Projekt „Kamienica Rynek 60 – rekonstrukcja” to praca autorek związanych z Wydziałem Architektury Politechniki Wrocławskiej: Julii Fiałkowskiej, Katarzyny Komorowskiej oraz Wiktorii Frątczak. Projekt podejmuje temat jednego z najbardziej wrażliwych zagadnień współczesnej architektury — rekonstrukcji historycznej zabudowy w ścisłym centrum miasta oraz jej roli w odbudowie tożsamości urbanistycznej Wrocławia. Autorki łączą analityczne podejście do historii i struktury miasta z wrażliwością projektową oraz doświadczeniami twórczymi, takimi jak rysunek odręczny, fotografia architektury czy działania artystyczne. Efektem jest wielowymiarowa koncepcja, w której rekonstrukcja nie oznacza prostego odtworzenia formy, lecz świadome przywracanie ciągłości przestrzennej i kulturowej miejsca.
elewacja frontowa, boczna
© Julia Fiałkowska, Katarzyna Komorowska, Wiktoria Frątczak
utracona kamienica jako problem urbanistyczny
Rynek we Wrocławiu to przestrzeń o wyjątkowym znaczeniu symbolicznym, kulturowym i urbanistycznym. Każda luka w jego pierzei jest nie tylko problemem estetycznym, ale również zaburzeniem ciągłości przestrzennej i narracyjnej miasta. Kamienica przy Rynku 60 jest jednym z tych miejsc, gdzie brak zabudowy staje się szczególnie widoczny — zarówno w skali placu, jak i w doświadczeniu codziennych użytkowniczek i użytkowników.
Projekt wychodzi od pytania: czy i w jaki sposób rekonstruować budynek, który zniknął z miejskiego krajobrazu, pozostawiając po sobie jedynie ślady archiwalne, ikonograficzne i urbanistyczne. Autorki nie traktują rekonstrukcji jako nostalgicznego gestu, lecz jako narzędzie naprawy struktury miasta.
wizualizacja kamienicy, model 3D
© Julia Fiałkowska, Katarzyna Komorowska, Wiktoria Frątczak
rekonstrukcja jako proces badawczy
Podstawą projektu stały się szczegółowe analizy historyczne, obejmujące materiały archiwalne, dawne ryciny, fotografie oraz porównania z sąsiednimi kamienicami. Badania te pozwoliły na odtworzenie nie tylko gabarytów i podziałów elewacyjnych, ale również logiki kształtowania pierzei Rynku.
Rekonstrukcja została potraktowana jako interpretacja, a nie dosłowne kopiowanie formy. Projekt zachowuje historyczną skalę, rytm i proporcje, jednocześnie świadomie zaznaczając współczesny moment powstania. To podejście wpisuje się w aktualne dyskusje dotyczące ochrony dziedzictwa, gdzie coraz częściej podkreśla się rolę architektury jako medium dialogu między epokami.
forma i architektura elewacji
Projektowana kamienica uzupełnia pierzeję Rynku, przywracając jej czytelność i ciągłość. Forma budynku została podporządkowana kontekstowi — nie konkuruje z sąsiednią zabudową, lecz ją dopełnia. Kluczowe znaczenie mają proporcje elewacji, podziały pionowe i horyzontalne oraz relacja parteru z przestrzenią publiczną.
Elewacja została zaprojektowana w sposób, który odwołuje się do historycznego charakteru miejsca, jednocześnie unikając pastiszu. Subtelne różnice materiałowe i detale architektoniczne pozwalają odczytać budynek jako współczesną interpretację kamienicy, a nie jej dosłowną rekonstrukcję.
parter jako przestrzeń miejska
Szczególną rolę w projekcie odgrywa parter, który aktywizuje przestrzeń Rynku. Został zaprojektowany jako strefa półpubliczna, wzmacniająca relację pomiędzy wnętrzem budynku a placem. Takie rozwiązanie podkreśla społeczny charakter Rynku i wpisuje się w ideę miasta jako przestrzeni spotkania.
Projekt zakłada, że architektura nie jest jedynie obiektem do oglądania, lecz narzędziem budowania relacji społecznych.
wizualizacja kamienicy, model 3D
© Julia Fiałkowska, Katarzyna Komorowska, Wiktoria Frątczak
współczesna funkcja w historycznej strukturze
Układ funkcjonalny kamienicy odpowiada na współczesne potrzeby użytkowniczek i użytkowników, zachowując jednocześnie logikę historycznej zabudowy śródmiejskiej. Przestrzenie zostały zaprojektowane w sposób czytelny i elastyczny, umożliwiający różnorodne scenariusze użytkowania. Projekt pokazuje, że funkcjonalność i dziedzictwo nie muszą się wykluczać, a dobrze zaprojektowana architektura potrafi łączyć oba te aspekty.
„Kamienica Rynek 60 – rekonstrukcja” to nie tylko projekt architektoniczny, ale również stanowisko w dyskusji o przyszłości historycznych centrów miast. Autorki proponują podejście, w którym architektka pełni rolę badaczki, interpretatorki i mediatorki pomiędzy przeszłością a współczesnością. To projekt, który pokazuje, że rekonstrukcja może być aktem odpowiedzialności, a nie jedynie formalnym zabiegiem estetycznym.
Pełna wersja pracy badawczej towarzyszącej projektowi zostanie opublikowana w Archeologicznych Zeszytach Sprawozdawczych.
