Konkurs „Najlepszy Dyplom ARCHITEKTURA”
Zostań użytkownikiem portalu A&B i odbierz prezenty!
Zarejestruj się w portalu A&B i odbierz prezenty
maximize

Piła między blokami w Łodzi. Między Gdańską i Żeromskiego ma powstać nowe osiedle

Przemysław Ciępka
12 stycznia '26
Dane techniczne
  1. Osiedle Luxsfera w Łodzi to planowana inwestycja mieszkaniowo-usługowa realizowana w trybie specustawy mieszkaniowej (lex deweloper) w kwartale między ulicami Stefana Żeromskiego i Gdańską, zaprojektowana przez pracownię Design Lab Group.
  2. Plany obejmują realizację czterech budynków mieszkalnych i jednego usługowego, oferujących łącznie od 240 do 282 mieszkań, z dominantą urbanistyczną w postaci dziewięciokondygnacyjnego punktowca przy ul. Żeromskiego.
  3. Budynek usługowy przy ul. Żeromskiego został zaprojektowany jako rzeźbiarska, kaskadowa bryła z zaokrąglonymi narożnikami, dopasowana wysokością i linią elewacji do sąsiednich obiektów, w tym zabytkowej zabudowy przemysłowej.
  4. Rewitalizacja hali szedowej w Łodzi zakłada zachowanie około 50% zabytkowej konstrukcji z 1911 roku i adaptację jej na półotwartą, zieloną przestrzeń społeczną z funkcjami gastronomicznymi i rekreacyjnymi.
  5. Zabytkowa architektura poprzemysłowa bezpośrednio wpłynęła na formę nowych budynków mieszkalnych, których bryły nawiązują do geometrii historycznych hal fabrycznych poprzez cofnięcia kondygnacji i kaskadowe ukształtowanie.
  6. Więcej ciekawych informacji znajdziesz na stronie głównej portalu A&B

W postindustrialnym patchworku łódzkiej tkanki miejskiej wciąż znajduje się wiele dziur. Nader często stosowaną łatą staje się specustawa mieszkaniowa, która odpowiada za sporą część budowlanych przedsięwzięć, realizowanych w tym mieście. W ostatnim czasie miejscowy inwestor BL Development zgłosił do łódzkiego urzędu zamiar budowy osiedla w kwartale pomiędzy ulicami Stefana Żeromskiego i Gdańską właśnie w trybie lex deweloper. Luxsferę, bo tak nazywa się planowane osiedle, zaprojektowała pracownia Design Lab Group, która ma na swoim koncie szereg projektów opracowanych z myślą o specustawie. Jak tym razem nowe osiedle wpisze się w poprzemysłowy krajobraz Łodzi?

Plany są ambitne — zakładają wzniesienie czterech budynków mieszkalnych oraz jednego usługowego. Część inwestycji powstaje w zgodzie z opracowanym dla tego terenu Miejscowym Planem Zagospodarowania — reszta zostanie wybudowana w oparciu o specustawę mieszkaniową. Jak zapisano we wniosku, łącznie powstać ma od 240 do 282 mieszkań. Większość budynków będzie miała po 8 kondygnacji, a usługowy — najwyższy z nich — będzie dziewięciokondygnacyjnym punktowcem, który ma stać się dominantą w tej części ulicy Stefana Żeromskiego. Czy odmieni okolicę?

nowa dominanta przy Żeromskiego

Zlokalizowany od strony ulicy Stefana Żeromskiego budynek usługowy nie powstanie w ścisłej pierzei — bo też ulica na tym fragmencie nie ma pierzei. Od południa nowy budynek ma sąsiadować ze wzniesionym w 2016 roku biurowcem Agraf, (proj.: Pracownia Projektowa Farid Aghayev), który nieznacznie wycofano względem ulicy. Od strony północnej stoi ujęty w Gminnej Ewidencji Zabytków Budynek miezkalno-biurowy z zespołu Zakładów Mechanicznych i Fabryki Tlenu „Franciszek Wagner i S-ka”, wzniesiony w 1929 roku. To właśnie do jego elewacji „równać” będzie fasada punktowca zaprojektowanego przez Design Lab Group. 

Nowe osiedle lex deweloper na ulicy Gdańskiej w Łodzi

Nowe osiedle lex deweloper na ulicy Gdańskiej w Łodzi

proj.: Design Lab Group

Budynek usługowy, zlokalizowany od strony ulicy Stefana Żeromskiego zaprojektowano w manierze charakterystycznej dla projektów spod znaku Design Lab Group. To rozrzeźbiona bryła o mocno zaokrąglonych narożnikach, która w najwyższym punkcie osiągnie wysokość 9 kondygnacji naziemnych. Od podwórza, w miejscu, gdzie będzie sąsiadować ze ujętą w Gminnej Ewidencji Zabytków halą, budynek przyjmie formę kaskadową, obniżając się w kierunku wnętrza kwartału. Sama hala stanowi istotny element opracowanej koncepcji.

Nowe osiedle lex deweloper na ulicy Gdańskiej w Łodzi

Nowe osiedle lex deweloper na ulicy Gdańskiej w Łodzi

proj.: Design Lab Group

pod zabytkową "piłą"

Na terenie, na którym planowana jest inwestycja znajdują się zabudowania ujęte w Gminnej Ewidencji Zabytków. Chodzi przede wszystkim o halę szedową, wybudowaną na potrzeby Zakładów Mechanicznych i Fabryki Tlenu „Franciszek Wagner i S-ka” jeszcze w 1911 roku. Jak informują architekci, projekt powstał przy aprobacie urzędów konserwatorskich:

Decyzja o realizacji przedsięwzięcia w trybie specustawy mieszkaniowej była wynikiem dialogu z Miejskim Konserwatorem Zabytków, który pozytywnie ocenił koncepcję zachowania około 50% hali szedowej – w znacznej części jako struktury ażurowej. Rozwiązanie to pozwoliło nie tylko na ocalenie cennego fragmentu dziedzictwa przemysłowego, ale także na nadanie mu nowej, społecznej funkcji.

Nowe osiedle lex deweloper na ulicy Gdańskiej w Łodzi

Nowe osiedle lex deweloper na ulicy Gdańskiej w Łodzi

proj.: Design Lab Group

Co ważne, Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzeni nie uwzględniał zachowywania ponad stuletniego budynku. Charakterystycznym elementem hali produkcyjnej jest jej zadaszenie, rozwiązane w formie dachu szedowego, inaczej zwanego pilastym. Jego nazewnictwo jest nieprzypadkowe — w przekroju konstrukcja szedów przypomina obrys ząbków piły.

Zdecydowano się na częściową rewitalizację hali: pozostawienie jej charakterystycznej konstrukcji i stworzenie pod szedami zielonej, półotwartej przestrzeni z restauracjami, kawiarnią i strefą rekreacyjną, stanowiące miejsce spotkań, wypoczynku i wspólnej aktywności mieszkańców.

— piszą projektanci z pracowni Design Lab Group.

Nowe osiedle lex deweloper na ulicy Gdańskiej w Łodzi

Nowe osiedle lex deweloper na ulicy Gdańskiej w Łodzi

proj.: Design Lab Group

mieszkania wśród fabryk

Zabytkowe zabudowania wpłynęły również na sposób ukształtowania budynków mieszkalnych w obrębie opracowywanego terenu. Jeden z trzech bloków będzie przylegać bezpośrednio do krótszego boku budynku mechanicznej ślusarni Fabryki Maszyn i Odlewni Żelaza Müller i Seidel, wybudowanej w 1909 roku. Zabytkowa hala nakryta jest dachem, którego geometrię wzbogaca wysoki świetlik kalenicowy. Projektując budynek mieszkaniowy przylegający do hali, Design Lab Group nawiązało do tego rozwiązania, zmniejszając powierzchnię dwóch ostatnich kondygnacji, które zaprojektowano jako nieco wycofane względem krótszych boków obiektu. 

Nowe osiedle lex deweloper na ulicy Gdańskiej w Łodzi

Nowe osiedle lex deweloper na ulicy Gdańskiej w Łodzi

proj.: Design Lab Group

W podobny sposób opracowano bryły pozostałych budynków. Szczególnie charakterystyczny będzie nowy budynek położony od strony ulicy Gdańskiej. Podobnie, jak w przypadku punktowca przy Stefana Żeromskiego, jego bryła została zaprojektowana jako kaskadowa, opadająca w kierunku wnętrza kwartału. Zaokrąglono również narożniki, a elewacje przybrały ciemną barwę. Od strony północnej budynek będzie przylegał do właśnie wznoszonego bloku tego samego dewelopera, który obecnie znajduje się na wczesnych etapach budowy. 

Nowe osiedle lex deweloper na ulicy Gdańskiej w Łodzi

Nowe osiedle lex deweloper na ulicy Gdańskiej w Łodzi

proj.: Design Lab Group

zielona przyszłość

W przypadku inwestycji premium, cenę uzasadnia nie tylko lokalizacja czy estetyka wznoszonej architektury, ale także dodatkowe funkcje, z których korzystać mogą mieszkańcy. Dla Luxsfery będą to przestrzenie spotkań, sala fitness oraz tarasy dachowe, dostępne dla lokatorów. Wedle zapewnień dewelopera, istotną rolę ma także odgrywać zieleń. We wniosku o lokalizację czytamy:

Od strony zachodniej zaprojektowano 3 ciągi piesze, łączące przestrzeń publiczną wewnątrz założenia z ul. Żeromskiego. Przebicia stanowią wglądy w pozostawioną część hali szedowej. Każdy z nich pokazuje inny charakter tej przestrzeni. Wejście połączone z wjazdem dla samochodów, stanowi wgląd w odrestaurowaną konstrukcję hali z placem zabaw poniżej. Wejście środkowe zaprasza do wnętrza pokazując usługi zlokalizowane w głębi zespołu, trzecie wejście ukazuje zachowaną południową ścianę hali szedowej, połączoną funkcjonalnie z całym założeniem.

Zieleń będzie znajdować się nie tylko w obrębie zabudowywanej działki, lecz także na północ od niej, gdzie według zapisów Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzeni w przyszłości ma znaleźć się park. 

Nowe osiedle lex deweloper na ulicy Gdańskiej w Łodzi

Nowe osiedle lex deweloper na ulicy Gdańskiej w Łodzi

proj.: Design Lab Group

łódzka czołówka specustawy

Łódź należy do czołówki dużych polskich miast, w których wykorzystywana jest specustawa mieszkaniowa. Jak tłumaczył podczas OEES 2024 wiceprezydent Miasta Łodzi, Adam Pustelnik, jest to jedno z rozwiązań, które pomaga w stosunkowo łatwy sposób „załatać” urbanistyczną tkankę miasta, która w przypadku Łodzi ma wiele dziur i ubytków.

Nowe osiedle lex deweloper na ulicy Gdańskiej w Łodzi

Nowe osiedle lex deweloper na ulicy Gdańskiej w Łodzi

proj.: Design Lab Group

Pośród pracowni, które angażują się w procesy projektowe w formule „lex deweloper”, Design Lab Group również znajduje się w pierwszym szeregu. W tym trybie łódzka pracownia zaprojektowała między innymi ukończoną już inwestycję Marotańska 49 oraz wciąż procedowane Kilińskiego 3A, Narutowicza 75A i Piłsudskiego 82, a także wieżowce Piotrowska Point, Mickiewicza 15A oraz Golden Tower. O tym ostatnim niedawno zrobiło się głośniej w obliczu sprzedaży działki, na której znaleźć się miał wysokościowiec — jak jednak informuje nowy właściciel, zamierza zrealizować pierwotny projekt, opracowany przez Design Lab Group. 

Nowe osiedle lex deweloper na ulicy Gdańskiej w Łodzi

Nowe osiedle lex deweloper na ulicy Gdańskiej w Łodzi

proj.: Design Lab Group

Aby zrealizować projekt zabudowy kwartałów pomiędzy ulicami Gdańską i Żeromskiego, wniosek o ustalenie lokalizacji dla inwestycji musi uzyskać przychylność łódzkich radnych. Z wypowiedzi osób związanych z łódzkim Urzędem Miasta, cytowanych między innymi przez lokalny oddział Gazety Wyborczej, płyną pozytywne opinie — Architekt Miasta Łodzi Robert Sobański twierdzi, że projekt ma duże szanse na realizację. Czy rzeczywiście dołączy do grona łódzkich przedsięwzięć, które udało się sfinalizować w trybie specustawy mieszkaniowej?

Przemysław Ciępka

Głos został już oddany

okno zamknie się za 5

Robert Konieczny „Architektura to moja pasja totalna — szczerze o pieniądzach i zajeżdżaniu się”
SPECTRUM STUDIO - Projekty, które powstają z myślą o przyszłości
Powierzchnie odbijające promieniowanie IR
Prawdziwie matowa rynna kwadratowa
INSPIRACJE