Miasto wydało pozwolenie na budowę dużego apartamentowca pośród kameralnej zabudowy Rynku Dębnickiego. Chociaż inwestycja jest zgodna z dokumentami planistycznymi dla tego obszaru, to mieszkańcy Krakowa i okolicznych miejscowości wyrażają zdecydowany sprzeciw wobec budowy przeskalowanego obiektu, który może przytłoczyć pobliskie niskie kamieniczki i drewniane budki. Jakie argumenty mają w walce z deweloperem?
23 grudnia 2025 roku krakowski inwestor Sipadan Development otrzymał pozwolenie na budowę obiektu mieszkaniowo-usługowego przy Rynku Dębnickim w Krakowie. Ma być to budowa nie byle jaka, bo polegająca na wzniesieniu siedmiokondygnacyjnego apartamentowca. Dwie z nich będą kondygnacjami podziemnymi, w których znajdzie się garaż na 111 pojazdów z wjazdem bezpośrednio z Rynku Dębnickiego. Na pięciu kondygnacjach naziemnych zaplanowano z kolei 74 mieszkania oraz lokale usługowe, które według zapisów planu miejscowego powinny znaleźć się w przyziemiu. Łącznie w budynku ma znaleźć się aż 6 tysięcy metrów kwadratowych powierzchni użytkowej. Kto zaprojektował budynek, który może stanąć wśród niskich kamieniczek i drewnianych budek?
Autorami projektu są Tadeusz Półchłopek oraz Bernadetta Półchłopek-Szczygieł z krakowskiej pracowni ABP Autorskie Biuro Projektowe S.C..
Ważnym obszarem naszej działalności są projekty w obiektach zabytkowych oraz na obszarach objętych strefą ochrony konserwatorskiej. Projektując w tym obszarze chcemy zawsze właściwie wykorzystać potencjał miejsca i obiektu przy zachowaniu i wyeksponowaniu historycznej wartości.
piszą na stronie pracowni.
Ulica Pawia w Krakowie, po prawej — Hotel Mercure — proj.: ABP Autorskie Biuro Projektowe
fot.: mach240390 © CC BY-SA 4.0 | Wikimedia Commons
Istotnie, w portfolio studia ABP Autorskie Biuro Projektowe znajduje się sporo projektów zrealizowanych w otoczeniu zabytkowej tkanki. Należą do nich między innymi uzupełnienie zabudowy kwartału pomiędzy ulicami J. Dietla, Koletek oraz Sukienniczą (inwestycja Angel Wawel), Browar Kleparz przy ulicy Zbożowej 2 (zagospodarowanie otoczenia Arcyksiążęcego Browaru w Żywcu Reprezentacja w Krakowie) czy Hotel Mercure przy skrzyżowaniu ulicy Pawiej z ulicą Kurniki, a także spora część zabudowań Uniwersytetu Ignatianum w dzielnicy Wesoła.
Budynek główny Uniwersytetu Ignatianum w Krakowie — proj. rozbudowy: ABP Autorskie Biuro Projektowe
fot.: Akademia Ignatianum © CC BY-SA 3.0 | Wikimedia Commons
patodeweloperka w historycznym kostiumie
W przypadku planowanej budowy na Rynku Dębnickim to nie estetyka czy próby nawiązania do historycznej będą stanowić największy problem. Jak dla portalu LoveKraków zapewniała przedstawicielka krakowskiego magistratu, Małgorzata Tabaszewska:
Wyklucza się stosowanie na elewacjach tynków mozaikowych, płytek gresowych, materiałów refleksyjnych, płyt elewacyjnych). Elementy detalu architektonicznego nie mogą ograniczać dostępu światła dziennego pomieszczeniom znajdującym się w kamienicach sąsiednich (Rynek Dębnicki 13 i ul. Madalińskiego 18), ani też przesłaniać dekoracji ich elewacji
W związku z ujęciem całego obszaru Starych Dębnik w Gminnej Ewidencji Zabytków, prace budowlane mają przebiegać we współpracy z Miejskim Konserwatorem Zabytków. Projekt zgodny jest też z zapisami planistycznymi dla tej okolicy. Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzeni „Dębniki” uchwalono 29 grudnia 2011 roku. To właśnie on tworzy warunki dla tak intensywnej zabudowy przy Rynku Dębnickim. Dla obszaru, na którym znajduje się problematyczna działka, wyznaczono tereny zabudowy usługowo-mieszkaniowej z dopuszczalną wysokością nowych budynków wynoszącą 16 metrów. Wskaźnik dopuszczalnej powierzchni zabudowy to 60% obszaru działki. Co ważne, „noworealizowana zabudowa musi odznaczać się wysokim standardem architektonicznym nawiązującym do charakteru historycznej zabudowy sąsiedniej.”
Trudno jednak uwierzyć, że zarówno dla MKZ, jak i innych przedstawicieli Urzędu Miasta, problemu nie będą stanowić rozmiary planowanej inwestycji. Bardzo wyraźnie problem ten widzą za to mieszkańcy, którzy protestują przeciwko budowie, której skala nie przystaje do najbliższego otoczenia.
mieszkańcy przeciwko zabudowie Rynku Dębnickiego
8 stycznia 2026 roku mieszkańcy wystosowali petycję do Prezydenta Miasta Krakowa Aleksandra Miszalskiego, apelując o podjęcie działań w celu ochrony Rynku Dębnickiego przed przeskalowaną zabudową. Autorką petycji jest Dorota Leśniak-Rychlak. W treści dokumentu zawarto zarzuty, jakie autorka, a wraz z nią sygnatariusze i sygnatariuszki petycji, mają wobec planowanej inwestycji.
Petycja zwraca uwagę na potencjalne problemy z zaburzeniem gospodarki wodnej i układów hydrologicznych, dewastację zieleni, w tym wycinkę porastających działkę topoli, wątpliwości co do trybu i momentu wydania decyzji, która zapadła tuż przed wigilią Bożego Narodzenia, 23 grudnia 2025 roku, a także utrudnienia komunikacyjne.
Na te ostatnie zwraca również uwagę wiele z osób, które podpisały petycję — jak wskazują, już teraz odcinek ulicy Madalińskiego, znajdujący się bezpośrednio przy planowanej budowie, często bywa zakorkowany. Dodatkowe 111 samochodów, (bo taką liczbę miejsc parkingowych zawarto w projekcie) z pewnością tego stanu nie poprawi. Poza uciążliwością, pogorszenie sytuacji komunikacyjnej wokół Rynku Dębnickiego stwarza również szereg zagrożeń — między innymi w przypadku pożaru planowanego budynku lub sąsiadujących kamienic oraz dla osób uczęszczających na zajęcia do Centrum dla Niewidomych i Słabowidzących, znajdującego się przy pobliskiej ulicy Tynieckiej.
gigant wśród kamieniczek
Najważniejszym zarzutem pozostaje jednak skala planowanej inwestycji. Firma Sipadan Development zamierza wybudować swój 7-kondygnacyjny apartamentowiec na wolnej działce po wschodniej stronie Rynku Dębnickiego, pomiędzy dwiema historyzującymi kamienicami. Oba budynki zostały ujęte w Gminnej Ewidencji Zabytków. Położona od północy budowla pod adresem Rynek Dębnicki 13 powstała około 1893 roku, kamienica przy Madalińskiego 18 dwa lata później.
Obie pierwotnie miały jedynie dwie kondygnacje, kamienica przy Rynku Dębnickim 13 zyskała późniejszą, jednokondygnacyjną nadbudowę. Kamienice znajdujące się w pierzei po przeciwnej stronie Rynku Dębnickiego mają w większości po cztery kondygnacje naziemne, przy czym ostatnie z nich zrealizowane są w formie niskiego mezzanino. Rolę dominanty architektonicznej w tym otoczeniu pełni secesyjna kamienica z 1912 roku, zaprojektowana przez Jana Zarzyckiego. Większość jej elewacji przesłania jednak korona okazałego drzewa. Kubatura apartamentowca może być kilkukrotnie większa od większości budynków przy Rynku Dębnickim.
Kamienica przy Rynku Dębnickim 8 — proj.: Jan Zarzycki, 1912 r.
fot.: Zygmunt Put © CC BY-SA 4.0 | Wikimedia Commons
W momencie publikacji tego tekstu, petycję podpisało już niemal 1100 osób, a ich liczba wciąż rośnie. Apel o powstrzymanie przeskalowanej inwestycji na Dębnikach można podpisać na stronie petycjeonline. W tej sprawie dużo zdziałać mogą także mieszkańcy pobliskich budynków, którzy mają prawo złożyć odwołanie od decyzji o pozwoleniu na budowę. Czy to wystarczy, aby przekonać urzędników o konieczności ochrony kameralnego charakteru zabudowy przy Rynku Dębnickim? W obliczu nadesłanych odwołań sprawę będzie musiał rozpatrzyć marszałek województwa małopolskiego i to do niego będzie należała ostateczna decyzja.
