Praca zgłoszona na konkurs
„Najlepszy Dyplom Architektura”
Tematem pracy magisterskiej jest projekt Centrum Macierzyństwa Muso Kɔrɔ, zlokalizowanego na obszarach wiejskich w południowym Senegalu. Głównym założeniem projektu było stworzenie koncepcji architektonicznej szpitala, który zapewni profesjonalną opiekę perinatalną, ze szczególnym uwzględnieniem dostępu do opieki w przypadku powikłań w trakcie porodu.
wjazd na działkę
© Patrycja Miężał
Ośrodek miał reprezentować wysoką wartość architektoniczną poprzez uszanowanie tradycji, wykorzystanie lokalnych rozwiązań budowlanych i motywów zaczerpniętych z dorobku występujących na tych obszarach grup etnicznych oraz z dominującej religii, jaką jest Islam. Dodatkowo koncepcja miała umożliwiać lokalnej społeczności samodzielną budowę, a także adaptować się do trudnych warunków klimatycznych panujących w tym kraju.
Projekt miał skupić się na zarządzaniu odnawialnymi źródłami energii i opierać się na zrównoważonych technologiach oraz łatwo dostępnych materiałach. Ważne było stworzenie architektury, która będzie odpowiadać na potrzeby ekonomiczne, środowiskowe oraz społeczne. Strategie te miały stanowić odpowiedź na wyzwania związane ze zmianami klimatycznymi, a także minimalizować koszty budowy.
odnawialne źródła energii
© Patrycja Miężał
Nazwa „Muso Kɔrɔ”, oznaczająca „dom matki”, pochodzi z języka Mandinga, używanego przez jedną z grup etnicznych zamieszkujących Senegal.
Wieś Soulabaly znajduje się w najsłabiej rozwiniętej części kraju, gdzie ludność boryka się z brakiem dostępu do edukacji, opieki medycznej oraz z negatywnymi skutkami zmian klimatycznych. Wybrana wieś będzie pełnić funkcję ośrodka położniczego dla okolicznych wiosek, które są oddalone o około 50 minut jazdy autem od najbliższej placówki zdolnej do przeprowadzenia cesarskiego cięcia.
wejście główne i tylne
© Patrycja Miężał
Budynek wkomponowano w działkę o wymiarach 15 m na 45 m, tak aby nie przekraczał maksymalnej powierzchni 350 metrów kwadratowych brutto. Końcowe odcinki korytarzy i główne wejście zaprojektowano na planie koła, które jest motywem często występującym w architekturze Senegalu. Poprowadzenie komunikacji na zewnątrz budynku umożliwiło zastosowanie perforacji, które nawiązują do okien maszrabijja, motywu powszechnego w architekturze islamskiej.
struktura budynku
© Patrycja Miężał
Układ funkcjonalny szpitala został zaplanowany tak, aby oddzielić poszczególne strefy. Recepcja oraz toalety znajdują się blisko wejścia, co ogranicza publiczny dostęp do bloku operacyjnego, zapewniając tym samym prywatność i bezpieczeństwo. Dla kobiet przebywających w szpitalu przewidziano kuchnię z niezależnym dostępem do ogrodu.
schemat funkcjonalny
© Patrycja Miężał
W projekcie zastosowano materiały pozyskiwane lokalnie, o niskim śladzie węglowym. Zostały one wyselekcjonowane pod kątem właściwości termicznych i akustycznych. Ponadto wybrane surowce mają zdolność do utrzymania odpowiedniej wilgotności wewnątrz pomieszczeń, są trwałe i biodegradowalne. Między innymi są to ściany uformowane z ubijanej ziemi, korytarze wykonane z cegieł ze sprasowanego gruntu suszonego na słońcu, oraz stropy wypełnione panelami z rośliny Typha, która rośnie w dużych ilościach wzdłuż rzek Senegalu.
tył budynku
© Patrycja Miężał
Zaangażowanie mieszkańców w proces budowy zostało umożliwione poprzez zastosowanie niewielkiej kubatury oraz jednego poziomu budynku, a także dzięki implementacji w projekcie powszechnych na tych terenach technik budowlanych. Rozwiązanie to może przyczynić się do zmniejszenia bezrobocia, a także do ograniczenia konieczności transportu.
Do funkcjonowania obiektu wykorzystywana będzie energia słoneczna pobierana dzięki panelom fotowoltaicznym, umiejscowionym na dachu. Częściowe zapotrzebowanie na oświetlenie będzie możliwe dzięki perforacjom w korytarzach z cegieł, wprowadzających rozproszone światło do wnętrza. Dodatkowe elementy kontroli intensywnego nasłonecznienia obejmują okna wystające poza elewację budynku, wyposażone w żaluzje do regulacji natężenia promieni słonecznych.
kuchnia
© Patrycja Miężał
Naturalna wentylacja będzie możliwa dzięki podwójnej konstrukcji dachu. Górna warstwa pokryta blachą odbija nadmiar światła słonecznego, natomiast podniesiona konstrukcja wspiera naturalną wentylację, tworząc efekt komina. Nagrzane powietrze ucieka przez strategicznie umiejscowione otwory wentylacyjne w górnych częściach ścian, a następnie jest usuwane przez dach, poza budynek. Dodatkowo wentylacja krzyżowa szpitala jest możliwa dzięki poprowadzeniu komunikacji przez centralną część bryły i perforacjom w ścianach korytarzy.
Woda deszczowa gromadzona będzie w podziemnym zbiorniku, co zabezpieczy szpital na okresy suszy. Następnie po jej zużyciu odprowadzana będzie do biologicznej oczyszczalni ścieków.
Patrycja MIĘŻAŁ
Ilustracje © Autorka
