Architektura polskich kurortów to trudny temat. Chociaż nadmorskie krajobrazy przeważnie są piękne, to powstające w ich sąsiedztwie budowle rzadko kiedy stanowią dla nich godne towarzystwo. Co więcej, czasem usiłują je dominować, powstając tuż przy linii brzegowej, albo w gigantycznych rozmiarach. Zupełnie inaczej jest z projektem gdańskiej pracowni Archmondo. Aparthotel Promenada, który powstał we Władysławowie, próbuje udzielić odpowiedzi na architektoniczny chaos, który przez lata narastał wzdłuż popularnego deptaka. Czy uda mu się zapoczątkować zmianę?
Promenada nie jest pierwszym budynkiem, który Piotr Kowalczyk, właściciel pracowni Archmondo, zaprojektował we Władysławowie. W 2021 roku powstał kameralny apartamentowiec Wave House, położony nieopodal plaży, lecz skryty pośród wysokich drzew. Budynki Piotra Kowalczyka powstawały też w innych miejscowościach na Pomorzu, na przykład w Łebie czy w Jastrzębiej Górze. Jaką tym razem ma propozycję dla Władysławowa?
Promenada we Władysławowie
proj.: Archmondo fot.: Jakub Certowicz
Promenada przy deptaku w stronę plaży
Chwytliwa (i zapewne dobrze pozycjonowana w wyszukiwarkach) nazwa nie wzięła się znikąd. Apartamentowiec zaprojektowany przez Piotra Kowlaczyka znajduje się pod adresem Spokojna 29, jednak jego wschodnią, najdłuższą elewację wybudowano wzdłuż Alei Gwiazd Sportu. Radośnie postmodernistyczna kompozycja przestrzenna, powstała na przełomie tysiącleci, ciągnie się od międzywojennego kościoła pod wezwaniem Wniebowzięcia NMP (proj. Szczepan Baum), aż po władysławowską plażę. Wzdłuż promenady upamiętniającej wyczyny postaci takich, jak Robert Korzeniowski, Otylia Jędrzejczak czy Justyna Kowalczyk wyrosły budynki o najróżniejszych formach. Obok okrągłych pawilonów stoją tu okazałe wille nakryte spadzistymi dachami o kalenicach zwróconych raz w jedną, a raz w drugą stronę, niewielkie parterowe domy jednorodzinne, jak i peerelowskie „kostki”.
Promenada we Władysławowie
proj.: Archmondo fot.: Jakub Certowicz
Powściągliwa formalnie Promenada we Władysławowie wygląda przy nich, jak przybysz z obcej planety. Nie jest to jednak zarzut, bo przy sportowym deptaku i tak nic do siebie nie pasuje. Wyłom stworzony przez projekt Piotra Kowalczyka, wydaje się być za to tym, do czego równać powinna zabudowa, która być może w przyszłości zastąpi architektoniczny festiwal różnorodności w tym miejscu.
Promenada we Władysławowie
proj.: Archmondo fot.: Jakub Certowicz
odpowiedź na chaos
O nowej realizacji pracowni Archmondo trudno się rozpisywać, bo podstawowym założeniem, które przyświecało podczas jej projektowania, była architektoniczna powściągliwość. Jak dowiadujemy się z opisu inwestycji, architekci założyli, że Promenada będzie:
będzie pozytywną odpowiedzią na architektoniczny chaos panujący w polskich nadmorskich miejscowościach. Aby nowo powstały budynek nie przytłaczał otoczenia, a jednocześnie przyciągał uwagę swoją skrupulatnie przemyślaną formą, zdecydowano się na jak najlżejszą kompozycję bryły.
Apartamentowiec Promenada jest prostopadłościenną bryłą, nakrytą dyskretnie nachylonym, dwuspadowym dachem oraz wznoszącą się na wysokość czterech kondygnacji naziemnych. Pod budynkiem znalazł się również podziemny garaż.
Promenada we Władysławowie
proj.: Archmondo fot.: Jakub Certowicz
subtelna klatka
Całość zaprojektowano w taki sposób, aby maksymalnie podkreślić kierunki poziome. W kubaturze o wysokości porównywalnej do niektórych pobliskich domów udało się zmieścić trzy piętra, jakby ściśnięte pomiędzy fundamentem a szczytem budynku. Horyzontalizm kompozycji wzmaga rytm balkonów oraz metalowej ramy, która niczym gzymsy historycznych obiektów opasa cały budynek, łącząc balkony w jedną linię oraz zamykając apartamentowiec w efemerycznej „klatce”. W podobny sposób, przy pomocy metalowej wstęgi wyznaczono podziały pionowe, zaś na szczycie całej struktury zaprojektowano metalową pergolę. Dzisiaj jest tylko „szkieletem” — być może w przyszłości porosną ją pnącza, chroniąc balkony ostatniej kondygnacji przed promieniami słońca?
Promenada we Władysławowie
proj.: Archmondo fot.: Jakub Certowicz
Chociaż chłodzące właściwości bieli wcale nie są tak oczywiste, jak mogłoby się wydawać, to elewacja aparthotelu Promenada z pewnością nie zawdzięczy ani jednego stopnia temperatury ciemnej barwie. Aby odciąć się od „pstrokatego” otoczenia, autorzy koncepcji zdecydowali się na wykorzystanie śnieżnobiałego wykończenia. Wraz ze zwiewnymi proporcjami kubatury oraz linearnym detalem, biel elewacji dematerializuje budynek, który kubaturowo jest jednym z większych w swoim otoczeniu.
Promenada we Władysławowie
proj.: Archmondo fot.: Jakub Certowicz
aparthotel po staremu
Promenada we Władysławowie to aparthotel w rozumieniu, które znamy jeszcze sprzed pełnego rozkwitu patodeweloperskiej nowomowy — zgodnie z oczekiwaniami, nie znajdziemy tutaj ofert najmu instytucjonalnego, które w rzeczywistości są mieszkaniami na wynajem, a 26 apartamentów skierowanych do osób spędzających wolne chwile w nadmorskiej miejscowości. Apartamenty powstały w kilku wariantach — od dwuosobowych, jednoprzestrzennych lokali z aneksem kuchennym, aż po mieszkania sześcioosobowe o ponad 60 metrach kwadratowych powierzchni i trzech osobnych pomieszczeniach.
Promenada we Władysławowie
proj.: Archmondo fot.: Jakub Certowicz
Podobnie, jak na elewacjach, we wnętrzach Promenady króluje biel. I ponownie, detale są tu raczej subtelne — kierunków nadają ryflowania na ścianach, a achromatyzm przełamują liczne elementy drewniane. Te ostatnie znajdują się zarówno w częściach wspólnych; na przykład w strefie wellness z sauną, na recepcji czy w przestrzeni przeznaczonej dla dzieci, jak i w poszczególnych apartamentach, na podłogach, drzwiach czy poręczach.
Promenada we Władysławowie
proj.: Archmondo fot.: Jakub Certowicz
wydma w ogródku
Chociaż budynek znajduje się w stosunkowo zwartej zabudowie, to niewielki skrawek terenu, który pozostał na zapełnionej przez niego działce, potraktowano z wielką troską. Zagospodarowaniem terenu zajęła się pracownia topoScape, która projektowała zieleń na osiedlu Bohema Praga, właśnie kończony Park Żerański czy wielokrotnie nagradzany Park pod Kopcem Powstania Warszawskiego.
Promenada we Władysławowie
proj.: Archmondo fot.: Jakub Certowicz
We Władysławowie zdecydowano się na nawiązanie do lokalnego krajobrazu piaszczystych, nadmorskich wydm. Choć jest dziełem ludzkich rąk i wyobraźni, teren przed apartamentowcem wyraźnie odcina się od równo przystrzyżonego, jednolicie zielonego trawnika sąsiedniej działki.
Trawy i inne rośliny charakterystyczne dla strefy nadbałtyckiej czy wypłukane morską wodą drewno czerpią inspirację bezpośrednio z morskiego krajobrazu, dostępnego tu niemal na wyciągnięcie ręki.
— czytamy w opisie projektu.
