Obserwowany brak bliskiego dostępu do bogato wyposażonej czytelni stanowi problem dla studentów, którzy notorycznie borykają się z brakiem czasu związanym z zajęciami akademickimi i szerokim zakresem programowym koniecznym do opanowania w czasie wolnym od zajęć. Wysokie ceny książek i czasopism drukowanych, ich ograniczona liczba w bibliotekach oraz brak pełnych treści danych pozycji dostępnych w Internecie zdecydowanie utrudniają zdobywanie i pogłębianie wiedzy oraz zainteresowań. Właśnie te przedstawione problemy przyczyniły się do opracowania obiektu nowoczesnej, elektronicznej czytelni, zrywającej z wyglądem i sposobem funkcjonowania tradycyjnych czytelni i bibliotek, które często omijane są przez młodych ludzi. Projekt został przygotowany przez Monikę Wołkowską z Wydziału Architektury Politechniki Śląskiej. Promotorką jej pracy była prof. Maria Bielak-Zasadzka.
wizualizacja
© Monika Wołkowska
założenia projektowe
Aby zachęcić studentów/studentki do korzystania z oferowanych im zbiorów, zaprojektowano obiekt, który zapewni im możliwość pracy nie tylko samodzielnie i w ciszy, ale także w grupach, prowadząc dyskusję nad analizowanym materiałem oraz podczas wykonywania innych czynności, do tej pory niekojarzonych ze zdobywaniem wiedzy z książek. W obiekcie przewidziano pomieszczenia dedykowane czytaniu i nauce w różnych formach tych czynności, między innymi czytanie indywidualne, czytanie wspólne, czytanie aktywne itp. Całość w pełni dostępna jest dla osób z niepełnosprawnościami oraz przyjazna studentom będącymi rodzicami.
uzasadnienie kształtu budynku
© Monika Wołkowska
Koncepcyjna czytelnia multimedialna zlokalizowana w Katowicach powstała jako odpowiedź na potrzeby środowiska akademickiego i lokalnej społeczności. Lokalizacja na działce nr 7/26 w dzielnicy Ligota-Panewniki w Katowicach została wybrana ze względu na bliskość uczelni, domów studenckich oraz placówek opieki medycznej.
zagospodarowanie terenu
© Monika Wołkowska
Projektowana czytelnia to nowoczesny budynek o trzech kondygnacjach nadziemnych i jednej podziemnej, o łącznej powierzchni użytkowej wynoszącej 2 550,2 m². Główna funkcja obiektu to przestrzeń czytelnicza, podzielona na strefy ciszy i nie-ciszy, pozwalające na różne formy zdobywania wiedzy. Oprócz tego w budynku znajdą się przestrzenie wystawiennicze, gastronomiczne, sale konferencyjne oraz siłownia. Nowoczesne technologie zastosowane w obiekcie obejmują między innymi cyfrowy system przechowywania i wyszukiwania książek oraz inteligentne rozwiązania oświetleniowe i klimatyzacyjne.
przekrój
© Monika Wołkowska
nowoczesne podejście do czytelnictwa
Współczesne biblioteki i czytelnie coraz częściej odchodzą od tradycyjnego modelu, w którym dominowała cisza i indywidualna praca. Projektowana czytelnia w Katowicach czerpie inspirację z nowoczesnych światowych rozwiązań, takich jak Centralna Biblioteka Publiczna w Seattle, Biblioteka Joe i Rika Mansueto w Chicago czy Mediateka w Sendai. W tych miejscach biblioteki stały się centrami kultury i edukacji, otwartymi na interakcję, debatę oraz wykorzystanie nowych technologii w zdobywaniu wiedzy. Czytelnia w Katowicach została zaprojektowana w taki sposób, aby zapewnić użytkownikom/użytkowniczkom elastyczną przestrzeń, dostosowującą się do ich potrzeb.
elewacja frontowa
© Monika Wołkowska
Obiekt wyróżnia się minimalistyczną formą architektoniczną, w której prostota bryły kontrastuje z bogactwem wnętrza. Przestrzenie czytelnicze podzielone są na różne strefy, a użytkownicy mogą wybierać pomiędzy indywidualnym skupieniem a pracą zespołową. Przewidziano także miejsca do nauki poprzez aktywność fizyczną, np. możliwość słuchania audiobooków podczas ćwiczeń. Oprócz tego projekt uwzględnia rozwiązania ekologiczne, takie jak panele fotowoltaiczne, system gromadzenia wody deszczowej oraz optymalizację zużycia energii.
wizualizacja
© Monika Wołkowska
wpływ projektu na społeczność akademicką
Projektowana czytelnia multimedialna ma na celu poprawę warunków nauki studentów/studentek oraz stworzenie miejsca, które będzie atrakcyjne i funkcjonalne. Nowoczesne rozwiązania w zakresie dostępności i technologii pozwalają na stworzenie przestrzeni inkluzywnej, w której każdy użytkownik i użytkowniczka, niezależnie od potrzeb, znajdzie odpowiednie warunki do pracy i nauki. Bliskość kampusów akademickich oraz domów studenckich sprawia, że czytelnia będzie stanowić istotne uzupełnienie infrastruktury edukacyjnej w Katowicach.
wizualizacja
© Monika Wołkowska
Dzięki tak nowoczesnemu podejściu do projektowania przestrzeni publicznych osoby studenckie zyskają miejsce sprzyjające zdobywaniu wiedzy, integracji i kreatywnemu rozwojowi. Połączenie funkcji edukacyjnych, rekreacyjnych i społecznych sprawia, że projektowana czytelnia ma szansę stać się ważnym punktem na mapie miasta, wprowadzając nową jakość w postrzeganiu instytucji kulturalnych przez młode pokolenie.
wizualizacja
© Monika Wołkowska
