwałych materiałów – przede wszystkim drewna i blachy. Naturalna odporność palisandru zapewnia projektowi długowieczność. Jednocześnie autorzy zadbali o dostosowanie projektu do wytycznej konkursu – dzięki zastosowaniu niewielkich gabarytów elementów konstrukcyjnych i prostej techniki opartej na tradycyjnych metodach ciesielskich, budynek może być wykonany bez profesjonalnej ekipy i użycia ciężkiego sprzętu.
konstrukcja — etap 5 i 9
proj.: Cezary Wawrzyniak, Izabela Tabor
Dzięki tym rozwiązaniom konstrukcja budynku staje się stabilna poprzez powtarzalność lekkich, drobnych komponentów.
Wnętrza dzięki tym rozwiązaniom są przewiewne, jasne, a ich estetyka, wzbogacona przez odsłoniętą konstrukcję stropu, buduje wyjątkowy charakter każdego pomieszczenia
– dodają autorzy.
Ściany zostały zaprojektowany w sposób, który pozwala na dostosowanie ich do zmieniających się warunków zewnętrznych i potrzeb użytkowników. Znajdują się w nich ruchome deski, których ustawianie umożliwia kontrolowanie przepływu światła i powietrza.
konstrukcja — etap 11 i 12
proj.: Cezary Wawrzyniak, Izabela Tabor
Proste deski ułożone w rytmicznym wzorze tworzą dach.
Jego forma ukazuje, że całość to więcej niż suma jej części – co symbolizuje siłę zjednoczenia
– tłumaczą autorzy.
Konstrukcja dachu jest jednocześnie lekka i trwała, elegancka i funkcjonalna, a przede wszystkim ma sprostać lokalnym warunkom klimatycznym. Podtrzymują go kolumny pełniące wiele funkcji na raz – nie tylko kształtują one elewację, ale mogą też być wykorzystane jako ławki, stoły, półki lub wieszaki. Dzięki temu wewnątrz pozostaje więcej miejsca na swobodną aktywność.
wizualizacja
proj.: Cezary Wawrzyniak, Izabela Tabor
Narracja definiowana jest z perspektywy dziecka – projekt, widziany oczami pełnego energii i chęci odkrywania świata młodego człowieka, sprawia, że przedszkole postrzegane jest jako miejsce bezpieczne, kolorowe i radosne, a nie jako obowiązek czy rozłąka
– dodają autorzy.
Projekt dr. Cezarego Wawrzyniaka i studentki Izabeli Tabor znalazł się na liście finalistów w konkursie. Drugie miejsce otrzymał projekt, którego autorem był student Politechniki Krakowskiej, Siarhei Karoza.
