Projekt „mclm” autorstwa Tytusa Tarczyńskiego z Wydziału Architektury Politechniki Śląskiej, to propozycja domu jednorodzinnego dla rodziny 2+1. Autor za cel postawił sobie stworzenie przestrzeni sprzyjającej życiu, relacjom i naturze, łączącej ekonomiczne rozwiązania z proekologicznym myśleniem. Dom ma nie tylko odpowiadać na współczesne potrzeby użytkowników, lecz także stać się elementem krajobrazu, który współgra z otoczeniem, a nie z nim konkuruje. Projekt powstał pod opieką prof. Jerzego Wojewdódki oraz prof. Wiolettcie Przystaś w ramach Project Based Learning. Za opracowanie technologii odpowiedzialny był zespół: Maksymilian Garncorz i Julia Rytczak.
plan zagospodarowania terenu
© Tytus Tarczyński
układ, który wspiera codzienność
Budynek składa się z czterech segmentów, zaprojektowanych z myślą o ergonomii i komforcie mieszkańców. Pierwszy pełni funkcję garażu i korytarza wejściowego, będącego naturalnym buforem między wnętrzem a światem zewnętrznym. Drugi segment mieści część wspólną – kuchnię, jadalnię i salon, które stanowią serce domu. Trzeci to moduł techniczny, z pomieszczeniem gospodarczym i sanitariatami, umieszczony centralnie, aby ograniczyć straty ciepła. Czwarty segment to strefa prywatna – sypialnie rodziców i dziecka, usytuowane w sposób zapewniający spokój i intymność.
Całość zorientowano na południe, co pozwala maksymalnie wykorzystać światło dzienne. W otoczeniu budynku zaplanowano stawy i zadrzewienia, które tworzą naturalną barierę mikroklimatyczną i wspierają bioróżnorodność. Dom nie tylko istnieje zatem w krajobrazie, ale jest jego integralną częścią – miejscem życia, które oddycha razem z naturą.
aksonometria
© Tytus Tarczyński
balloon frame – tradycja w nowoczesnym wydaniu
Konstrukcja domu została zaprojektowana w technologii balloon frame – lekkiego szkieletu drewnianego, którego historia sięga XIX wieku. Metoda ta, rozwinięta w Stanach Zjednoczonych i Skandynawii, pozwala na szybkie, precyzyjne i ekologiczne wznoszenie budynków. W projekcie wykorzystano elementy z drewna o przekrojach 8×22 cm i 4×8 cm, z osiowym rozstawem 60 i 40 cm. Dzięki temu cała struktura jest stabilna, trwała i elastyczna, a przy tym w pełni biodegradowalna.
przekrój, elewacje
© Tytus Tarczyński
grzybnia jako izolacja przyszłości
Najbardziej innowacyjnym elementem projektu jest izolacja wykonana z grzybni Pleurotus Ostreatus i Trametes Versicolor. Materiał ten, rosnąc w naturalnych warunkach, tworzy strukturę o wyjątkowych właściwościach izolacyjnych – termicznych, akustycznych i ogniowych. Grzybnia rozwija się na organicznym podłożu – mieszance liści, igieł drzew i zmielonej kawy – dzięki czemu proces jej tworzenia jest niemal bezodpadowy. W strukturę wpleciono siatkę sizalową, wzmacniającą całość i zapewniającą odpowiednią sprężystość.
makieta
© Tytus Tarczyński
Przeprowadzone testy wykazały, że grzyboizolacja jest ognioodporna, ekologiczna i bezpieczna dla użytkowników. To rozwiązanie, które wpisuje się w światowy trend biotechnologicznego budownictwa, rozwijanego obecnie m.in. w Danii i Holandii. To materiał, który nie wymaga przemysłowej produkcji. On sam się tworzy, żyje i pracuje dla człowieka.
wizualizacja
© Tytus Tarczyński
ekologia, która wynika z szacunku
Projekt „mclm” nie jest eksperymentem formalnym, lecz próbą stworzenia spójnego modelu architektury odpowiedzialnej – takiej, która korzysta z natury, ale jej nie eksploatuje. Dzięki przemyślanej formie, naturalnym materiałom i zastosowaniu energii słonecznej, dom staje się przykładem zrównoważonego projektowania, które można realizować w różnych częściach świata. Projekt Tytusa Tarczyńskiego to nie manifest technologii, ale szacunku – dla człowieka, natury i przyszłości.
