Wieżowiec Pirelli 35 w Mediolanie,
projekt: Snøhetta, Park
W samym sercu dzielnicy Porta Nuova w Mediolanie przekształcono Pirelli 35 — modernistyczny biurowiec z lat 60. XX wieku — w nowoczesny, dostępny i ekologiczny punkt orientacyjny. Zadania podjęła się pracownia Snøhetta we współpracy z mediolańskim zespołem Park. Zlecenie od dewelopera Coima zaowocowało projektem, który nie tylko odpowiada na współczesne potrzeby biznesowe, lecz także wprowadza do miasta przestrzeń otwartą dla mieszkańców i turystów, tworząc centrum życia kulturalno-społecznego. W nowym Pirelli 35 swoje siedziby znajdą takie firmy jak Adidas czy Condé Nast, a budynek stanie się miejscem pracy dla redakcji Vogue Italia, Vanity Fair, GQ czy WIRED.
W samym sercu dzielnicy Porta Nuova w Mediolanie przekształcono Pirelli 35 — modernistyczny biurowiec z lat 60. XX wieku — w nowoczesny, dostępny i ekologiczny punkt orientacyjny
fot. Barbara Rossi © Snøhetta
Historia miejsca i adaptacja modernistycznej struktury
Pirelli 35 powstał w 1964 roku według projektu Melchiorre Bega, w ramach ambitnej koncepcji Centro Direzionale di Milano – planu, który nigdy nie został w pełni zrealizowany. Budynek przez dekady pełnił funkcję biura telekomunikacji, wpisując się w modernistyczną wizję miasta. W procesie rewitalizacji zachowano większość oryginalnej struktury, kierując się zasadami adaptacyjnego wykorzystania istniejącej architektury i podnosząc ją do współczesnych standardów biurowych. Transformacja obejmowała m.in. modernizację elewacji oraz dodanie dwóch kondygnacji, które wzmocniły jakość konstrukcyjną i funkcjonalną budynku.
Rewitalizacja wieżowca Pirelli 35 w Mediolanie
fot. Barbara Rossi © Snøhetta
Kluczowy element projektu stanowi usunięcie centralnego skrzydła i wprowadzenie wiszącej bryły, która łączy historyczną część budynku z nową, od strony Via Bordoni. Nowa konstrukcja unosi się nad 3 tys. metrów kwadratowych otwartego placu miejskiego, integrując wcześniej rozdzielone fragmenty miejskiego kontekstu. Partner założyciel Snøhetty, Kjetil Trædal Thorsen, podkreśla filozofię projektu:
Jesteśmy zachwyceni możliwością stworzenia budynku, który zostaje oddany mieszkańcom Mediolanu. To zgodne z filozofią Snøhetty od samego początku: odsegregowanie miast, udostępnienie wnętrz szerszej publiczności, stworzenie poczucia publicznej własności tych budynków i zwiększenie dostępności dla wszystkich. Pirelli 35 jest dobrym przykładem tego, jak powinna wyglądać regeneracyjna architektura w europejskich miastach, takich jak Mediolan.
Rewitalizacja wieżowca Pirelli 35 w Mediolanie — aksonometria
© Snøhetta
Forma, plan i układ przestrzenny
Projekt Pirelli 35 wyróżnia się przemyślaną kompozycją przestrzenną, w której każdy poziom pełni wyraźną funkcję. Parter został zaprojektowany jako przestrzeń otwarta dzięki przeszklonym elewacjom od podłogi do sufitu, które łączą wnętrze budynku z przestrzenią miejską. Powyżej znajdują się kondygnacje biurowe, zapewniające funkcjonalne, nowoczesne środowisko pracy. Penthouse na dziesiątym piętrze unosi się nad tarasem dziewiątej kondygnacji, oferując panoramiczny widok na dzielnicę Porta Nuova i stając się wyjątkowym miejscem spotkań.
Rewitalizacja wieżowca Pirelli 35 w Mediolanie
fot. Barbara Rossi © Snøhetta
Wisząca bryła przy Via Bordoni łączy nowoczesną lekkość z modernistyczną solidnością istniejącej struktury. Elewacja nowego skrzydła została wykonana z aluminium o fakturze terakoty, co harmonizuje ze skalą okolicznej zabudowy mieszkalnej. Stara część budynku zyskała natomiast powłokę z betonu architektonicznego, który podkreśla monumentalność i spójność kompozycji.
Rewitalizacja wieżowca Pirelli 35 w Mediolanie — szkice
© Snøhetta
Budynek w dialogu z miastem
Nowe patio, wyłożone falującym kamiennym dywanem, łączy dworzec główny w Mediolanie z BAM – współczesnym ogrodem w Porta Nuova. Duże przeszklenia umożliwiają wizualny kontakt wnętrza z miastem, a otwarta przestrzeń sprzyja integracji społecznej.
Tommaso Maserati, kierownik projektu ze Snøhetty, zwraca uwagę na wyjątkową wielowarstwowość projektu:
Ten budynek prezentuje fascynującą wielość aspektów. Spacerując przez patio, ma się wrażenie obcowania z kilkoma różnymi budynkami jednocześnie. Kluczowym elementem dialogu architektonicznego jest przemyślane opracowanie każdej elewacji, dostosowane do unikalnych cech otoczenia. Budynek nie dominuje nad przestrzenią, lecz harmonijnie wpisuje się w tkankę miejską, tworząc dialog między starym a nowym i wzbogacając narrację architektoniczną sąsiedztwa.
Projekt integruje przestrzenie pracy, obszary publiczne i dach, który funkcjonuje jako całodobowa strefa aktywności, sprzyjając różnorodnym formom życia miejskiego.
Projekt nie tylko odpowiada na współczesne potrzeby biznesowe, lecz także wprowadza do miasta przestrzeń otwartą dla mieszkańców i turystów
fot. Barbara Rossi © Snøhetta
Zrównoważona transformacja
Rewitalizacja Pirelli 35 to także przykład dbałości o środowisko. Zachowanie istniejącej struktury pozwoliło na znaczące ograniczenie emisji dwutlentku węgla w porównaniu do całkowitej odbudowy. Wykorzystano materiały niskoemisyjne i recyklingowe, a system fotowoltaiczny wspomagany pompą ciepła odpowiada za produkcję energii cieplnej. Przesunięcie elewacji za podwójną kolumną ogranicza nagrzewanie się budynku, poprawiając efektywność energetyczną, nie ograniczając przy tym naturalnego doświetlenia.
Rewitalizacja wieżowca Pirelli 35 w Mediolanie
fot. Barbara Rossi © Snøhetta
Początkowo Snøhetta i Park opracowały oddzielne projekty w ramach międzynarodowego konkursu. Coima zaprosiła je do połączenia doświadczeń w jednym spójnym projekcie, co pozwoliło na stworzenie harmonijnej koncepcji, łączącej innowację z tradycją. Michele Rossi, partner założyciel Park, podsumowuje:
Ta transformacja pokazuje, jak architektura może łączyć przeszłość z przyszłością, pamięć z innowacją. Pracując w ramach istniejącego budynku, stworzyliśmy coś zupełnie nowego – przestrzeń miejską, która należy do miasta.
Pirelli 35 w nowej odsłonie staje się przykładem kompleksowej rewitalizacji miejskiej, w której modernistyczna architektura spotyka się z współczesnym podejściem do przestrzeni publicznej i zrównoważonego rozwoju. Budynek łączy funkcje biurowe z otwartymi przestrzeniami publicznymi, stając się dynamicznym punktem orientacyjnym i centrum życia dzielnicy Porta Nuova.
Oprac.: Anastazja Gibas
Ilustracje udostępnione dzięki uprzejmości pracowni Snøhetta.
