Po siedemdziesięciu latach od rozpoczęcia dyskusji i po ponad dwóch dekadach od pierwszego referendum, konkretyzują się plany krakowskiego metra. Na konferencji prasowej 24 września 2025 roku władze miasta przedstawiły „Studium kierunków rozwoju metra w Krakowie”, czyli nowe plany na szybki transport w stolicy małopolski. Którędy i kiedy pojedzie metro w Krakowie? Znamy stacje!
Ponad rok minął odkąd rozpoczęła się kadencja nowego krakowskiego samorządu. W tym czasie intensywnie trwały prace nad przygotowaniem „Studium kierunków rozwoju metra w Krakowie”, które zaprezentowano podczas specjalnej konferencji prasowej w krakowskim centrum kongresowym ICE. Od samego początku można mówić o podwójnym zaskoczeniu — w stosunku do wcześniejszych koncepcji i przewidywań zmieniła się bowiem nie tylko trasa (metro nie pojedzie na Bronowice), ale i ilość linii metra. Na jakich stacjach zatrzyma się krakowskie metro?
Metro jako kręgosłup transportowy Krakowa
© UMK
przebieg metra w Krakowie
Jakie będą stacje linii metra w Krakowie? Studium Metra w Krakowie przewiduje utworzenie 29 stacji metra, które rozdysponowane będą na trasie o łącznej długości prawie 29 kilometrów.
Pierwsze linie krakowskiego metra będą zaczynać swój przebieg na Nowej Hucie. Następnie wspólnie przejadą aż do stacji zaplanowanej przy ulicy Brożka, by rozdzielić się na dwie osobne nitki. Pierwsza z linii metra — M1 — poprowadzi na Kliny ze stacją krańcową w Opatkowicach. Druga z linii, zaczynająca się na przystanku przy ulicy Brożka M2, pobiegnie aż do Kurdwanowa.
Podczas konferencji prasowej zaprezentowano „Studium kierunków rozwoju metra w Krakowie”
fot.: Bogusław Świerzowski | UMK
Między stacją Nowa Huta a stacją Brożka metro będzie kursować co 2 minuty. Stamtąd poszczególne składy będą kierować się naprzemiennie na Kliny i Kurdwanów, dojeżdżając do stacji końcowych co 4 minuty. Jak przewiduje krakowski magistrat oraz zespół powołany do opracowania Studium, metro w Krakowie obsłuży każdego dnia 280 tysięcy osób, a połowa z nich przekroczy podziemnym tunelem Wisłę.
Metro ma znacząco skrócić czas podróży z najbardziej odległych punktów Krakowa. Dla przykładu: przejazd z Nowej Huty do Muzeum Narodowego metrem zajmie około 26 minut (teraz 40-42 minuty), z Klinów na Dworzec Główny 24 minuty (obecnie 40-50 minut) a z Ronda Młyńskiego na Rondo Grunwaldzkie tylko 14 minut (teraz około 22 minuty).
Schemat trasy metra
© UMK
Znamy już dokładną trasę obu linii metra w Krakowie:
M1 i M2:
-
Nowa Huta
-
Zalew Nowohucki
-
Aleja Róż
-
Rondo Kocmyrzowskie
-
Czyżyny
-
Wiślicka
-
Bora-Komorowskiego
-
Rondo Młyńskie
-
Olsza
-
Rondo Mogilskie
-
Dworzec Główny
-
Stary Kleparz
-
Teatr Bagatela
-
Muzeum Narodowe
-
Rondo Grunwaldzkie
-
Ludwinów
-
Brożka
Linia M1:
-
Brożka
-
Ruczaj
-
Kampus UJ
-
Bobrzyńskiego
-
Lubostroń
-
Kobieryn
-
Kliny
-
Opatkowice
Linia M2:
-
Brożka
-
Łagiewniki
-
Sanktuarium
-
Halszki
-
Witosa
-
Kurdwanów
Umiejscowienie stacji początkowej na przystanku Nowa Huta podyktowane było planami rozwoju, jakie miasto ma wobec terenów Kombinatu. Cały przebieg metra podzielono na trzy odcinki: odcinek wschodni, odcinek centralny oraz południowy.
dlaczego metro pojedzie na Kliny?
Jak wspominał podczas prezentacji analityk transportowy Michał Mirosław, ustalenie przebiegu części wschodniej było oczywiste — to właśnie pomiędzy Nową Hutą, poprzez Czyżyny i rejon Ronda Młyńskiego aż do centrum przebiegają największe potoki pasażerskie, co wynika z funkcji oraz intensywności wysokiej zabudowy na wschodnich i północno-wschodnich obszarach Krakowa.
Wyznaczenie części centralnej, obsługującej region Starego Miasta zakładało duże zagęszczenie stacji (Dworzec Główny, Stary Kleparz czy Teatr Bagatela) w celu zmniejszenia ilości pasażerów obsługiwanych przez jeden węzeł, a także obsłużenie Alei Trzech Wieszczy, które zrealizuje się poprzez wybudowanie stacji przesiadkowej przy Muzeum Narodowym.
Tabela przejazdów
© UMK
metro na Rybitwy i Bronowice nie tym razem
Największy problem zespół miał z wytypowaniem przebiegu części południowej (wcześniej zachodniej) - w tym miejscu pojawiło się kilka wariantów. Z miejsca odrzucono wariant zakładający poprowadzenie linii metra na zachód, na Bronowice, które dzisiaj — po ponad 20 latach od referendum na temat metra w Krakowie — nie znajdują się już na trasie najważniejszych potoków pasażerskich. Ostatecznie podjęto decyzję o przeprowadzeniu metra w kierunku południowym — pod uwagę brana była między innymi trasa kończąca się na Płaszowie i Rybitwach (odrzucona ze względu na okrężny przebieg trasy metra), przebiegająca przez okolice Ronda Matecznego (wykluczona w związku z obecnością wód podziemnych w tym rejonie) czy w kierunku Bieżanowa i Podgórza Duchackiego.
Podczas konferencji prasowej zaprezentowano „Studium kierunków rozwoju metra w Krakowie”
fot.: Bogusław Świerzowski | UMK
Ostatecznie zdecydowano się właśnie na wariant prowadzący przez intensywnie rozwijający się Ruczaj w kierunku Klinów, który następnie — w wyniku analiz — wzbogacono o rozwidlenie, biegnące przez 5 dodatkowych stacji w stronę Kurdwanowa. Dzięki rozbiciu południowej części trasy metra na dwie linie możliwe będzie zbalansowanie potoków pasażerskich poruszających się na odcinku wschodnim i południowym.
Podczas konferencji prasowej zaprezentowano „Studium kierunków rozwoju metra w Krakowie”
fot.: Bogusław Świerzowski | UMK
wielki schron w Krakowie
Jakie będzie krakowskie metro? Przede wszystkim autonomiczne, dzięki czemu opóźnienia w skali roku liczone mają być w sekundach. Co więcej, będzie także miejscem bezpiecznym, również podczas występowania różnego rodzaju zagrożeń. Metro w Krakowie ma być wielkim miejskim schronem:
Stacje i tunele będą projektowane w taki sposób, aby mogły pełnić funkcję schronów w sytuacjach kryzysowych. W praktyce oznacza to, że cały podziemny system stanie się swego rodzaju linearnym schronem, w którym w razie zagrożenia będzie można zapewnić ochronę dla tysięcy mieszkańców. To dodatkowy wymiar inwestycji – metro nie tylko odciąży ulice i skróci czas przejazdów, ale również podniesie odporność Krakowa w sytuacjach nadzwyczajnych
— mówi I Zastępca Prezydenta Miasta Krakowa prof. Stanisław Mazur.
Metro jako oś nauki, handlu i technologii
© UMK
daty, decyzje i pieniądze na metro w Krakowie
Jak sfinansować ten projekt? Dokładne źródła finansowania nie zostały przedstawione, jednak I Zastępca Prezydenta Miasta Krakowa prof. Stanisław Mazur wskazał na opublikowany niedawno dokument Strategii Rozwoju Polski, który wymienia metro jako jedną z inwestycji wymagającą centralnego finansowania. A jak przebiegają sprawy administracyjne? Decyzja środowiskowa dla pierwszych 6 kilometrów wciąż jest procedowana, jednak, jak wspomniał I Zastępca Prezydenta Miasta Krakowa prof. Stanisław Mazur podczas konferencji — jej wydanie może nie być potrzebne, ponieważ władze Krakowa zamierzają złożyć wniosek o nową decyzję środowiskową, zaktualizowaną wedle całego przebiegu obecnie proponowanego wariantu metra, oraz wykorzystującą 3-kilometrowy odcinek, który na ten moment jest oceniany.
Podczas konferencji prasowej zaprezentowano „Studium kierunków rozwoju metra w Krakowie”
fot.: Bogusław Świerzowski | UMK
kiedy metro w Krakowie będzie gotowe?
Prezydent Miasta Krakowa Aleksander Miszalski zdradza, że jego planem jest otwarcie pierwszej linii metra po upływie dekady. Można więc stwierdzić, że jeśli wszystko pójdzie zgodnie z planem, to metro w Krakowie będzie gotowe w 2035 roku. W przyszłym, 2026 roku ma zostać rozpisany przetarg na dokumentację techniczną i studium wykonalności, natomiast prace budowlane miałyby ruszyć najpóźniej w 2030 roku.
Wspólnie z ekspertami Rady staraliśmy się odpowiedzieliśmy na szeroki zakres pytań i wątpliwości władz miasta związanych z tak skomplikowanym projektem jak budowa metra. Pracowaliśmy w sposób rzetelny, obiektywny, zgodny z najnowszą wiedzą i naszymi kompetencjami opartymi m.in. na międzynarodowej praktyce inżynierskiej. Mieliśmy świadomość, że ten etap merytorycznej dyskusji o krakowskim metrze jest kluczowy, bo definiuje główne kierunki nie tylko procesu inwestycyjnego, ale i wieloletniego rozwoju miasta. Kraków potrzebuje metra, które będzie dokładnie odpowiadać na potrzeby tego miasta i jego mieszkańców. To metro miastotwórcze, inteligentne, zaawansowane technologiczne, a jednocześnie wkomponowane w dziedzictwo architektoniczno-urbanistyczne. I metro bliskie – nie tylko jeśli chodzi o przestrzenną dostępność dla mieszkańców, czas, w którym projekt ma zostać zrealizowany, ale też akceptację społeczną dla takiego wyzwania. Takie metro to ambitne wyzwanie nie tylko dla władz miasta, ale i wszystkich jego mieszkańców. Jako przedstawiciele środowiska polskich naukowców i inżynierów jesteśmy gotowi nadal wspierać Kraków w tym cywilizacyjnym projekcie. Nie będzie łatwy, ale na pewno jest konieczny dla przyszłości miasta, dlatego wart wysiłku.
— podsumowuje Rektor Politechniki Krakowskiej prof. Andrzej Szarata.
