Osoby studiujące na Wydział Architektury Politechniki Warszawskiej wzięły udział w przedmiocie poświęconym architekturze i planowaniu wsi. Grupa prowadzona przez dr Ewelinę Gawell w minionym semestrze letnim skupiła się na wsi Dłużew położonej na południowy-wschód od Warszawy.
Są takie regiony w Polsce, które architekt rzadko odwiedza w celach zawodowych – miejsca, gdzie sztuka budowania wyrosła na doświadczeniach minionych pokoleń, gdzie dominuje racjonalizm i funkcja, przeplatane swobodnym, niczym nieskrępowanym poczuciem estetyki ich mieszkańców
– opowiada dr inż. arch. Ewelina Gawell.
Dłużew to wieś położona w dolinie rzeki Świder. Znajduje się w niej zabytkowy dwór Stanisława Dłużewskiego z początku XX wieku. Charakterystyczne dla zabudowy Dłużewa są zagrody o powtarzalnym układzie, module obór i ceglanym detalu. Zadaniem osób studiujących podczas pierwszego etapu pracy było dokonanie inwentaryzacji miejscowości oraz przedstawienie jej wizji za 30-50 lat.
Studenci, jak zawsze, nie zawiedli – dostarczyli nie tylko nowych informacji o społeczności lokalnej i inspirujących spostrzeżeń, ale także wykreowali interesujące scenariusze dotyczące przyszłości Dłużewa. Za niezbędne dla rozwoju miejscowości zostały wskazane m.in. powrót do źródeł – historii, tożsamości, tradycji, lokalnych surowców itp. oraz permakultura rozumiana zarówno w kontekście gminy/województwa, jak również pojedynczych zagród. Aspekty prośrodowiskowe przebijały się wyraźnie w ideach, warunkując ich realność. Według studenckich pomysłów rolnictwo przyszłości oparte jest na poszanowaniu natury, współpracy społeczności lokalnych i dążeniu do gospodarki cyrkularnej
– dodaje Ewelina Gawell.
Ceramiżew — zagroda ceramiki i mozaiki w Dłużewie
proj.: Zosia Kaziród, Natalia Bober i Wiktor Osewski
przywiązanie do ziemi
Grupa w składzie Zosia Kaziród, Natalia Bober i Wiktor Osewski stworzyli projekt zagrody ceramiki i mozaiki zlokalizowany w Dłużewie. Inspiracją dla pracy była ziemia – sposób jej uprawiania i rozwoju rolnictwa oraz usług, z których mogliby korzystać artyści odwiedzający miejscowość.
Obiekt stanowi kontynuację charakterystycznych układów we wsi i harmonijnie wpisuje się w jej kontekst. Jednocześnie, projektowana zagroda wyposażona jest w niezbędną technologię, służącą wytwarzaniu ceramiki. Obiekt pełni także funkcję komercyjną.
Ceramiżew — zagroda ceramiki i mozaiki w Dłużewie
proj.: Zosia Kaziród, Natalia Bober i Wiktor Osewski
Ponadto, na terenie opracowania zaplanowano uprawę roślin, z których pozyskiwane mogą być naturalne barwniki do zdobienia wyrobów.
Projektowanie szanujące lokalny kontekst, może pomóc w budowaniu więzi społecznych, wzmacnianiu poczucia przynależności i tworzeniu przestrzeni, które będą atrakcyjne zarówno dla mieszkańców, jak i osób przyjezdnych. W ten sposób wieś może odnaleźć własny, autentyczny głos, będący realną odpowiedzią na problem „rozpełzania się” miast
– komentują autorzy.
Grupa pracowała pod kierunkiem dr inż. arch. Eweliny Gawell.
rozwój regionalnej odporności
Kolejny uczestnik przedmiotu, Bartłomiej Głomski, opracował ideę biznesową dla badanych terenów wiejskich. Koncepcja Sustainable Compressed Earth Block (CEB) Plants oparta jest na zasadach gospodarki o obiegu zamkniętym i regeneratywnym projektowaniu.
Koncepcja Sustainable Compressed Earth Block (CEB) Plants
proj.: Bartłomiej Głomski
Autor połączył w pracy technologie niskoemisyjne i niskotechnologiczne budownictwo ze współczesnym designem. W jego założeniu niezwykle ważny jest także aktywny udział społeczności.
Obiekt pełniłby funkcję komercyjną skoncentrowaną na produkcji bloczków z ubitej ziemi. Ponadto, stałby się też miejscem eksperymentów, edukacji i wymiany doświadczeń.
Koncepcja Sustainable Compressed Earth Block (CEB) Plants
proj.: Bartłomiej Głomski
Projekt ma na celu wsparcie odporności regionalnej, a także wzmocnienie społeczności, która poprzez dzielenie się umiejętnościami i projektowani pielęgnuje głębszą więź z miejscem zamieszkania.
Dziś, gdy pejzaż wsi mazowieckiej coraz częściej uzupełniany jest przez domy katalogowe, szczególnie potrzebne stają się działania porządkujące, osadzone w całościowym kontekście miejsca – takie, które przywracają krajobrazowi czytelność i wspierają budowanie tożsamości kulturowej. Czerpanie z tradycji zatraconych, kształtowanych przez wieki w regionie, jest równie istotne, co dopasowywanie się do sytuacji zastanej – czasami więc warto rozejrzeć się po okolicy i „pożyczyć” od sąsiada udany patent na płot, ławkę czy detal okapu dachowego
– dodaje Bartłomiej Głomski.
Jego projekt koordynowały dr Justyna Zdunek-Wielgołaska i Aleksandra Lewicka.
Wśród projektów skoncentrowanych na wsi Dłużew znalazły się również zagrody mleczarskie oraz hodowla Strusi.
